Ανατροπή στο Εφετείο: Έκδοση άνδρα στη Ρωσία για κλοπή εκατομμυρίων από διαστημικό πρόγραμμα

Ανατροπή σε υπόθεση που συνδέεται με καταγγελλόμενη κλοπή εκατομμυρίων από ρωσικό διαστημικό πρόγραμμα, καθώς το Εφετείο διέταξε την έκδοση φυγόδικου στη Ρωσία, κρίνοντας ότι το ένταλμα σύλληψης σε βάρος του παραμένει σε ισχύ. Ο άνδρας, ο οποίος συνελήφθη στην Κύπρο τον Νοέμβριο του 2024, αντιμετωπίζει κατηγορίες για κλοπή ξένης περιουσίας με απάτη και κατάχρηση εμπιστοσύνης, με τις ρωσικές αρχές να υποστηρίζουν ότι περίπου €7,8 εκατ. από κρατική χρηματοδότηση για το διαστημικό πρόγραμμα κατέληξαν σε μέλη οργανωμένης ομάδας. Αξίζει  να σημειωθεί ότι στην πρωτόδική απόφαση το Επαρχιακό Δικαστήριο Πάφου είχε απορρίψει το αίτημα των ρωσικών Αρχών για έκδοσή του στη Ρωσία

Η ομόφωνη απόφαση εκδόθηκε στις 11 Αυγούστου 2026 από τους δικαστές Χ.Β. Χαραλάμπους, Μ. Τουμαζή και Θ. Θωμά, ο οποίος ανέγνωσε την απόφαση.

Σύμφωνα με τα γεγονότα της υπόθεσης, ο άνδρας αντιμετωπίζει στη Ρωσία κατηγορίες για κλοπή ξένης περιουσίας με απάτη και κατάχρηση εμπιστοσύνης από οργανωμένη ομάδα σε ευρεία κλίμακα, κατά παράβαση του άρθρου 159(4) του Ρωσικού Ποινικού Κώδικα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον των κυπριακών δικαστηρίων, η υπόθεση αφορά μεγάλο ρωσικό διαστημικό πρόγραμμα, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το ρωσικό Δημόσιο με 15,15 δισεκατομμύρια ρούβλια, ποσό που αντιστοιχεί σε περισσότερα από €160 εκατ. Ο άνδρας, ο οποίος εργαζόταν στη ρωσική διαστημική εταιρεία που είχε αναλάβει το πρόγραμμα και φέρεται να είχε σημαντικό ρόλο στη λήψη αποφάσεων, κατηγορείται ότι, μαζί με συνεργάτες του, μεθόδευσε την επιλογή συγκεκριμένης εταιρείας χωρίς κανονικό διαγωνισμό.

Όπως αναφέρεται στην απόφαση, μέσω σύμβασης που φέρεται να υπογράφηκε για υπερβολικά υψηλό ποσό, μεταφέρθηκαν στην εταιρεία 1,32 δισ. ρούβλια. Από αυτά, περίπου 478 εκατ. χρησιμοποιήθηκαν για το έργο, ενώ περίπου 840 εκατ. ρούβλια, δηλαδή περί τα €7,8 εκατ., φέρεται να διαμοιράστηκαν μεταξύ μελών της ομάδας του και να «ξεπλύθηκαν» μέσω οικονομικών συναλλαγών.

Ο κατηγορούμενος συνελήφθη στην Κύπρο στις 18 Νοεμβρίου 2024, βάσει προσωρινού εντάλματος σύλληψης, και την επόμενη ημέρα παρουσιάστηκε ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Πάφου, δηλώνοντας ένσταση στην έκδοσή του. Αφέθηκε ελεύθερος υπό όρους, ενώ ακολούθησε η διαδικασία έκδοσης μετά την εξουσιοδότηση του Υπουργού Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως στις 20 Δεκεμβρίου 2024.

Το Επαρχιακό Δικαστήριο Πάφου είχε απορρίψει το αίτημα έκδοσης τον Νοέμβριο του 2025, κρίνοντας ότι δεν είχε αποδειχθεί πως το ρωσικό ένταλμα σύλληψης της 18ης Δεκεμβρίου 2020 εξακολουθούσε να είναι ενεργό μετά τις 16 Ιανουαρίου 2021, ημερομηνία μέχρι την οποία είχε παραταθεί η προκαταρκτική έρευνα.

Το Εφετείο διαφώνησε με την κρίση αυτή. Όπως έκρινε, από το περιεχόμενο του ίδιου του εντάλματος δεν προέκυπτε ότι αυτό έπαυσε να ισχύει μετά την ημερομηνία εκείνη. Αντίθετα, στο ένταλμα προβλεπόταν ότι η περίοδος κράτησης θα υπολογιζόταν από την πραγματική σύλληψη του Ρώσου ή, σε περίπτωση έκδοσης ή απέλασής του στη Ρωσία, από την παράδοσή του στις ρωσικές αρχές. Καθώς ο ίδιος δεν είχε μέχρι σήμερα εκδοθεί ή απελαθεί στη Ρωσία, το Εφετείο έκρινε ότι δεν είχε ενεργοποιηθεί η συγκεκριμένη περίοδος κράτησης.

Καθοριστικό κρίθηκε επίσης έγγραφο τύπου «Diffusion», μέσω του οποίου οι ρωσικές αρχές ζήτησαν διεθνή αστυνομική συνεργασία για τον εντοπισμό και τη σύλληψη του. Στο έγγραφο αναφερόταν ρητά ότι δεν υπήρχε χρονικός περιορισμός για την ισχύ του εντάλματος σύλληψης. Κατά το Εφετείο, τα στοιχεία αυτά αποτελούσαν ουσιώδη μαρτυρία που δεν είχε ληφθεί υπόψη από το πρωτόδικο δικαστήριο.

Το Εφετείο απέρριψε παράλληλα τους δύο λόγους αντέφεσης που προέβαλε ο κατηγορούμενος. Δεν έγινε δεκτός ο ισχυρισμός ότι το ένταλμα ήταν προβληματικό επειδή στο ρωσικό κείμενο δεν αναγραφόταν ο αριθμός της ποινικής υπόθεσης. Το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν αποδείχθηκε πως η απουσία του αριθμού καθιστούσε το ένταλμα άκυρο ή μη εκτελεστό.

Απορρίφθηκε επίσης ο ισχυρισμός ότι οι ρωσικές αρχές απέκρυψαν ουσιώδη στοιχεία από την κυπριακή διαδικασία έκδοσης. Το Εφετείο υιοθέτησε την κρίση του πρωτόδικου δικαστηρίου ότι οι αποφάσεις ρωσικών δικαστηρίων που είχαν επιστρέψει υπόθεση συνεργών του στον Εισαγγελέα, λόγω προβλημάτων σε εμπειρογνωμοσύνη, δεν αποδείκνυαν συγκεκριμένο και εξατομικευμένο κίνδυνο παραβίασης των δικαιωμάτων του.

Το Εφετείο τόνισε, εξάλλου, ότι οι διαδικασίες έκδοσης φυγοδίκων διέπονται από την αρχή της αβροφροσύνης μεταξύ κρατών και από φιλελεύθερη ερμηνεία των σχετικών διεθνών συμβάσεων, με σκοπό την αποτελεσματική καταπολέμηση του σοβαρού εγκλήματος σε διεθνές επίπεδο.

Με την απόφασή του, το Εφετείο παραμέρισε την πρωτόδικη απόφαση και διέταξε την έκδοση του κατηγορούμενου στη Ρωσική Ομοσπονδία για να δικαστεί για τα αδικήματα που περιλαμβάνονται στην εξουσιοδότηση του Υπουργού Δικαιοσύνης ημερομηνίας 20 Δεκεμβρίου 2024. Παράλληλα, διέταξε τη σύλληψη και την αστυνομική κράτησή του μέχρι την παράδοσή του στις ρωσικές αρχές. Η αντέφεση απορρίφθηκε.