Τεχνητή Νοημοσύνη και data centers: Μήπως φοβόμαστε υπερβολικά;

Με τις εκλογές να πλησιάζουν, οι πολιτικοί καλλιεργούν τους φόβους για την τεχνητή νοημοσύνη και τα data centers. Κι αυτό είναι λυπηρό. Μπορούμε να αξιοποιήσουμε τα τεράστια οφέλη της τεχνητής νοημοσύνης, αντιμετωπίζοντας αποτελεσματικά τις πιθανές αρνητικές επιπτώσεις της.

Κάθε μεγάλη τεχνολογική καινοτομία συνοδεύεται από έντονες ανησυχίες για τις πιθανές παρενέργειές της και τις κοινωνικές ανατροπές που ενδέχεται να προκαλέσει. Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι φόβοι αυτοί αποδεικνύονται αβάσιμοι ή υπερβολικοί. Οι πραγματικές προκλήσεις και οι ανεπιθύμητες συνέπειες αντιμετωπίζονται μέσα από νομικές και θεσμικές παρεμβάσεις, καθώς και μεταρρυθμίσεις. Στην πορεία προς αλλαγές πρωτοφανούς κλίμακας γίνονται λάθη, αλλά η ανθρωπότητα προχωρά μπροστά με μεγάλα άλματα. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν θα πρέπει να αποτελέσει εξαίρεση. Ο πραγματικός κίνδυνος είναι να υψωθούν τόσο αυστηρά εμπόδια, ώστε να μην μπορέσει να αξιοποιήσει πλήρως τις δυνατότητές της.

Ο πανικός γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη ξεχωρίζει για την έκταση των καταστροφολογικών σεναρίων που έχει τροφοδοτήσει. Ορισμένες προβλέψεις φτάνουν στο σημείο να προειδοποιούν για τον αφανισμό της ανθρωπότητας ή μεγάλου μέρους της. Ο Μπιλ Γκέιτς, μάλιστα, έχει προειδοποιήσει ότι θα μπορούσε να χάσουν τη ζωή τους ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι. Αυτό προκαλεί εντύπωση, δεδομένου ότι ο ίδιος παραδέχθηκε πρόσφατα πως οι δυσοίωνες προβλέψεις του για τις μεταβολές στα παγκόσμια καιρικά πρότυπα αποδείχθηκαν εντυπωσιακά λανθασμένες.

Ο Μαρκ Μιλς, γνωστός ειδικός σε θέματα τεχνολογίας, εξετάζει διεξοδικά αυτούς τους φόβους σε άρθρο του με τίτλο “Τι μας διδάσκει η ιστορία για τη συζήτηση γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη”, το οποίο δημοσιεύθηκε στο City Journal, περιοδικό του Manhattan Institute.

Τι ισχύει, για παράδειγμα, με τις ανησυχίες ότι τα data centers θα καταναλώνουν υπερβολικές ποσότητες ενέργειας και νερού; Σύμφωνα με τον Μιλς, τα γήπεδα γκολφ στις ΗΠΑ καταναλώνουν ήδη πολύ περισσότερο νερό από όσο θα χρειαστούν ποτέ τα υφιστάμενα και τα μελλοντικά data centers. Αντίστοιχα, η ενέργεια που θα απαιτήσουν οι εγκαταστάσεις αυτές αποτελεί μικρό μόνο μέρος εκείνης που καταναλώνουν σήμερα τα βαρέα φορτηγά της χώρας. Όσο για τη χρήση γης, οι αποθηκευτικοί χώροι στις ΗΠΑ καταλαμβάνουν σχεδόν 100 φορές μεγαλύτερη έκταση από τα data centers.

Η κυβερνοασφάλεια αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ανησυχίες. Ωστόσο, οι επιχειρήσεις δαπανούν ήδη τεράστια ποσά για την προστασία τους, ενώ η ίδια η τεχνητή νοημοσύνη αξιοποιείται για την ενίσχυση της άμυνας απέναντι στις κυβερνοεπιθέσεις.

Τι θα συμβεί, όμως, αν η τεχνητή νοημοσύνη ξεφύγει από τον έλεγχο; Οι φόβοι αυτοί ενισχύθηκαν από το περιστατικό στη Hugging Face, όταν ερευνητικό εργαλείο της OpenAI φέρεται να βγήκε από το προστατευμένο περιβάλλον εκτέλεσής του (sandbox) και να επιτέθηκε σε άλλα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης της πλατφόρμας. Όπως επισημαίνεται, το εργαλείο δεν άρχισε ξαφνικά να ενεργεί καταστροφικά από μόνο του· τα προβλήματα προέκυψαν από λάθη των προγραμματιστών.

Αυτό δεν σημαίνει ότι οι κίνδυνοι μπορούν να αγνοηθούν. Χωρίς επαρκείς δικλίδες ασφαλείας, οι συνέπειες μπορεί να είναι καταστροφικές. Κάθε επιχείρηση που παραβλέπει τα μέτρα προστασίας εκτίθεται σε σοβαρές νομικές συνέπειες και αγωγές, είτε δραστηριοποιείται στην παραδοσιακή βιομηχανία είτε στον κλάδο της υψηλής τεχνολογίας.

Μια ακόμη ανησυχία αφορά το ενδεχόμενο εγκληματίες και τρομοκρατικές οργανώσεις να αξιοποιήσουν την τεχνητή νοημοσύνη για την ανάπτυξη πιο επικίνδυνων χημικών και βιολογικών απειλών. Ο Μιλς επισημαίνει ότι “Δεν πρόκειται για νέες κατηγορίες κινδύνων… οι επιστήμονες και οι ρυθμιστικές αρχές [εδώ και καιρό] παλεύουν και με τα δύο… Φαίνεται πιο πιθανό ότι η ενισχυμένη από την τεχνητή νοημοσύνη ανίχνευση θα βελτιώσει την ικανότητά μας να εντοπίζουμε κακόβουλους δράστες, παρά το ενδεχόμενο η τεχνητή νοημοσύνη να ενισχύσει τη φυσική ικανότητα ανάπτυξης τέτοιων όπλων”.

Πέρα από τους κινδύνους, τα δυνητικά οφέλη είναι σημαντικά. Η τεχνητή νοημοσύνη υπόσχεται να βελτιώσει ουσιαστικά την υγειονομική περίθαλψη και να περιορίσει δραστικά το διοικητικό κόστος της, το οποίο σήμερα αποτελεί δυσβάσταχτο βάρος για το σύστημα.

Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα με το οποίο ξεκινά το άρθρο του ο Μιλς: τις έντονες ανησυχίες που εξέφραζαν ιατρικοί κύκλοι τον 19ο αιώνα για τις υποτιθέμενες επιπτώσεις των σιδηροδρόμων στην όραση και την αναπνευστική λειτουργία, μεταξύ άλλων κινδύνων για την υγεία. Ένα ιστορικό παράδειγμα που υπενθυμίζει ότι οι μεγάλες τεχνολογικές αλλαγές συχνά συνοδεύονται από φόβους οι οποίοι, εκ των υστέρων, αποδεικνύονται υπερβολικοί.

Forbes