Οι Αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου ζητούν από την Κυπριακή Δημοκρατία την έκδοση 45χρονου υπόδικου προκειμένου να τον δικάσουν για αδικήματα κατασκοπείας σε βάρος της Βρετανίας.

Πρόκειται για τον Ρασάντ Σουλτάνοφ κάτοχο βρετανικού διαβατηρίου, ο οποίος ήδη είναι αντιμέτωπος με συναφείς κατηγορίες στο Μόνιμο Κακουργιοδικείο Λεμεσού. Είχε συλληφθεί το περασμένο καλοκαίρι από την Αστυνομία Κύπρου, αφού φερόταν να κατηγορείται ότι φωτογράφιζε στρατιωτικές εγκαταστάσεις εντός των Βάσεων Ακρωτηρίου.

Σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ», για το αίτημα της Βρετανίας προκειμένου να εκδοθεί ο Σουλτάνοφ ενημερώθηκε η Νομική Υπηρεσία της Δημοκρατίας την περασμένη εβδομάδα. Μάλιστα, την περασμένη Τρίτη υπήρξε ορισμένη δικάσιμος για την υπόθεση του 45χρονου ενώπιον Κακουργιοδικείου Λεμεσού.

Ωστόσο, στη βάση του προαναφερθέντος αιτήματος ο εκπρόσωπος της κατηγορούσας Αρχής, ζήτησε αναβολή της διαδικασίας μέχρι να ξεκαθαριστεί το ζήτημα. Έτσι, λοιπόν, η διαδικασία αναβλήθηκε και ορίστηκε άλλη ημερομηνία από το τριμελές δικαστικό σώμα.

Το βρετανικό αίτημα

Οι Βρετανοί εξέδωσαν ένταλμα σύλληψης και έκδοσης, γνωστό σε νομικούς κύκλους ως TCA (Trade and Cooperation Agreement-«Συμφωνία Εμπορίου και Συνεργασίας»). Το εν λόγω ένταλμα εκδίδεται από το Ηνωμένο Βασίλειο μετά το Brexit. Με αυτό οι Βρετανοί αποτείνονται πλέον στα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τέτοια ζητήματα.

Στην παρούσα φάση το Υπουργείο Δικαιοσύνης της Κυπριακής Δημοκρατίας αναμένει τα απαραίτητα δικαιολογητικά έγγραφα από τις Αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου, με τα οποία θα αιτιολογείται το ένταλμα.

Είναι προφανές πως το αίτημα των Αρχών της Γηραιάς Αλβιόνας σχετίζεται με το γεγονός ότι ο Σουλτάνοφ κατηγορείται για αδικήματα που φέρονται, μεταξύ άλλων, να τελέστηκαν σε περιοχές που είναι στη δικαιοδοσία των Βάσεων Ακρωτηρίου. Θεωρούν, με απλά λόγια, πως έγινε κατασκοπεία επί βρετανικού εδάφους σε βάρος συμφερόντων τους.

Γι΄ αυτό και η εν λόγω εξέλιξη παρουσιάζει επιπρόσθετο ενδιαφέρον, καθώς προκύπτει σε μια περίοδο, κατά την οποία το καθεστώς των Βάσεων, με αφορμή την κρίση στη Μέση Ανατολή απασχολεί την κυπριακή κυβέρνηση. Αυτό, δηλαδή ο προβληματισμός για το βαθμό ανάμειξης των Βάσεων σε στρατιωτικές επιχειρήσεις και οι πολιτικές διεργασίες για το καθεστώς στο νησί μας, έχουν καταγραφεί σε πρόσφατο ρεπορτάζ του Politico (31/5/26).

Ήθελαν κοινή έρευνα

Πάντως, από την πρώτη στιγμή που προέκυψε η σύλληψη του Σουλτάνοφ στη Δημοκρατία, οι Βρετανοί δείχνουν έντονο ενδιαφέρον για την υπόθεση. Δεν αναφερόμαστε, μόνο στην κάθοδο δημοσιογράφων από την Αγγλία λίγο μετά τη σύλληψή του στις 21/6/25.

Όπως αποκάλυψε ο «Φ» τον περασμένο Νοέμβριο (6/11/25), το Ηνωμένο Βασίλειο μέσω του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Δικαστική Συνεργασία σε Ποινικές Υποθέσεις (Eurojust) αποτάθηκαν στην Κυπριακή Δημοκρατία ζητώντας τη σύσταση κοινής ομάδας έρευνας (Joint Investigation Team) για περαιτέρω διερεύνηση της υπόθεσης.

Η εξέλιξη αυτή δεν αφήνει αμφιβολίες ως προς το ενδιαφέρον από υπηρεσίες πληροφοριών των Βρετανών για την υπόθεση.

Ο καταζητούμενος Χατζίγιεφ

Υπάρχουν κι άλλα δεδομένα που καθιστούν την υπόθεση με τον Σουλτάνοφ ιδιάζουσα. Δεδομένα που τέθηκαν ενώπιον του «Φ» κατά τη δημοσιογραφική διερεύνηση συναφών υποθέσεων, φανερώνουν ότι οι Αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας έχουν λάβει απόρρητη πληροφόρηση ότι ο Σουλτάνοφ ενεργεί για λογαριασμό του Αζερο-Ιρανού, Ελσάντ Ελσίν Χατζίγιεφ (Elshad Elchin Hajiyev).

Θεωρούν πως ο τελευταίος είναι ο «εγκέφαλος» κυκλώματος που δρα για να εξασφαλίζει πληροφορίες για λογαριασμό του Ιράν και ότι έχει στρατολογήσει αριθμό πρακτόρων, μεταξύ των οποίων και ο Σουλτάνοφ.

Μάλιστα, ο Ελσάντ Ελσίν Χατζίγιεφ φερόταν από πληροφορία που εξασφάλισε η Αστυνομία Κύπρου να είχε στρατολογήσει το ζεύγος που συνελήφθη στην Κύπρο στις 26 Φεβρουαρίου (2026). Ο λόγος για 28χρονο Αζέρο και 27χρονη Εσθονή, οι οποίοι θεωρούνταν ύποπτοι για φωτογράφιση σημείων ισραηλινών συμφερόντων στην Πάφο.

Απόρρητη πληροφορία των κυπριακών Αρχών ανέφερε ότι υπήρχε η πεποίθηση πως το ζεύγος είχε ως χειριστή τον Ελσάντ Ελσίν Χατζίγιεφ, ο οποίος φερόταν να διοργάνωσε το ταξίδι των προαναφερθέντων στην Κύπρο.

«Κατάσκοποι του Ιράν»

Όπως διαπιστώνει ο «Φ» μέσα από διεθνή δημοσιεύματα, το όνομα του Ελσάντ Ελσίν Χατζίγιεφ, που παρουσιάζεται ως ο «χειριστής» του 45χρονου, πήρε δημοσιότητα στα τέλη της προηγούμενης δεκαετίας. Οι Αρχές του Αζερμπαϊτζάν μετά από έρευνα κατέληξαν σε αριθμό Αζέρων πολιτών που είχαν στρατολογηθεί από το Ιράν.

Σχετική ανακοίνωση είχε εκδοθεί τον Νοέμβριο του 2022 από αρμόδια υπηρεσία του χώρας: «Η Κρατική Υπηρεσία Ασφαλείας διεξάγει εκτεταμένα ανακριτικά μέτρα σε σχέση με υποθέσεις μυστικής εμπλοκής Αζέρων πολιτών από τις ιρανικές ειδικές υπηρεσίες σε στρατιωτικές ασκήσεις εκτός της χώρας, χρηματοδότησης και καθοδήγησης των δραστηριοτήτων τους, καθώς και διατήρησής τους στη σφαίρα επιρροής μέσω εκβιασμού και άλλων βίαιων μεθόδων, με σκοπό τη χρησιμοποίησή τους κατά των συμφερόντων της κρατικής ασφάλειας του Αζερμπαϊτζάν.

Κατά τη διάρκεια των επιχειρησιακών ερευνών διαπιστώθηκε ότι η ηγεσία μιας παράνομης ένοπλης οργάνωσης, αποτελούμενης από πολίτες της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν και η οποία είχε συγκροτηθεί μυστικά υπό τον έλεγχο των ιρανικών ειδικών υπηρεσιών μέσω ιδεολογικής κατήχησης με ριζοσπαστικές εξτρεμιστικές θρησκευτικές ιδέες, ανατέθηκε στους Tohid Alim oglu Ibrahimbayli, Rovshan Elchin oglu Asadov, Orkhan Kamran oglu Mammadov, Elshad Elchin oglu Hajiyev (Akram Hajizade) και άλλους, για τους οποίους είχε επιβληθεί προληπτικό μέτρο κράτησης για παρόμοια εγκλήματα το 2018 με δικαστική απόφαση. Οι εν λόγω έχουν τεθεί σε διεθνή λίστα καταζητούμενων και αυτή τη στιγμή κρύβονται στο Ιράν».

Προσέφυγε στο ΕΔΑΔ μέσω του Ευσταθίου

Σύμφωνα με δημοσίευμα του «Φ» στις 31/5/2026 ο 45χρονος Σουλτάνοφ μέσω του δικηγόρου του, Ευστάθιου Ευσταθίου, προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ). Η υπεράσπιση του Σουλτάνοφ θεωρεί ότι ο 45χρονος παρανόμως κρατείται στις Κεντρικές Φυλακές και ότι στην περίπτωσή του υπήρξαν παραβιάσεις της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Στην αίτηση αναφέρεται πως η Αστυνομία όταν είχε προσαγάγει τον 45χρονο, στο πλαίσιο αιτήματος προσωποκράτησής του, είχε αναφέρει πως είχε εξασφαλίσει απόρρητη πληροφορία από ξένη υπηρεσία που έφερε τον ύποπτο να διατηρεί επαφές με μέλη των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), να διέθετε πληροφορίες σε σχέση με στρατιωτικές εγκαταστάσεις στην Κύπρο και να σχεδίαζε τρομοκρατική επίθεση.

Η θέση του κατηγορούμενου είναι ότι αυτή η πληροφορία δεν του αποκαλύφθηκε, όπως δεν αποκαλύφθηκε ούτε στο Δικαστήριο. Όπως επεξηγείται, δεν τεκμηριώθηκε η προέλευσή της, δεν επεξηγήθηκε κατά πόσον προέρχεται από κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή από τρίτη χώρα, ούτε κατατέθηκαν στοιχεία τα οποία να δεικνύουν κατά πόσον ήταν νόμιμη η συλλογή, επεξεργασία της και διαβίβασή της.

Ο Σουλτάνοφ αντιμετωπίζει αριθμό αδικημάτων τρομοκρατίας. Φερόταν να είχε ειδικό εξοπλισμό και να φωτογράφιζε τις βρετανικές βάσεις Ακρωτηρίου όπου εδρεύει η Βασιλική Πολεμική Αεροπορία του Ηνωμένου Βασιλείου, αλλά και την αεροπορική βάση «Ανδρέας Παπανδρέου». Φερόταν, ακόμη, να απέστελλε άγνωστα αρχεία κρυπτογραφημένα, με τις πληροφορίες των ανακριτών να αναφέρουν ότι απέστελλε τις φωτογραφίες σε άλλο πρόσωπο που ήταν ο σύνδεσμός του και πιθανόν να σχετίζεται με τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν.