To Top
11:36 Δευτέρα
24 Φεβρουαρίου 2020
Επόμενο
Προηγούμενο
Ένα κορίτσι που θα ζει για πάντα
ΑΡΧΙΚΗΚΟΙΝΩΝΙΑΚΟΙΝΩΝΙΑ • Ένα κορίτσι που θα ζει για πάντα
Τελευταία Ενημέρωση: 21 Δεκεμβρίου 2019, 9:00 πμ
«Όταν η μητέρα μου παντρεύτηκε με τον πατέρα μου, εγκαταστάθηκαν στην Αμμόχωστο. Ζήσαν την προσφυγιά. Δεν έμεινε τίποτα. Μας τα πήραν όλα οι Τούρκοι. Μεγάλωσα και δεν γνώριζα πώς έμοιαζα όταν ήμουν παιδάκι. Να, είμαι εκείνο το ξανθό κορίτσι», είπε η Αστέρω Μενοίκου προεκτείνοντας το δάκτυλο της και δείχνοντας μια οθόνη. Η συγκίνησή της ήταν εμφανής, καθώς είχε καταφέρει να διαφυλάξει από εκείνη τη στιγμή και για πάντα ό,τι κατάφερε να συγκεντρώσει και ό,τι είχε απομείνει από το παρελθόν και από την καταστροφή της εισβολής. Δεν ήταν η μόνη, αρκετοί ακόμη θέλησαν να ψηφιοποιήσουν τα κειμήλιά τους από τη φθορά του χρόνου. Πρόκειται για το Εργαστήριο Ψηφιακής Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου, το οποίο άνοιξε τις πόρτες του στο κοινό με σκοπό τη διάσωση μέσω της ψηφιοποίησης   των εικόνων και την καταγραφή της μνήμης και της κουλτούρας της Κύπρου του παρελθόντος.
 
«Είμαι πρόσφυγας από την Αμμόχωστο. Δεν υπάρχουν για εμάς παιδικές αναμνήσεις, φωτογραφίες ή άλλα κειμήλια. Οι παλιές φωτογραφίες που ήρθαν στα χέρια μου διασώθηκαν διότι ήταν στη θεία μου που διέμενε στη Λευκωσία και δεν προσφυγοποιήθηκε», σημείωσε στον «Φ» η Αστέρω Μενοίκου και πρόσθεσε: «Η παιδική μου φωτογραφία ήρθε από την Αμερική. Την έφερε η αδελφή μου. Όταν την κοίταξα, άρχισα να κλαίω. Δεν είχα καμιά ανάμνηση. Η εισβολή μάς κατέστρεψε τα πάντα», είπε χωρίς να μπορεί να συγκρατήσει τη συγκίνησή της. «Εκεί είναι η μητέρα μου στα 18 της χρόνια, όταν συμμετείχε σε διαγωνισμό ομορφιάς από όπου έλαβε και τίτλο. Και ο πατέρας μου, ο οποίος ήταν τελωνιακός λειτουργός στην Αμμόχωστο», εξήγησε καθώς συνέχισε να δείχνει την οθόνη. «Αυτό το κολλάζ είναι η ζωή μου ολόκληρη. Είναι η κληρονομιά μου και ήρθα για να διασώσω ό,τι απέμεινε από αυτήν».
 
Σε λειτουργό του προγράμματος, μια κορνίζα στο χέρι που περιείχε μια παλιά ασπρόμαυρη φωτογραφία με έναν άνδρα πάνω σε άλογο, η Χαρίκλεια Φιλοθέου – Γιαλιά περιγράφει: «Είναι ο παππούς μου από τον πατέρα μου, τον οποίο δεν γνώρισα. Είχε άλογο στα ιπποδρόμια. Το συγκεκριμένο το έβαζε στις κούρσες, οι οποίες γίνονταν (σύμφωνα με τον πατέρα μου) δυο φορές τον χρόνο στη Λευκωσία. Στη φωτογραφία είναι μετά από διαγωνισμό. Έχει πάρει κύπελλο, ενώ, αν προσέξετε, φοράει βράκα».
 
Με την ελπίδα να βρεθούν χαμένες ρίζες, ο Κυριάκος Ευσταθίου έφερε για ψηφιοποίηση τις φωτογραφίες ενός καλού του φίλου. «Ανήκουν στον Κώστα Κυπραίο. Ο προπάππους και η προγιαγιά του ήταν από την Κρήτη και φαίνεται να τους άλλαξαν το επώνυμο, λόγω των ταξιδιών τους ή και της εγκατάστασής τους στην Κύπρο. Ίσως μέσω αυτής της διαδικασίας να καταφέρει να βρει τους συγγενείς του».
 
Ένας μαρωνίτικος γαμήλιος χορός  
 
Ακόμη μια συνάντηση ήταν αυτή με τη μαρωνίτικη κοινότητα της Κύπρου. Συνέλεξαν με ευλάβεια φωτογραφίες από τα χωριά Κορμακίτης, Καρπάσια, Ασώματο και Αγία Μαρίνα, καθώς και τις απεικονίσεις των ανθρώπων που άλλοτε έζησαν εκεί. «Η Αγία Μαρίνα μετά την εισβολή μετατράπηκε σε στρατόπεδο. Δεν έμεινε τίποτα από εκεί, καμία μνήμη για να κληρονομήσουμε στις επόμενες γενιές», σημείωσε η κ. Ελένη Γιαννάκη – Ηλία και πρόσθεσε ότι στις φωτογραφίες που προσφέρουν φαίνεται ο τρόπος ζωής, οι συνήθειες και τα έθιμα. «Σε μια από αυτές είμαι και εγώ μαζί με άλλα, τότε, νεαρά κορίτσια και μας μαθαίνουν πώς να χρησιμοποιούμε ραπτομηχανή. Υπάρχει μια ακόμη από γάμο, όπου η γιαγιά χορεύει τα νυφικά μέσα στον τσέστο», περιέγραψε. 
«Αυτές οι φωτογραφίες είναι προσευχές», σημείωσε η Μαρία Σκορδή και πρόσθεσε: «H συλλογή που παρουσιάζουμε αποτελείται από ιστορίες ανθρώπων των χωριών, οικογενειακά πορτρέτα, ιστορίες των ασχολιών τους, της καθημερινής και δημόσιας ζωής τους. Μια οικογενειακή φωτογραφία ήταν ένα κειμήλιο και μια παρακαταθήκη. Μια τέτοια φωτογραφία μπορεί ακόμη να έχει τη μυρουδιά του αλεύρου και της ζύμης, αλλά και του ιδρώτα. Είναι το δέσιμο της ιστορίας». Από την πλευρά της, η Ελένη Αντωνίου εξήγησε: «Δίνουμε στους νέους τις εικόνες που δεν θα μπορέσουν να αποκτήσουν. Θέλουμε να διατηρηθούν οι μνήμες στις ερχόμενες γενιές». 
 
Εικόνες από την Κύπρο για τον κόσμο
Θα ενσωματωθούν στην ψηφιακή βιβλιοθήκη για τον ευρωπαϊκό πολιτισμό
 
Ένα ψηφιδωτό από κομμάτια της ζωής των προγόνων, των ανθρώπων της υπαίθρου και των πόλεων, της οικογένειας και των καθημερινών ασχολιών της, της γεωργίας, των μεταλλείων, της εκπαίδευσης και της δημόσιας ζωής, από τα πρώτα 50 χρόνια του 20ού αιώνα, επιδίωξε να διασώσει το Εργαστήριο Ψηφιακής Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου. Πρόκειται για πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το οποίο απευθύνεται σε 12 ακόμη χώρες που συλλέγουν και ψηφιοποιούν παλαιές φωτογραφίες.
 
Για τον σκοπό αυτό πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα και για πέντε ημέρες η εκδήλωση «Από τις μνήμες των γονιών μας στα μάτια των παιδιών μας», η οποία ήταν ανοιχτή στο κοινό με τον σκοπό να μοιραστεί τις φωτογραφίες και τις μνήμες που έχει από τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Το εν λόγω υλικό ψηφιοποιοιείτο επιτόπου με τη χρήση σχετικού εξοπλισμού.
 
Παράλληλα, ηχογραφείτο η μαρτυρία του κατόχου της φωτογραφίας, σχετικά με το ποιοι απεικονίζονται, πότε, πού βρίσκονταν, καθώς και ποια ήταν η συνθήκη που επικρατούσε. Το υλικό που συγκεντρώθηκε θα αποτελεί μέρος της Europeana, της ψηφιακής βιβλιοθήκης για τον ευρωπαϊκό πολιτισμό.
  Δέσποινα Ψύλλου      Στέφανος Κουρατζής   
Σχολιάστε ή διαβάστε πατώντας εδώ...