Όμηρος του στρεβλού συστήματος προσλήψεων η Δημόσια Υπηρεσία

Εάν κάποιος μελετήσει τις αποφάσεις της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας (ΕΔΥ) για την προσφορά διορισμού στο πλαίσιο πλήρωσης θέσεων, θα διαπιστώσει πως το υφιστάμενο σύστημα στην κρατική μηχανή έχει αποτύχει. Και αυτό γιατί, στην πλειονότητα των νέων διορισμών, η διαδικασία ακυρώνεται από την ΕΔΥ, είτε γιατί οι θέσεις δεν γίνονται αποδεκτές από αριθμό υποψηφίων, είτε γιατί δεν υπάρχει ενδιαφέρον, είτε γιατί οι υποψήφιοι δεν πληρούν τα προσόντα που προνοούνται στα σχέδια υπηρεσίας των θέσεων.

Το πρόβλημα, συνεπώς, δεν περιορίζεται απλώς στη γραφειοκρατία. Πρόκειται για ένα σύστημα το οποίο, ενώ έχει ως στόχο να εξασφαλίζει την ομαλή στελέχωση της κρατικής μηχανής, στην πράξη καταλήγει πολλές φορές να λειτουργεί προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Τη στρεβλότητα του συστήματος προσλήψεων ανέδειξαν τόσο το Υπουργείο Οικονομικών όσο και η ΠΑΣΥΔΥ, καθώς, σε κάποιες περιπτώσεις, για να πληρωθεί μια θέση μπορεί να χρειαστούν μέχρι και δύο χρόνια. Συνεπώς, η υφιστάμενη διαδικασία είναι χρονοβόρα και μη αποδοτική, με αποτέλεσμα πολλά τμήματα του Δημοσίου να είναι υποστελεχωμένα.

Ένας λόγος για τον οποίο δεν γίνονται αποδεκτές οι νέες θέσεις είναι ότι οι υποψήφιοι παρακάθονται στις γραπτές κυβερνητικές εξετάσεις, οι οποίες είναι γενικές, τόσο για τις επιστημονικές όσο και για τις μη επιστημονικές θέσεις. Να σημειωθεί πως, λόγω του ότι οι μη επιστημονικές θέσεις είναι χαμηλόμισθες, οι υποψήφιοι που πέτυχαν και στις εξετάσεις για τις επιστημονικές θέσεις επιλέγουν τις τελευταίες, γιατί οι απολαβές είναι σαφώς καλύτερες, καθώς ο μισθός στην κατώτατη βαθμίδα είναι περίπου €24.500 τον χρόνο, δηλαδή €1.814 αρχικός μηνιαίος μισθός.

Επίσης το ότι απέτυχε το υφιστάμενο σύστημα προσλήψεων αποδίδεται και στο γεγονός ότι οι κυβερνητικές εξετάσεις είναι σε ισχύ για έναν χρόνο, ενώ, μέχρι να ανοίξουν οι νέες θέσεις στα διάφορα υπουργεία, υφυπουργεία και κυβερνητικά τμήματα, απαιτούνται έως και δύο χρόνια, με αποτέλεσμα οι υποψήφιοι να αναγκάζονται να παρακάθονται εκ νέου στις εξετάσεις. Το ίδιο το κράτος υποχρεώνει ουσιαστικά τους υποψηφίους να επαναλαμβάνουν μια διαδικασία, όχι επειδή απέτυχαν, αλλά επειδή οι δικές του διαδικασίες δεν ολοκληρώθηκαν εγκαίρως.

Πάντως, οι εξετάσεις είναι γενικές και δεν περιλαμβάνουν εξειδικευμένα θέματα που σχετίζονται με τις θέσεις που ανοίγουν, με αποτέλεσμα, σε πολλές περιπτώσεις, να προσλαμβάνονται πρόσωπα που δεν έχουν καμία σχέση με το αντικείμενο της θέσης. Και αυτό αποτελεί ακόμη μία αδυναμία. Μια σύγχρονη Δημόσια Υπηρεσία δεν χρειάζεται απλώς εργαζομένους που έχουν επιτύχει σε μια γενική εξέταση. Χρειάζεται ανθρώπους με τις γνώσεις, τις δεξιότητες και, όπου απαιτείται, την εξειδίκευση που αντιστοιχεί στις πραγματικές ανάγκες κάθε θέσης.

Το γεγονός ότι κάποιος απορρίπτει το Δημόσιο, το οποίο προσφέρει πολύ περισσότερα ωφελήματα στους εργαζομένους του από αυτά που απολαμβάνει η πλειονότητα των εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα, θα πρέπει να προβληματίσει τους αρμοδίους.

Όπως διατείνεται η Κυβέρνηση, τις στρεβλώσεις που παρατηρούνται σήμερα στο υφιστάμενο σύστημα προσλήψεων φιλοδοξεί να επιλύσει το πακέτο νομοσχεδίων που εκκρεμούν στη Βουλή και θα συζητηθούν τον Σεπτέμβριο. Μέσω του νομοθετικού πακέτου θα μπει μια τάξη στις προσλήψεις και, παράλληλα, θα επιταχυνθούν οι διαδικασίες πλήρωσης των θέσεων.

Το νέο σύστημα θα πρέπει να εξασφαλίζει ότι το κατάλληλο άτομο θα τοποθετείται στην κατάλληλη θέση, στον χρόνο που πραγματικά το χρειάζεται η υπηρεσία.

Συνεπώς, όπως όλα δείχνουν, με τη νέα κυβερνητική πρόταση αντιμετωπίζονται οι σημερινές παθογένειες, οι οποίες συμβάλλουν στη διαιώνιση της κατάστασης. Το ζητούμενο τώρα είναι η τελική μορφή που θα πάρουν τα νομοθετήματα, στα οποία είναι δεδομένο ότι θα ενσωματωθούν και κομματικές προτάσεις.

Τα κόμματα δεν θα πρέπει να υποκύψουν στις πιέσεις των επηρεαζομένων, αφήνοντας το Δημόσιο όμηρο της στρεβλής διαδικασίας των προσλήψεων, αλλά θα πρέπει να ενισχύσουν τα νομοσχέδια με πιο ευέλικτες προτάσεις, οι οποίες θα συμβάλουν στον εκσυγχρονισμό των προσλήψεων.

Το ζητούμενο δεν είναι να αντικατασταθεί ένα δύσκαμπτο σύστημα από ένα άλλο. Είναι να δημιουργηθεί μια διαδικασία που θα είναι γρήγορη, αξιοκρατική και προσαρμοσμένη στις πραγματικές ανάγκες της Δημόσιας Υπηρεσίας.