Το ΓεΣΥ δεν αφορά μόνο την Υγεία

 

Η συνεισφορά είναι τεράστια. Ενδεικτικά, μία επιχείρηση με 200 υπαλλήλους, 100 με μισθό 1200 ευρώ και 100 με μισθό 2200 ευρώ, θα δει το κόστος της να αυξάνεται κατά 139 χιλ. ευρώ ετησίως. Μία επιχείρηση με 400 άτομα προσωπικό με αντίστοιχα δεδομένα όπως πιο πάνω, θα δει το κόστος της να αυξάνεται κατά 277 χιλ. ευρώ ετησίως. Την ίδια ώρα, ένας εργαζόμενος με μισθό 1200 θα δει το διαθέσιμο εισόδημα του να περιορίζεται κατά 453 ευρώ ετησίως και ένας με μισθό 2200 ευρώ θα το δει να περιορίζεται κατά 831 ευρώ ετησίως, εξαιρουμένης όμως της φορολογικής έκπτωσης που θα τύχει (αναλυτικότερα στοιχεία στο Insider που κυκλοφορεί). Γίνεται αντιληπτό πως πρόκειται για ποσά που θα στερηθούν οι επιχειρήσεις και τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν με χίλιους δύο διαφορετικούς τρόπους: κεφαλαιουχικές επενδύσεις, αποπληρωμή οφειλών, αυξήσεις στο προσωπικό ή νέες προσλήψεις, αύξηση κερδοφορίας και καταβολής μερίσματος. Αντίστοιχα, το ποσό που θα αποκόπτεται από τους εργαζόμενους θα μπορούσε επίσης να τύχει εκμετάλλευσης με πολλούς άλλους τρόπους. Για παράδειγμα, μέσω αποπληρωμής δανείων, αυξημένης κατανάλωσης και ούτω καθ’ εξής. 

 

Την ίδια ώρα, στον προϋπολογισμό του κράτους για το 2020 σημειώνεται πως η αύξηση των γενικών δαπανών οφείλεται κυρίως στην αύξηση των δημοσίων δαπανών για την υγεία. Συγκεκριμένα, ο προϋπολογισμός του Υπουργείου Υγείας για το 2020 θα ανέλθει στα €926,8εκατ. σε σχέση με €620εκατ. το 2019, λόγω της σημαντικής ενίσχυσης της λειτουργίας του ΟΚΥΠΥ, ενώ παράλληλα η συνεισφορά του κράτους στο ΓΕΣΥ ανέρχεται στα €470εκατ. για το 2020. Δικαίως λοιπόν, το υπουργείο Οικονομικών σχολιάζει πως: «κρίνεται, συνεπώς, ως εξαιρετικά σημαντική η ορθολογική λειτουργία και οικονομική διαχείριση του ΟΚΥΠΥ και η ανάκτηση του κόστους των παρεχόμενων ιατρικών υπηρεσιών του μέσω του συστήματος του ΓΕΣΥ, σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από ότι σήμερα συμβαίνει, προκειμένου να περιοριστεί η κρατική ενίσχυση του ΟΚΥΠΥ στα επίπεδα που είχε αρχικά εκτιμηθεί».

 

Σε περίπτωση που υπάρξουν οικονομικά κενά οι επιλογές είναι συγκεκριμένες: αύξηση εισφορών, μείωση παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας, συνδυασμός των πιο πάνω, αύξηση συμπληρωμών. Γίνεται αμέσως αντιληπτό πως όποια λύση και να επιλεγεί θα έχει κόστος και θα επηρεάσει τον οικονομικό κύκλο γενικότερα. Από την πλευρά του, το υπουργείο Οικονομικών φαίνεται να ευνοεί μία λύση που να  επηρεάζει τον ίδιο τον λήπτη υπηρεσιών υγείας και όχι τους εργαζόμενους ή τις επιχειρήσεις και σίγουρα όχι περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά.

 

Γίνεται λοιπόν εύκολα αντιληπτή η σημασία της οικονομικής πτυχής του ΓεΣΥ και ενδεχομένως γι’ αυτό και οι συνεχείς αναφορές των οίκων αξιολόγησης και της τρόικας στο συγκεκριμένο θέμα. Καλή είναι η παροχή υπηρεσιών υγείας σε όλους αλλά δεν αποτελεί δικαιολογία για δημιουργία οικονομικών κενών που στο τέλος μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο και το ΓεΣΥ και ολόκληρη την οικονομία. Ας μην ξεχνάμε πως το δημόσιο χρέος είναι πέραν του 100%, η αξιολόγηση του αξιόχρεου μας είναι οριακά στην κατηγορία σκουπίδια, φορολογικές επιβαρύνσεις που επιβλήθηκαν επί κρίσης είναι ακόμα σε ισχύ και η κοινωνική πολιτική προφανώς και θα μπορούσε να ήταν απείρως καλύτερη. Επειδή η προϊστορία δεν είναι με το μέρος της κυπριακής πολιτείας (βλ. Κυπριακές Αερογραμμές, σύστημα συγκοινωνιών) είναι επιτακτική ανάγκη το ΓεΣΥ να τύχει ορθής και κυρίως εντός των επιτρεπόμενων οικονομικών ορίων διαχείρισης. Αλλιώς θα καταλήξουμε με ένα τεράστιο οικονομικό πρόβλημα -αφού πλέον δεν υπάρχει επιστροφή- και πολύ χειρότερες υπηρεσίες παροχής υγείας απ’ ότι προηγουμένως. Για να επιτύχει το ΓεΣΥ χρειάζεται πολιτική βούληση – πολύ περισσότερη απ’ αυτή που χρειάστηκε για να εφαρμοστεί, σκληρή δουλειά και λιγότερα τηλεοπτικά παράθυρα από τους εμπλεκόμενους λειτουργούς, και κυρίως αλλαγή νοοτροπίας των ατόμων που βρίσκονται στην καρδιά του Συστήματος, των ίδιων των λειτουργών υγείας.
 

Αρχισυντάκτης επιχειρηματικών εκδόσεων, ο Φιλελεύθερος