To Top
21:32 Πέμπτη
12 Δεκεμβρίου 2019
Επόμενο
Προηγούμενο
Γυναίκες το 16% των νέων γεωργών
ΑΡΧΙΚΗΚΟΙΝΩΝΙΑΚΟΙΝΩΝΙΑ • Γυναίκες το 16% των νέων γεωργών
  17 Νοεμβρίου 2019, 12:16 μμ  

Η τεχνολογία και η στροφή σε συγκεκριμένες καλλιέργειες δίνουν λύσεις στους αγρότες που μέσα από ενέργειες καταφέρνουν να μειώσουν το κόστος παραγωγής και να προσδώσουν μεγαλύτερη αξία στον πρωτογενή τομέα, κυρίως των αγροτικών περιοχών. Το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2020 έδωσε την ευκαιρία σε 177 νέους δικαιούχους στον αγροτικό τομέα να λάβουν χρηματοδότηση, ενώ ποσοστό 16% αφορούσε νέες γυναίκες.

Τα στοιχεία αυτά παρουσιάστηκαν σε Ημερίδα που διοργάνωσε το Υπουργείο Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, με θέμα την ετοιμασία του Στρατηγικού Σχεδίου της Νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ) 2021-2027. Σκοπός της Ημερίδας ήταν η ενημέρωση για το νέο προτεινόμενο πλαίσιο λειτουργίας της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής, καθώς και για τις προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει κατά την προγραμματική περίοδο 2021-2027.


Σε χαιρετισμό του ο Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, Κώστας Καδής, ανέφερε πως η ουσιαστική συνεισφορά στην ευημερία των κατοίκων της υπαίθρου, η ανάγκη για στροφή στην καινοτομία και την ψηφιακή τεχνολογία, η υγιεινή και η ασφάλεια των τροφίμων, οι επιπτώσεις της δρομολογούμενης αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η δίκαιη ανακατανομή της χρηματοδοτικής στήριξης του γεωργικού ταμείου και οι ιδιαίτερες ανάγκες και προκλήσεις που αντιμετωπίζει το κάθε κράτος μέλος, είναι μόνο μερικοί από τους παράγοντες που επηρεάζουν τη διαμόρφωση της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής. 


Ο κ. Καδής επισήμανε πως η νέα προγραμματική περίοδος είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη συνέχιση και την πρόοδο της γεωργικής δραστηριότητας, αλλά και τη βιώσιμη ανάπτυξη της υπαίθρου. Σημείωσε, επίσης, πως η καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης, ο εντοπισμός των δυνατοτήτων, αδυναμιών, απειλών και ευκαιριών που συνδέονται με κάθε ειδικό στόχο της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής και η ευρεία διαβούλευση με όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς, συνιστούν πολύ σημαντικές διαδικασίες, μέσα από τις οποίες θα στηρίξουν και θα τεκμηριώσουν τις αποφάσεις του Υπουργείου σε σχέση με τη διαμόρφωση του στρατηγικού σχεδίου. 


Επιπλέον, πρόσθεσε ο κ. Υπουργός, η ανάγκη για υιοθέτηση φιλικότερων προς το περιβάλλον πρακτικών και η συμβολή στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και των επιπτώσεών της, αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά, αφού σημαντικό μέρος του προϋπολογισμού αναμένεται να διατεθεί για τους σκοπούς αυτούς. 
«Ο αγροτικός κόσμος καλείται να επιτύχει μετρήσιμα αποτελέσματα, συνεισφέροντας ουσιαστικά στην πραγματοποίηση των δεσμεύσεων και των στόχων της Ένωσης για το περιβάλλον», ανέφερε. Καταλήγοντας τόνισε την ανάγκη για απλοποίηση των διαδικασιών και μείωση της γραφειοκρατίας για τους πολίτες και τις δημόσιες υπηρεσίες.

Επόμενα βήματα

Για τον προγραμματισμό, τις εξελίξεις των συζητήσεων σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και τα επόμενα βήματα μίλησαν στην ημερίδα Αρμόδιοι Λειτουργοί του Υπουργείου Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος. Όπως αναφέρθηκε, η επίσημη έναρξη της διαδικασίας καταρτισμού του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΓΠ ξεκίνησε τον Μάιο του 2019, με την καθιέρωση δεσμών επικοινωνίας και στενής συνεργασίας με τα αρμόδια Τμήματα και Υπηρεσίες. Στη συνέχεια καθιερώθηκαν και οι δίαυλοι επικοινωνίας με την ΕΕ (ΓΔ Γεωργίας). Ακόμα ενημέρωσαν πως πραγματοποιήθηκε ευρεία διαβούλευση και συνεργασία με παραγωγικούς φορείς, ομάδες και οργανώσεις παραγωγών, ακαδημαϊκά, ερευνητικά ιδρύματα και μη Κυβερνητικές Οργανώσεις. 

Ενδιάμεση αξιολόγηση 

Το μέλος της ανεξάρτητης ομάδας αξιολογητών, Δημήτρης Λιανός, προχώρησε σε παρουσίαση των γενικών συμπερασμάτων της ενδιάμεσης αξιολόγησης του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2020. Ο κ. Λιανός ανέφερε πως σημαντικός αριθμός των δικαιούχων που βρίσκεται σε φάση υλοποίησης του επενδυτικού σχεδίου και έχει ήδη λάβει ενίσχυση είναι οι νέοι γεωργοί 1ης εγκατάστασης (25) με κύριους παραγωγικούς κλάδους την αγελαδοτροφία και την αιγοπροβατοτροφία. 

Νέοι Γεωργοί

Χρηματοδότηση έλαβαν μέχρι σήμερα συνολικά 177 δικαιούχοι, με τη συμμετοχή των γυναικών να καθορίζεται στο 16%. Συνοπτικά οι κλάδοι οι οποίοι προσέλκυσαν νέους γεωργούς είναι:  

Λαχανικά - Αρωματικά Φυτά 28%
Πατατοκαλλιέργεια 7,5%
Αιγοπροβατοτροφία 25%
Αγελαδοτροφία 20%

Στις ορεινές περιοχές περιορίζεται σε 13,1% - συνάδει με την αναλογία εκμεταλλεύσεων που βρίσκονται στις ορεινές περιοχές, αλλά καταδεικνύει έλλειψη στοχοθέτησης.

Επενδύσεις στην Πρώτη Μεταποίηση

  • Έγκριση σε 144 δικαιούχους για €19.539.059 χορηγία (επένδυση €55.861.916)
  • Το 60% των εγκεκριμένων δικαιούχων αφορά σε τομείς μεταποίησης προϊόντων ζωικής προέλευσης – (γαλακτοκομεία, τυποποίηση και σφαγή κρέατος). Το επενδυτικό ενδιαφέρον δεν μεταφράζεται σε εκροές, αφού η εκταμίευση ανέρχεται σε €2.275.635 εκ των οποίων το €1,5 εκατ. αφορά προκαταβολές.
  • Από το σύνολο των ενταγμένων έργων δημιουργήθηκαν 35 νέες θέσεις απασχόλησης, ενώ τα έργα που έχουν λάβει προκαταβολή προβλέπουν τη δημιουργία άλλων 57 θέσεων απασχόλησης. 

Προτάσεις για τη βελτίωση της Παρακολούθησης & Αξιολόγησης των Παρεμβάσεων της ΚΓΠ

Ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων για το σύνολο των παρεμβάσεων
Μείωση του χρόνου των αξιολογήσεων
Συχνότερη έκδοση προκηρύξεων

Τα επιτεύγματα 

  • Σημαντική συμβολή του Προγράμματος στη βελτίωση της βιοποικιλότητας. 
  • Σημαντική συμβολή του Προγράμματος στη βελτίωση της ποιότητας των υδάτων όπως αποτυπώνεται: Στην πτωτική τάση των τιμών της περίσσειας αζώτου και φωσφόρου, παρά τις σημαντικές αποκλίσεις των τιμών μεταξύ EUROSTAT και μετρήσεων που έγιναν στο πλαίσιο της Πρώτης Αξιολόγησης, στην αύξηση του αριθμού των υδάτινων σωμάτων (επιφανειακών και υπογείων) με ποιότητα υδάτων που χαρακτηρίζονται ως υψηλής και τον περιορισμό των υδάτινων σωμάτων με ποιότητα μέτρια - κακή. 
  • Οριακή βελτίωση στη διαχείριση της ποσότητας των υδάτων (εξοικονόμηση), μέγεθος ιδιαίτερα κρίσιμο για την Κύπρο λόγω της υπεράντλησης που ασκείται στα υπόγεια ύδατα. Μικρή η συμβολή των Αγροπεριβαλλοντικών Μέτρων λόγω της περιορισμένης έκτασης (ουσιαστικά μόνο το καθεστώς της αμειψισποράς στις πατάτες συμβάλλει) αντίθετα καταγράφεται ως πολύ σημαντική η συμβολή του έργου του Τμήματος Υδάτων, μέρος του οποίου χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα, για την αξιοποίηση για σκοπούς άρδευσης του ανακυκλωμένου νερού. Το έργο αποτελεί οδηγό βέλτιστης πρακτικής και για χρηματοδότηση αντίστοιχων έργων στο μέλλον.

ΑΡΩΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΑ ΦΥΤΑ 

Οι εδαφοκλιματικές συνθήκες της Κύπρου είναι κατάλληλες για την καλλιέργεια των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών. Οι δυνατότητες ανάπτυξης του κλάδου των αρωματικών φαρμακευτικών φυτών στον πρωτογενή τομέα και στη μεταποίηση είναι μεγάλες, όπως μεγάλη είναι και η εμπορική τους αξία, γιατί τα ζητούν κυρίως ευρωπαϊκές χώρες, οι οποίες προσφέρουν μάλιστα αμειπτικές τιμές για να τα αποκτήσουν. Σύμφωνα με το Υπουργείο Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, τα κυριότερα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά που καλλιεργούνται σήμερα στην Κύπρο και έχουν εμπορική αξία είναι ο βασιλικός, ο δυόσμος, η ρίγανη, η μαντζουράνα, ο σιδηρίτης (τσάι του βουνού), το λασμαρί (δενδρολίβανο), η δάφνη, ο δίκταμος, η μέντα, η μέλισσα, τα chives (σχοινόπρασα), η σπατζιά (φασκομηλιά), το θυμάρι, ο υσωπός, η αλουίζα, η τριανταφυλλιά η δαμασκηνή, το τάρακον και ο άνηθος.

Τα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά εμπορεύονται με τρεις τρόπους, ως φρέσκα, ως ξηρά και μετά από την απόσταξή τους, ως αιθέρια έλαια. Τα φρέσκα αρωματικά έχουν μεγάλες προοπτικές για εξαγωγή. Τα ξηρά αρωματικά παρουσιάζουν ζήτηση κυρίως στην εγχώρια αγορά. Αυτό πιθανόν να οφείλεται στο γεγονός ότι στην Κύπρο δεν έχουμε υιοθετήσει, σε μεγάλο βαθμό, τη χρήση των φρέσκων αρωματικών στις διατροφικές μας συνήθειες. Ο μεγαλύτερος όγκος φρέσκων αρωματικών αποστέλλεται στην Αγγλία, στη Γερμανία, στη Ρωσία και στην Ιταλία. 

Έτσι θα αυξηθεί το εισόδημα του γεωργού
 

Ελιές, αμπέλια, σπατζιά (φασκόμηλο) και τριβόλια (Tribulus terrestis) είναι προϊόντα και καλλιέργειες που μπορούν να βοηθήσουν στην αύξηση του εισοδήματος των αγροτών. Αυτό ήταν ένα από τα πολλά συμπεράσματα που εξήχθησαν στο πλαίσιο της Ημερίδας που πραγματοποίησε το Υπουργείο Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, με θέμα την ετοιμασία του Στρατηγικού Σχεδίου της Νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής 2021-2027. Αναφερόμενος στα συμπεράσματα της Ημερίδας, ο Γενικός Διευθυντής Υπουργείου Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, Ανδρέας Π. Λουκά, είπε πως η συνεργασία στη συνδιαμόρφωση των μελλοντικών παρεμβάσεων σε κλίμα αμοιβαίας αλληλοκατανόησης αποτελεί το προαπαιτούμενο στην επιτυχία της αντιμετώπισης των προκλήσεων της επόμενης προγραμματικής περιόδου. Πρόσθεσε πως το χαλλούμι αποτελεί την κύρια διέξοδο της αγροτικής παραγωγής στις διεθνείς αγορές, ενώ η έμφαση στην παραγωγή έχει μεταφερθεί στην κτηνοτροφία. 

«Η αντιμετώπιση του εισαγόμενου ανταγωνισμού και η εξασφάλιση εγχώριας παραγωγής τροφίμων σε ανταγωνιστικές τιμές αποτελεί πρώτη προτεραιότητα στη φυτική παραγωγή. Η γεωργία ακριβείας μπορεί να υποβοηθήσει στη μείωση των εισροών / κόστους παραγωγής, όπως επίσης και η καινοτομία με έμφαση στη μεταποίηση γεωργικών προϊόντων, αλλά και η στόχευση στις αναπτυσσόμενες αγορές ψηλής διατροφικής αξίας», είπε ανάμεσα σ’ άλλα ο κ. Λουκά. Τόνισε, ακόμα, πως η συνεργασία στη συνδιαμόρφωση των μελλοντικών παρεμβάσεων σε κλίμα αμοιβαίας αλληλοκατανόησης αποτελεί το προαπαιτούμενο στην επιτυχία της αντιμετώπισης των προκλήσεων της επόμενης προγραμματικής περιόδου. 

Καινοτόμες καλλιέργειες 

Στις πρώτες εκτιμήσεις για την υφιστάμενη κατάσταση της κυπριακής γεωργίας, του περιβάλλοντος και της υπαίθρου, καταγράφεται και η θέση πως οι ελιές και τα αμπέλια είναι καλλιέργειες φιλικές στο περιβάλλον, βοηθούν στη διατήρηση του αγροτικού τοπίου και στο συμπληρωματικό εισόδημα των αγροτών. Όπως αναφέρθηκε στην Ημερίδα, σήμερα δέχονται μεγάλο ανταγωνισμό από φτηνές εισαγωγές που έχουν πάρει σχεδόν το 50% της τοπικής αγοράς, ενώ θα μπορούσε να βοηθήσει σημαντικά στην προώθηση των δύο προϊόντων η διασύνδεσή τους με το χαλλούμι και την επιτυχημένη πορεία που έχει το συγκεκριμένο προϊόν.  

Μερική λύση στα προβλήματα των γεωργών μπορούν να δώσουν και οι καινοτόμες καλλιέργειες. Σύμφωνα με την ομάδα ανεξάρτητων αξιολογητών, θα βοηθήσει η στόχευση στις αναπτυσσόμενες αγορές ψηλής διατροφικής αξίας (συμπληρώματα διατροφής, βιολειτουργικά τρόφιμα, τρόφιμα πολυτελείας) αλλά και στη μεταποίηση προϊόντων, όπως είναι η σπατζιά (φασκόμηλο) και το τριβόλι (τριόλι). Πρόκειται, όπως ανέφερε το μέλος της ομάδας ανεξάρτητων αξιολογητών, Σάββας Μαλιώτης, για προϊόντα του μεταποιητικού τομέα που μπορούν να αυξήσουν το εισόδημα των γεωργών. Στην Αμερική, εξήγησε, υπάρχει μεγάλη αγορά για την σπατζιά που πωλείται υπό μορφή σιροπιού και τα τριβόλια υπό μορφή χαπιών. Θεωρούνται θεραπευτικά βότανα με σημαντικές ιδιότητες. 

Γενικά συμπεράσματα 

  • Η Κύπρος δεν είναι πια ο κήπος της Ευρώπης (the garden of Europe) με τα πρώιμα προϊόντα. Εξαίρεση αποτελούν οι πατάτες. 
  • Η έμφαση στην παραγωγή έχει μεταφερθεί στην κτηνοτροφία (60-40) και καθορίζει τις δυνάμεις της αγοράς στον εγχώριο αγροτικό τομέα.
     

Επενδύσεις €10 εκατ. στον αγροτικό τομέα

Προκηρύχθηκε στις 15 Νοεμβρίου το Μέτρο 4.1 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης, το οποίο αφορά «Επενδύσεις που βελτιώνουν τις συνολικές αποδόσεις και τη βιωσιμότητα των γεωργοκτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων». Η προκήρυξη αναμένεται να στηρίξει στοχευμένα τις ορεινές αγροτικές περιοχές, την αιγοπροβατοτροφία και άλλες δράσεις ειδικού σκοπού. Η προκήρυξη καλύπτεται με συνολικό ποσό €10 εκατ.. Το συγκεκριμένο μέτρο αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά Καθεστώτα Ενίσχυσης του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2020, αφού με τη διάθεση σημαντικών κονδυλίων στοχεύει στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των γεωργικών προϊόντων, καθώς και στην αναβάθμιση της τεχνολογίας και την εισαγωγή καινοτομιών για βελτίωση της παραγωγής στις γεωργοκτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις. Επίσης, στοχεύει στον εκσυγχρονισμό και την περιβαλλοντική αναβάθμιση των χοιροστασίων, βουστασίων, πτηνοτροφείων, πτηνοσφαγείων και αιγοπροβατοτροφικών μονάδων, μέσω της ενθάρρυνσης επενδύσεων σχετικά με την κατασκευή έργων υποδομής και ορθής περιβαλλοντικής διαχείρισης.  
Σύμφωνα με την προκήρυξη, για τις μικρές επενδύσεις στις ορεινές περιοχές, θα επωφεληθούν αγρότες σε 106 κοινότητες με έργα συνολικού προϋπολογισμού 2 εκατομμυρίων ευρώ. Ως προς τις μεγάλες επενδύσεις ειδικού σκοπού, θα διατεθούν 8 εκατομμύρια ευρώ, από τα οποία τα 5 εκατομμύρια αφορούν την αιγοπροβατοτροφία και τα 3 εκατομμύρια δράσεις ειδικού σκοπού. Πιο συγκεκριμένα, η προκήρυξη καλύπτει:

  • «Μικρές επενδύσεις στις ορεινές περιοχές»: η συνολική επένδυση είναι €5-80 χιλιάδες και το ποσοστό της ενίσχυσης 50%. Καλύπτονται επενδύσεις σε αντιχαλαζικά συστήματα και άλλες επενδύσεις σε όλους τους κλάδους παραγωγής. 
  • «Αιγοπροβατοτροφία»: Η συνολική επένδυση θα πρέπει να ξεπερνά τις €30 χιλιάδες (€15 χιλιάδες στις ορεινές περιοχές), ενώ το μέγιστο ποσό ενίσχυσης ανέρχεται στις €300 χιλιάδες (συν €100 χιλιάδες για νέους γεωργούς). Ανάμεσα σ’ άλλα θα δοθεί προτεραιότητα στη στήριξη των επαγγελματιών γεωργών, στον εκσυγχρονισμό υφιστάμενων εκμεταλλεύσεων που στοχεύει στην αύξηση της παραγωγικότητας των ζώων σε γάλα, στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων, στη στήριξη της βιολογικής γεωργίας και στην στήριξη νέων γεωργών. 
  • «Προωθούμενες δράσεις ειδικού σκοπού»: η συνολική επένδυση θα πρέπει να ξεπερνά τις €30 χιλιάδες και το μέγιστο ποσό ενίσχυσης ανέρχεται στις €300 χιλιάδες (συν €100 χιλιάδες για νέους γεωργούς. Οι δράσεις είναι οι ομαδικές αφαλατώσεις, η διαχείριση κτηνοτροφικών αποβλήτων (περιλαμβανομένων βιολογικών σταθμών) και η μετακίνηση οχληρών υποστατικών. 

Για τη συγκεκριμένη προκήρυξη η περίοδος υποβολής των αιτήσεων είναι από 15 Νοεμβρίου μέχρι τις 6 Μαρτίου 2020. 

  'Αγγελος Νικολάου   
Σχολιάστε ή διαβάστε πατώντας εδώ...