Χαράλαμπος (Τσαρλς) Έλληνας: Τα νέα τέλη της Chevron περιορίζουν τα κέρδη της Κύπρου από το «Αφροδίτη»

Χαμηλά θα είναι τα κέρδη της Κύπρου από το κοίτασμα «Αφροδίτη», εάν γίνουν αποδεκτά τα νέα τέλη που ζητούν η Chevron και οι εταίροι της για τη χρήση του αγωγού προς την Αίγυπτο, δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο Χαράλαμπος (Τσαρλς) Έλληνας. Ο ίδιος χαρακτήρισε δύσκολη τη διαπραγματευτική θέση της Λευκωσίας, εκτιμώντας ότι η αμερικανική εταιρεία δεν πιέζεται να προχωρήσει στην παραγωγή, καθώς δίνει προτεραιότητα σε άλλα, πιο κερδοφόρα έργα.

Παράλληλα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι υπάρχουν καλές πιθανότητες να προχωρήσει η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου, ενώ προειδοποίησε για πιέσεις στην ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης εάν ο χειμώνας είναι βαρύς και η παραγωγή αιολικής ενέργειας περιορισμένη.

Τα τέλη της Chevron και η επίδραση στα έσοδα

Σύμφωνα με τον κ. Έλληνα, η Chevron και οι εταίροι της ζητούν 3 δολάρια ανά εκατομμύριο βρετανικές θερμικές μονάδες (MMBTU) για τη χρήση μέρους του αγωγού από την Κύπρο προς την Αίγυπτο. Όπως ανέφερε, η χρέωση αυτή επηρεάζει σημαντικά τα έσοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας από το κοίτασμα.

«Μειώνει τα έσοδα της Κύπρου κατά 3 δολάρια και κάνει τη θέση της Κύπρου πολύ δύσκολη», είπε, υπογραμμίζοντας ότι «αν υποχωρήσουμε το κέρδος μας από το “Αφροδίτη” θα είναι χαμηλό».

Πρόσθεσε ότι ενδέχεται να προκύψει επιπλέον κόστος εάν οι διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ για το κοινό κοίτασμα «Αφροδίτη – Ισάι» δεν καταλήξουν σε θετική λύση.

Ο κ. Έλληνας συνέκρινε την περίπτωση με εκείνη του κοιτάσματος «Κρόνος», υποστηρίζοντας ότι η Κύπρος αποδέχθηκε μεγαλύτερα ρίσκα, τα οποία ζητούσε να αναλάβει η ιταλική Eni, προκειμένου να προχωρήσει η εκμετάλλευσή του. Κατά την εκτίμησή του, τα κέρδη της Κύπρου από το συγκεκριμένο κοίτασμα θα είναι «πενιχρά».

Γιατί η Chevron δίνει προτεραιότητα στο «Λεβιάθαν»

Ερωτηθείς για τις επιλογές της Λευκωσίας, ο κ. Έλληνας ανέφερε ότι η πίεση βρίσκεται στην κυπριακή πλευρά, καθώς η Chevron διαθέτει μεγάλα έργα σε άλλες περιοχές του κόσμου, τα οποία τοποθετεί υψηλότερα στις προτεραιότητές της.

Όπως εξήγησε, η εταιρεία έχει αποφασίσει να πραγματοποιήσει μεγάλη επένδυση στο ισραηλινό κοίτασμα «Λεβιάθαν», αυξάνοντας την παραγωγή και διπλασιάζοντας τις εξαγωγές προς την Αίγυπτο.

Το συγκεκριμένο έργο, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι πιο κερδοφόρο από το «Αφροδίτη», καθώς το κόστος ανά μονάδα αντιστοιχεί περίπου στο 60% του κόστους του κυπριακού κοιτάσματος. Υπό αυτές τις συνθήκες, εκτίμησε ότι η Chevron μπορεί να περιμένει μέχρι να υποχωρήσει η Κύπρος.

Αναφέρθηκε επίσης στις μεγάλες επενδύσεις της εταιρείας στη Γουιάνα και τη Βενεζουέλα, τονίζοντας ότι η κυπριακή πλευρά χρειάζεται να σταθμίσει το κόστος και το όφελος των επιλογών της.

Το ενδεχόμενο αξιοποίησης μέσω τερματικού LNG

Ο κ. Έλληνας έθεσε το ερώτημα κατά πόσον η Κύπρος θα πρέπει να αναμένει τα αποτελέσματα των ερευνών της ExxonMobil σε κυπριακά και αιγυπτιακά τεμάχια.

Όπως ανέφερε, εάν οι έρευνες επιτύχουν και διπλασιαστούν τα αποθέματα της εταιρείας, στόχος είναι η δημιουργία τερματικού εξαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), στο οποίο θα μπορούσε να διοχετεύεται και το φυσικό αέριο από το «Αφροδίτη».

Υποστήριξε ότι δεν αξίζει να προχωρήσει η αξιοποίηση του κοιτάσματος μόνο και μόνο για να ολοκληρωθεί το έργο, χωρίς ουσιαστικό όφελος για την Κύπρο.

Θετική εκτίμηση για την ηλεκτρική διασύνδεση

Για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου (GSI), ο κ. Έλληνας εξέφρασε την πεποίθηση ότι υπάρχουν καλές πιθανότητες υλοποίησης.

Ερμήνευσε την παρέμβαση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών και τη δήλωση του Αμερικανού πρέσβη στην Κύπρο ότι «βλέπει φως στο τέλος του τούνελ» ως ενδείξεις παρασκηνιακών προσπαθειών από τις ΗΠΑ, τη Γαλλία και την Ελλάδα για εξεύρεση λύσης με την Τουρκία.

«Η Τουρκία παρόλο που παίρνει σκληρή θέση, δεν έχει πάει στο απροχώρητο», ανέφερε.

Πρόσθεσε ότι η Ελλάδα πρέπει να προχωρήσει στην έκδοση NAVTEX έως το τέλος Οκτωβρίου, εκτιμώντας ότι, εφόσον αυτή εκδοθεί και η Τουρκία δεν επέμβει, θα περιοριστούν οι πιθανότητες μεταγενέστερων προβλημάτων.

Αναφερόμενος στα οφέλη του έργου για την Κύπρο, υποστήριξε ότι η αρνητική θέση του υπουργού Οικονομικών, Μάκη Κεραυνού, δεν στηρίζεται σε μελέτες. Πρόσθεσε ότι η σοβαρή μελέτη θα προέλθει από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.

Χαρακτήρισε επίσης τις τουρκικές απαιτήσεις «παράλογες και αβάσιμες», αναφέροντας ότι απορρίπτονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και υποστηρίζονται μόνο από την Τουρκία και την κυβέρνηση της Τρίπολης στη Λιβύη.

«Η Τουρκία και η Λιβύη ξέχασαν ότι υπάρχουν νησιά στο Αιγαίο και ότι υπάρχει η Κρήτη και η Κύπρος και χάραξαν μια γραμμή που χωρίζει τη Μεσόγειο στα δύο», είπε.

Οι κίνδυνοι για την ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης

Σε σχέση με τις υψηλές τιμές ενέργειας, ο κ. Έλληνας εκτίμησε ότι η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει ενεργειακή κρίση εάν συνδυαστούν ένας βαρύς χειμώνας με συνθήκες νηνεμίας και ανεπαρκή παραγωγή αιολικής ενέργειας.

Όπως ανέφερε, τα ευρωπαϊκά αποθέματα είναι αρκετά χαμηλά και η αναπλήρωσή τους είναι δύσκολη, καθώς Ευρώπη και Ασία ανταγωνίζονται για μικρότερες διαθέσιμες ποσότητες LNG.

Σύμφωνα με τον ίδιο, περίπου το 20% των εξαγωγών LNG από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα δεν φθάνει πλέον στον προορισμό του, γεγονός που εντείνει τον ανταγωνισμό και διατηρεί τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.

Εκτίμησε ότι η κατάσταση θα γίνει δυσκολότερη την επόμενη χρονιά, όταν θα χρειαστεί να αναπληρωθούν τα αποθέματα που θα έχουν καταναλωθεί στη διάρκεια του φετινού χειμώνα.

«Οι τιμές θα παραμείνουν ψηλές και το κόστος στην Ευρώπη για ενέργεια θα είναι υψηλό», ανέφερε.

Ο κ. Έλληνας άσκησε επίσης κριτική στις αποφάσεις της Ευρώπης για την κλιματική αλλαγή, υποστηρίζοντας ότι οι στόχοι που τέθηκαν επιβαρύνουν το ενεργειακό κόστος και την ανταγωνιστικότητά της.

Επικαλούμενος κόστος ηλεκτρισμού 8 σεντ ανά κιλοβατώρα στην Κίνα, 18 σεντ στις ΗΠΑ και 28 σεντ στην Ευρώπη, διερωτήθηκε πώς μπορεί η ευρωπαϊκή οικονομία να ανταγωνιστεί υπό αυτές τις συνθήκες. Απέδωσε τη διαφορά στις ευρωπαϊκές αποφάσεις για το κλίμα, σημειώνοντας ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε, η Ευρώπη αντιπροσωπεύει το 6,5% των παγκόσμιων ρύπων.