Τους ανεμόμυλους της παιδικής μας ηλικίας πριν την εισβολή του 1974 στα περιβόλια της Αμμοχώστου, του Αγίου Μέμνωνα και όλης της περιοχής που εκτεινόταν μέχρι τα Κοκκινοχώρια, θυμηθήκαμε κουβεντιάζοντας χθες με τον Μιχάλη Πόλεο… Μου μίλησε ιδιαίτερα για τον ανεμόμυλο που έβλεπε κάθε πρωί όταν ξυπνούσε, αφού ήταν στην απέναντι αυλή στο σπίτι του μακαρισμένου του Νιοχωρίτη στην κατεχόμενη Κάτω Δερύνεια μας. Μου μίλησε για τα χρυσόψαρα στη δεξαμενή όπου αποθηκευόταν το νερό που πότιζε το μεγάλο περιβόλι, για την κληματαριά μπροστά από το σπίτι και για τα φρουτόδεντρα, τις λεμονιές, τις πορτοκαλιές, τις μανταρινιές στην πίσω πλευρά…
Η υδροδότηση της Κάτω Δερύνειας ήταν προβληματική, μέχρι και τον εκτοπισμό των κατοίκων της και την κατάληψη της από τον τουρκικό στρατό κι έτσι ο ανεμόμυλος του Νιοχωρίτη ικανοποιούσε τις καθημερινές ανάγκες αρκετών σπιτιών, αφού το νερό από το πηγάδι του ήταν πόσιμο.
«Η περιοχή της ελεύθερης Αμμοχώστου, είχε μέχρι πρόσφατα αρκετούς ανεμόμυλους, αλλά όχι τόσους, όσοι υπήρχαν παλιά στον Άη Μέμνιο και σε όλους τους πορτοκαλεώνες μέχρι τη Δερύνεια και το Παραλίμνι», μου είπε ο Μιχάλης με ένα νοσταλγικό τόνο στη φωνή, που βέβαια συνδεόταν με κάτι πολύ βαθύτερο από την υπενθύμιση της πρακτικής χρήσης των ανεμόμυλων της παιδικής ζωής μας…
Σκέφτηκα ότι στις κοινότητες της ελεύθερης Αμμοχώστου, πολλά παιδιά συνεχίζουν μέχρι σήμερα να μεγαλώνουν όπως μεγαλώναμε εμείς πριν την εισβολή – παίζοντας στις αυλές των γειτόνων τους και σε ατέλειωτες αλάνες κοντά στα πατατοχώραφα και στα περιβόλια δίπλα στη θάλασσα, βιώνοντας πιο έντονα την καταπληκτική εμπειρία της φιλίας και της ομαδικότητας. Όπου μοιράζονται όσα τους συμβαίνουν, καλά και κακά, όπου περιβάλλονται από αυτούς που αγαπούν και τους αγαπούν, όπου έχουν ώμους ν’ ακουμπήσουν, όπου τα καυτά μεσημέρια του καλοκαιριού έχουν το κρεβάτι τους κάτω από τη συκιά ή τη συκαμιά στο περιβόλι και κοιμούνται νανουρισμένοι από τους τζίτζικες και τα πουλιά…
Μιλώντας με τον Μιχάλη, ήρθε στο μυαλό μου η επίσκεψη μου στο σπίτι ενός άλλου φίλου στη Σωτήρα και όσα μου είπε για τη λειτουργία του ανεμόμυλου στην αυλή του σπιτιού του. Κοντά στη δεξαμενή του νερού υπήρχε φυτεμένος δυόσμος. Τον πατήσαμε κατά λάθος και ο τόπος μοσχομύρισε. Μυρωδιά δυόσμου, το νερό να λαμπυρίζει στη δεξαμενή του ανεμόμυλου, ο ήλιος να βουτά στη θάλασσα σαν χαλαρός και άνετος κολυμβητής… μια αίσθηση απλής και γεμάτης ζωής. Έφυγα από το σπίτι του άθελα μου χαμογελώντας. Ήμουν μόνος μου, αλλά ένιωθα δίπλα μου τους παιδικούς μου φίλους… έτοιμοι όλοι για μια βουτιά στη θάλασσα ή και στη δεξαμενή του ανεμόμυλου!
