To Top
Επόμενο
Προηγούμενο
Εξομολόγηση ενώπιον αμίλητου εξομολόγου
ΑΡΧΙΚΗGOING OUTΓΝΩΜΕΣ • Εξομολόγηση ενώπιον αμίλητου εξομολόγου
  09 Δεκεμβρίου 2019, 7:38 πμ  
Με μπερδεύουν αυτές οι Κυριακές του Δεκέμβρη. Να γράψω για βιβλία που έγιναν ταινίες; Ή θα ήταν καλύτερα να αναφέρω βιβλία που μπορείτε να χαρίσετε και να είστε βέβαιοι ότι θα τα απολαύσουν οι παραλήπτες τους; Κι από την άλλη, δεν μου κάνει καρδιά να γυρίσω την πλάτη σε συγγραφείς και βιβλία που έχουν συνδεθεί άρρηκτα με κάποια άλλα, παλιότερα Χριστούγεννα.
 
Αλλά ξαφνικά, απρόσκλητος, έρχεται στη μνήμη μου ο μικρόσωμος μεσήλικας με το καμηλό παλτό, που έπεσα κυριολεκτικά πάνω του εκείνo την παγωμένo αθηναϊκό χριστουγεννιάτικο μεσημέρι. Πήγαινα τρέχοντας στο ζαχαροπλαστείο, απ’ όπου εκείνος είχε μόλις βγει, κρατώντας και με τα δυο του χέρια, στο ύψος του στήθους, ένα μικρό γιορτινό κουτάκι. Προφανώς σοκολατάκια... «Συγγνώμη», απολογήθηκα. «Και χρόνια σας πολλά, κύριε Ιωάννου».

«Παρακαλώ», απάντησε σχεδόν ψιθυριστά στη συγγνώμη μου. Και πιο δυνατά: «Καλά Χριστούγεννα!»
 
Μα η δική μου ευχή δεν «έπιασε». Ούτε δύο μήνες αργότερα, μόλις στα 58 του χρόνια, ο Γιώργος Ιωάννου θα έφευγε από τη ζωή εξαιτίας μιας ενδονοσοκομειακής λοίμωξης, μετά από μια εγχείριση ρουτίνας. Ένιωσα την απώλειά του σαν να μου έκλεβαν το δώρο μου κάτω από το χριστουγεννιάτικο δέντρο. Γιατί έτσι περίμενα κάθε χρόνο το καινούργιο βιβλίο του. Κι ακόμα πιο πολύ με πείραξε γιατί, λίγα χρόνια νωρίτερα, σε μια αλησμόνητη βραδιά στο Θέατρο Αποθήκη της Αλίκης Γεωργούλη, μας είχε κάνει να κλαίμε από τα γέλια με την περιπέτεια της υγείας του που μόλις είχε περάσει...

Εκείνο το βράδυ, λοιπόν, συνοδευόμενος από την αγαπημένη του φίλη, την Αρλέτα, με την κιθάρα της πάντα, μας είχε διαβάσει αποσπάσματα από το βιβλίο του Πολλαπλά κατάγματα. Το είχε γράψει στο νοσοκομείο, όπου είχε βρεθεί και με τα δύο του πόδια σπασμένα, όταν τον χτύπησε ένα αυτοκίνητο. Κι ενώ η αίθουσα σειόταν κάθε τόσο από τα γέλια με τα σπαρταριστά περιστατικά που μας διάβαζε με την ήσυχη, χαμηλή φωνή του, κάποια στιγμή διέκοψε την ανάγνωση, μας κοίταξε και είπε σχεδόν με παράπονο: «Δεν καταλαβαίνω γιατί γελάτε. Εγώ σας αφηγούμαι πόσο υπέφερα». Τότε ακριβώς ήταν που κλάψαμε από τα γέλια...
 
Για να επανέλθω όμως στα γραφτά που μας άφησε αυτός ο σπουδαίος Θεσσαλονικιός, πρέπει να πω εξαρχής ότι είναι, ουσιαστικά, ο εισηγητής στα ελληνικά γράμματα του λογοτεχνικού είδους που ονομάζουμε πεζογράφημα. Και πεζογράφημα, με τα λόγια του ίδιου, είναι «ένα κείμενο με θεωρητική διάθεση, διανθιζόμενο όμως εδώ κι εκεί με ένα ποσοστό συμπυκνωμένων ιστοριών, εν σπέρματι και εν ακαριαία αναπτύξει, οι οποίες φέρονται ως παραδείγματα ή ως αποδείξεις, από αυτόν που εκθέτει, αφηρημένα κάπως, τις απόψεις του, δηλαδή τον συγγραφέα. Κάτι πολύ κοντά στην εξομολόγηση ενώπιον αμίλητου εξομολόγου».
 
Όποτε είναι να προτείνω κάποια βιβλία, ελέγχω τη διαθεσιμότητά τους από τον εκδότη, ώστε ο επίδοξος αναγνώστης να μπορεί να τα προμηθευτεί, αν τον ενδιαφέρουν. Έτσι έπραξα και τώρα, ελέγχοντας τη διαθεσιμότητα των βιβλίων του Γιώργου Ιωάννου. Και στενοχωρήθηκα. Γιατί μερικά μόνο από τα βιβλία του κυκλοφορούν πια, καθώς τα υπόλοιπα έχουν εκτοπιστεί από νεότερες εκδόσεις – εκτός κι αν έχουν ξεχαστεί στο ράφι κάποιου βιβλιοπωλείου. Πάντως, ό,τι δικό του κι αν βρείτε, θα το απολαύσετε. Γιατί αυτή η χαμηλόφωνη, φιλική αφήγηση πετυχαίνει να μεταφέρει στον αναγνώστη όλη τη συγκίνηση του αυτόπτη μάρτυρα συγγραφέα. Και μαζί μια γεύση, συχνά πικρή, που αφήνει η προσπάθεια για αυτογνωσία...  
 
ΥΓ: Τι να πρωτοδιαλέξω από τα βιβλία του Ιωάννου; Καταλήγω σε τρία, που είναι πιο εύκολο να τα βρείτε: Η μόνη κληρονομιά, Η σαρκοφάγος και Για ένα φιλότιμο. Δυστυχώς, Η πρωτεύουσα των προσφύγων (Θεσσαλονίκη) εμφανίζεται να έχει περιορισμένη διαθεσιμότητα, όπως και το μοναδικό βιβλίο του για παιδιά, με τον τίτλο Ο Πίκος και η Πίκα. Όλα από τις εκδόσεις Κέδρος. Καθώς όμως έρχονται γιορτές, σας προτείνω και δύο ξεχωριστά φωτογραφικά λευκώματα από το αρχείο του φωτορεπόρτερ Κ. Μεγαλοκονόμου (εκδόσεις Τόπος). Το ένα είναι Η άλλη Ελλάδα: 1950-1965, με επιλογή φωτογραφιών και κείμενα Άρη Μαραγκόπουλου. Το άλλο έχει τον τίτλο Βασικά θεατής: Ελληνικό Θέατρο 1950-1960, με τον Γιάννη Ξανθούλη να υπογράφει την εισαγωγή και τα σχόλια. Ο ίδιος έχει κάνει και την επιλογή των σπάνιων και εν πολλοίς άγνωστων φωτογραφιών που δημοσιεύονται. Πρόκειται κυρίως για φωτογραφίες των παρασκηνίων, που εστιάζουν στην ανθρώπινη πλευρά των συντελεστών του θεάτρου, «εξ ονόματος της αέναης αδιακρισίας-αγάπης του θεατή στη μοναξιά των θεατρίνων και του ανεπανάληπτου», όπως γράφει.
 
Φιλgood, τεύχος 250
 
  Πόπη Μουπαγιατζή   
Σχολιάστε ή διαβάστε πατώντας εδώ...