Οι επιπτώσεις του κύματος της ακρίβειας, των ψηλών επιτοκίων και των συνεχιζόμενων κυρώσεων κατά της Ρωσίας, άρχισαν να αποτυπώνονται στο ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας ο οποίος παρουσίασε επιβράδυνση το δεύτερο τρίμηνο του 2023.
Σύμφωνα με την προκαταρκτική εκτίμηση (Flash Estimate) της Στατιστικής Υπηρεσίας που δημοσιεύθηκε χθες, ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας το δεύτερο τρίμηνο του 2023 είναι θετικός και υπολογίζεται σε 2,1% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2022.
Μετά τη διόρθωση του ΑΕΠ ως προς τις εποχικές διακυμάνσεις και τις εργάσιμες μέρες, ο ρυθμός ανάπτυξης υπολογίζεται στο 2,3%. Ταυτόχρονα, καταγράφηκε συρρίκνωση της οικονομίας κατά 0,4% σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Μπορεί η Κύπρος να καταγράφει καλύτερες επιδόσεις του ΑΕΠ σε σχέση με την ευρωζώνης (αυξήθηκε με ρυθμό 0,3% στο δεύτερο τρίμηνο του 2023 σε σχέση με το πρώτο, όταν είχε παραμείνει στάσιμο), αλλά αυτό δεν είναι αρκετό, για να αρχίσουν οι πολιτικές επικρίσεις από πολιτικά πρόσωπα του ΔΗΣΥ για την πολιτική διακυβέρνησης και τα πρώτα σύννεφα που άρχισαν να μαζεύονται.
Αναθεωρούνται οι στόχοι
Τα στοιχεία που ανακοίνωσε η Στατιστική Υπηρεσία έχει ως αποτέλεσμα και το Υπουργείο Οικονομικών να αναθεωρήσει προς τα κάτω τους στόχους.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Υπουργείου «οι τελευταίες εξελίξεις καταδεικνύουν μεγαλύτερη επιβράδυνση από ότι αρχικά αναμενόταν στο ΠΣ 2023-2025.
Λαμβάνοντας υπόψη τις ενδείξεις από τα πιο πρόσφατα στοιχεία για χαμηλότερο από τον αρχικά αναμενόμενο ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας κατά το 1ο εξάμηνο του 2023, και παράλληλα λαμβανομένων υπόψη των επιπτώσεων από τις συνεχιζόμενες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, η πρόβλεψη για ρυθμό ανάπτυξης του ΑΕΠ για ολόκληρο το 2023 ενδέχεται να διαφοροποιηθεί οριακά προς τα κάτω».
Με βάση το μακροοικονομικό σενάριο που ετοιμάστηκε από το Υπουργείο Οικονομικών, η κυπριακή οικονομία το 2023 αναμένεται να παρουσιάσει ανάπτυξη γύρω στο 2,8%.
Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας το 2023 θα πέσει στο 2,3% από 5,6% το 2022.
Παρεμβάσεις με αιχμές
Τα στοιχεία προκάλεσαν την άμεση αντίδραση του τέως Υπουργού Οικονομικών Κωνσταντίνου Πετρίδη και του τέως προέδρου του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου, οι οποίοι στέλνουν μηνύματα αναφορικά με την επιβράδυνση που παρουσίασε η οικονομία το δεύτερο τρίμηνο του 2023.
Ο κ. Πετρίδης, σε ανάρτηση στον προσωπικό του λογαριασμό στο Twitter κάνει λόγο για «ανησυχητική επιδείνωση των δημόσιων οικονομικών» και καλεί σε προβληματισμό την κυβέρνηση, καθώς επίσης την «υπεύθυνη και μη αντιπολίτευση», όπως αναφέρει.
Οι παρατηρήσεις του κ. Πετρίδη έχουν ως εξής:
•Η συρρίκνωση του ΑΕΠ κατά 0,4% σε σχέση με το 1ο τρίμηνο είναι ανησυχητική. Αρνητικό ΑΕΠ, πέραν της περιόδου της πανδημίας είχαμε να δούμε από το 2014 οπότε επανήλθε η κανονικότατα μετά το κούρεμα. Αρνητικό ΑΕΠ, ή σημαντική επιβράδυνση, παρουσιάζεται συνήθως πριν από κάθε κρίση όπως έγινε το 2003 (κρίση χρηματιστηρίου που επέφερε σημαντική μετατόπιση πλούτου) και το 2009.
•Το αρνητικό ΑΕΠ θα επηρεάσει τα έσοδα του κράτους με μεγάλο αντίκτυπο στα δημόσια οικονομικά, στο δημόσιο χρέος, στις αξιολογήσεις του κράτους κλπ.
•Ήδη, το 2ο τρίμηνο οι δημοσιονομικές επιδόσεις καταδεικνύουν μια πολύ ανησυχητική επιδείνωση των δημοσίων οικονομικών. Το πρώτο τρίμηνο το πλεόνασμα ήταν 438 εκατ. Ο Απρίλης είχε έλλειμμα -3,1 εκατ., ο Μάιος -52.4 εκατ. και ο Ιούνιος -227.6 εκατ. Επομένως, το συσσωρευμένο πλεόνασμα προκύπτει από το ισχυρό πλεόνασμα του πρώτου τριμήνου.
•Τα πιο πάνω πρέπει να δημιουργήσουν ανησυχία τόσο στην κυβέρνηση όσο και στην (υπεύθυνη και μη) αντιπολίτευση, που αρέσκονται στην αύξηση των δαπανών (συχνά ανελαστική και επαναλαμβανόμενη), για σκοπούς εξυπηρέτησης του πελατειακού κράτους, την οποία παρουσιάζουν και ως «επιτυχία».
•Για πρώτη φορά κινούμαστε στην βάση των προβλέψεων, (γίνονται με συντηρητικό τρόπο). Τα προηγούμενα χρόνια τις διαψεύδαμε πανηγυρικά (προς τα πάνω)».
Αβέρωφ Νεοφύτου: Η οικονομία θέλει μέτρα όχι λαϊκισμούς
Ο τέως πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου, σε παρέμβαση του, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αφήνει αιχμές, σημειώνοντας πως η οικονομία χρειάζεται σοβαρότητα και όχι λαϊκισμό.
Σε ανάρτηση στο δικό του λογαριασμό στο Twitter, στέλνει μηνύματα σε πολλούς αποδέκτες, τονίζοντας και την ανάγκη λήψης μέτρων.
Όπως αναφέρει ο τέως πρόεδρος του ΔΗΣΥ «ο ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης του δεύτερου τριμήνου παρουσιάζει συρρίκνωση σε σύγκριση με το πρώτο τρίμηνο. Επιπλέον, το δημοσιονομικό ισοζύγιο του δεύτερου τριμήνου είναι πλέον αρνητικό».
Επιπρόσθετα, ο κ. Νεοφύτου υπογραμμίζει πως «η οικονομία χρειάζεται σοβαρότητα και όχι εικόνα. Θέλει μέτρα και όχι λαϊκισμούς».