ΜΕ ΠΕΡΑΝ ΤΩΝ 50 ΧΙΛΙΑΔΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ, Η ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΕΙΧΝΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΕΝΑΣ ΕΚ ΤΩΝ ΒΑΣΙΚΩΝ ΠΥΛΩΝΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ. Η ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΕΠΕΔΕΙΞΕ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ, ΥΠΗΡΞΕ ΠΡΟΤΥΠΟ ΕΥΕΛΙΞΙΑΣ, ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Μία από τις πιο σηµαντικές εξελίξεις στην Κύπρο τις τελευταίες δεκαετίες είναι αναµφίβολα η ανάπτυξη του τοµέα της πανεπιστηµιακής εκπαίδευσης, ο οποίος έχει αναδειχθεί σε ένα σηµαντικό πυλώνα της οικονοµίας και έχει µεγάλες προοπτικές για περαιτέρω ανάπτυξη. Ο αριθµός των φοιτητών στην Κύπρο έχει σχεδόν διπλασιαστεί µεταξύ 2013 και 2021. Από 32.824 το ακαδηµαϊκό έτος 2013-14 το 2020-21 οι φοιτητές έφθασαν τους 54,235 φοιτητές, καταγράφοντας αύξηση 63%. Δηλαδή το 2021, περίπου 7% του πληθυσµού στη χώρα µας είναι φοιτητές τριτοβάθµιας εκπαίδευσης. Από αυτούς ποσοστό 74%, δηλαδή τα τρία τέταρτα, είναι φοιτητές σε πανεπιστήµια και οι υπόλοιποι σε άλλες σχολές τριτοβάθµιας εκπαίδευσης.
Η ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ
Το ακαδηµαϊκό έτος 2020-2021 λειτούργησαν συνολικά εννέα Πανεπιστήµια (τρία Δηµόσια και έξι Ιδιωτικά) και πενήντα Σχολές Τριτοβάθµιας Εκπαίδευσης (πέντε Δηµόσιες και σαράντα πέντε Ιδιωτικές). Σύµφωνα µε τα στοιχεία του Υπουργείου Παιδείας, κατά το ακαδηµαϊκό έτος 2020-2021, ο συνολικός αριθµός των φοιτητών σε Ιδρύµατα Ανώτερης Εκπαίδευσης της Κύπρου ανερχόταν στους 54, 235, εκ των οποίων 42,519 (78%) φοιτούσαν σε Πανεπιστήµια και 11,716 (22%) σε Σχολές Τριτοβάθµιας Εκπαίδευσης. Σε σύγκριση µε το προηγούµενο ακαδηµαϊκό έτος (2019-2020) σηµειώθηκε µικρή αύξηση (2%) στον συνολικό αριθµό των φοιτητών. Σε σχέση µε τα δηµογραφικά χαρακτηριστικά των φοιτητών που φοιτούσαν στα ΙΑΕ, 46% ήταν άνδρες και 54% ήταν γυναίκες. Οι χώρες από τις οποίες προέρχονταν οι φοιτητές χωρίστηκαν σε τρεις κατηγορίες: Κύπρος, Χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και Τρίτες Χώρες. Με βάση τα δεδοµένα που συλλέχθηκαν για το ακαδηµαϊκό έτος 2020-2021, 44% ήταν Κύπριοι πολίτες, 40% ήταν πολίτες χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και 16% ήταν πολίτες Τρίτων Χωρών.
ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΑΙ ΑΝΩΤΕΡΕΣ ΣΧΟΛΕΣ
Σε σχέση µε το επίπεδο σπουδών, η πλειονότητα (49%) φοιτούσε σε προγράµµατα (71% και 92% αντίστοιχα) σπουδών που αντιστοιχούν σε πτυχία Πανεπιστηµίου. Ένα σηµαντικό ποσοστό (41%) φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών που αντιστοιχούν σε µεταπτυχιακά. Συγκεκριµένα στα Πανεπιστήµια, η πλειονότητα των φοιτητών φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών που αντιστοιχούσαν σε πτυχίο κατά 49% και επίπεδο µεταπτυχιακό κατά 48% ενώ η πλειονότητα των φοιτητών στις Σχολές Τριτοβάθµιας Εκπαίδευσης φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών που αντιστοιχούν σε πτυχίο 48% και δίπλωµα 35%. Όσον αφορά στο επιστηµονικό πεδίο σπουδών, η πλειονότητα των φοιτητών των Πανεπιστηµίων φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών που ανήκουν στα επιστηµονικά πεδία σπουδών Διοίκηση Επιχειρήσεων και Νοµική 28%, Εκπαίδευση 24% και Επιστήµες Υγείας 15%. Στις Σχολές Τριτοβάθµιας Εκπαίδευσης η πλειονότητα των φοιτητών φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών που ανήκουν στα επιστηµονικά πεδία σπουδών Διοίκηση Επιχειρήσεων και Νοµική 64%, Παροχή Υπηρεσιών 19% και Μηχανική και Κατασκευές 6%.
ΜΕΙΩΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΑΠΟ ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ
Το ακαδηµαϊκό έτος 2019 – 2020, φοιτούσαν 8956 φοιτητές από Τρίτες Χώρες. Η µεγάλη διαφορά (µείωση κατά 3370 φοιτητές τρίτων χωρών το ακαδηµαϊκό έτος 2020 – 2021 σε σχέση µε το ακαδηµαϊκό έτος 2019 – 2020) που παρατηρείται στον αριθµό φοιτητών από Τρίτες Χώρες των εκπαιδευτικών ιδρυµάτων κατά τις δύο προαναφερόµενες χρονικές περιόδους οφείλεται στο γεγονός ότι µεγάλος αριθµός φοιτητών από Τρίτες Χώρες των εγκαταλείπουν τις σπουδές τους χωρίς να αποφοιτήσουν και χωρίς να αποχωρήσουν από την Κυπριακή Δηµοκρατία.
ΠΡΟΤΙΜΗΣΗ ΣΕ ΣΠΟΥΔΕΣ ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ
Σε σχέση µε το είδος φοίτησης η πλειονότητα των φοιτητών στα Πανεπιστήµια φοιτούσε µε καθεστώς πλήρους φοίτησης (76%). Στα Δηµόσια Πανεπιστήµια το ποσοστό πλήρους φοίτησης ανερχόταν στο 67% του φοιτητικού πληθυσµού, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στα Ιδιωτικά Πανεπιστήµια ανερχόταν στο 80%. Σε σχέση µε τη µεθοδολογία διδασκαλίας η πλειονότητα των φοιτητών στα Δηµόσια Πανεπιστήµια (76%) φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών µε δια ζώσης διδασκαλία, ενώ στα Ιδιωτικά Πανεπιστήµια η πλειονότητα των φοιτητών (52%) φοιτούσε σε προγράµµατα σπουδών µε εξ αποστάσεως διδασκαλία.
ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΡΙΘΜΟΙ
Το ακαδηµαϊκό έτος 2020-2021, οι φοιτητές/φοιτήτριες µε αναπηρίες στα Πανεπιστήµια της Κύπρου ήταν 776 (2%). Σε σχέση µε δηµογραφικές µεταβλητές, ποσοστό 53% ήταν άνδρες και 47% γυναίκες, Σε σχέση µε την κατηγορία χώρας προέλευσης η µεγάλη πλειονότητα (68%) των φοιτητών µε αναπηρίες προερχόταν από την Κύπρο και ένα µεγάλο ποσοστό από χώρες της ΕΕ (30%). Σε σχέση µε εκπαιδευτικές µεταβλητές, η πλειονότητα των φοιτητών µε αναπηρίες φοιτούσε σε Ιδιωτικά Πανεπιστήµια (63%), µε καθεστώς πλήρους φοίτησης (79%) σε προγράµµατα σπουδών επιπέδου 6 (86%) και σε προγράµµατα σπουδών που υιοθετούν δια ζώσης διδασκαλία (88%). Σε σχέση µε το επιστηµονικό πεδίο σπουδών τα υψηλότερα ποσοστά φοιτητών µε αναπηρίες συγκεντρώνονται στα επιστηµονικά πεδία σπουδών Διοίκηση Επιχειρήσεων και Νοµική (23%) και Επιστήµες Υγείας (21%), ενώ τα χαµηλότερα ποσοστά φοιτητών µε αναπηρίες σηµειώνονται στα επιστηµονικά πεδία σπουδών Φυσικές Επιστήµες, Μαθηµατικά και Στατιστική (5%) και Παροχή Υπηρεσιών (3%).
ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Συνολικά, 22,369 φοιτητές ξεκίνησαν τις σπουδές τους το ακαδηµαϊκό έτος 2020-2021. Σε σχέση µε τα δηµογραφικά τους χαρακτηριστικά, 35% ήταν άνδρες και 65% γυναίκες, ενώ σε σχέση µε την χώρα προέλευσης, η µεγάλη πλειονότητα (61%) προερχόταν από Χώρες της ΕΕ και ένα µεγάλο ποσοστό (31%) από την Κύπρο. Σε σχέση µε µεταβλητές που σχετίζονται µε τη φοίτησή τους, η συντριπτική πλειονότητα (80%) ξεκίνησε τη φοίτηση σε Ιδιωτικά Πανεπιστήµια και µόλις το 20% σε Δηµόσια Πανεπιστήµια. Επίσης, η µεγάλη πλειονότητα των νεοεισερχοµένων επέλεξε προγράµµατα σπουδών µε πλήρη φοίτηση (77%) και µε εξ αποστάσεως µεθοδολογία διδασκαλίας (60%). Σε σχέση µε το επίπεδο σπουδών, η πλειονότητα (65%) ξεκίνησε τη φοίτηση σε προγράµµατα σπουδών που αντιστοιχούν στο επίπεδο 7C, ποσοστό 33% ξεκίνησε τη φοίτησή του σε προγράµµατα σπουδών που αντιστοιχούν στο επίπεδο 6 και ένα πολύ µικρό ποσοστό (2%) ξεκίνησε τη φοίτηση του σε προγράµµατα σπουδών που αντιστοιχούν στο επίπεδο 8. Οι επιλογές των νεοεισερχοµένων σε σχέση µε το επιστηµονικό πεδίο σπουδών ήταν τα επιστηµονικά πεδία Εκπαίδευση (31%), Διοίκηση Επιχειρήσεων και Νοµική (28%) και Επιστήµες Υγείας (11%).
ΟΙ ΔΗΜΟΦΙΛΕΣΤΕΡΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΣΠΟΥΔΩΝ
Η διοίκηση επιχειρήσεων και τα νοµικά ήταν το 2021 οι δηµοφιλέστεροι κλάδοι σπουδών στην Κύπρο, σύµφωνα µε τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας. Ειδικότερα, τα δύο αυτά θέµατα σπουδών φαίνεται να προτιµούν οι άνδρες µε ποσοστό πέραν του ενός τρίτου (33,5%), ενώ για τις γυναίκες το ποσοστό αντιστοιχούσε στο 26,5%. Ακολουθούν οι Τέχνες και Ανθρωπιστικές Σπουδές µε τις γυναίκες να διαθέτουν το υψηλότερο ποσοστό µε 17,7% µε το αντίστοιχο ποσοστό µεταξύ των ανδρών να περιορίζεται στο 7,1%. Στην τρίτη θέση βρίσκονται τα θέµατα των Κοινωνικών Επιστηµών, της Δηµοσιογραφίας και της Βιβλιοθηκονοµίας, µε την προτίµηση να είναι ψηλότερη στις γυναίκες µε ποσοστό 14,9% µε το αντίστοιχο ποσοστό στους άνδρες να βρίσκεται στο 9,6%. Ψηλότερα ποσοστά προτίµησης στους άνδρες παρουσιάζουν τα θέµατα Μηχανικής, Μεταποίησης και Κατασκευών µε 19,6% ενώ το αντίστοιχο ποσοστό των γυναικών βρίσκεται στο 6%, ενώ συντριπτικά ψηλότερα ποσοστά παρουσιάζουν οι γυναίκες στα παιδαγωγικά µε 11,8% µε το αντίστοιχο ποσοστό µεταξύ των ανδρών να περιορίζεται στο 1,6%. Υψηλό ποσοστό προτίµησης παρουσιάζουν οι άνδρες στον τοµέα της Τεχνολογίας Πληροφορικής και Επικοινωνιών, µε 8,6%, ενώ το αντίστοιχο των γυναικών ανέρχεται στο 2,4%. Στον τοµέα της Υγείας και της Κοινωνικής Προστασίας, τα ποσοστά ήταν 11,3% στις γυναίκες και 9,1% στους άνδρες.
