Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Ένα ανάπηρο πρόσωπο, που δεν είναι σε θέση να υπογράψει διαθήκη λόγω σωματικής αναπηρίας, όπως η παράλυση των μυών ή είναι τυφλός ή αγράμματος, αλλά είναι πνευματικά υγιής, έχει κάθε δικαίωμα και μπορεί να εκτελέσει διαθήκη και να διαθέσει την περιουσία του όπως επιθυμεί, με τον περιορισμό που αφορά τη νόμιμη μοίρα. Ο ασφαλέστερος τρόπος είναι το πρόσωπο αυτό να εκφράσει την επιθυμία του σε δικηγόρο της επιλογής του για να συντάξει τη διαθήκη σύμφωνα με το νόμο. Είναι επιθυμητό να ζητείται διάταγμα του δικαστηρίου, που να εξουσιοδοτεί τον Πρωτοκολλητή του δικαστηρίου να επισκεφθεί το διαθέτη στον τόπο διαμονής του, ώστε να είναι παρόν κατά την εκτέλεση της διαθήκης.
Ο Πρωτοκολλητής, μετά που θα διαπιστώσει ότι ο διαθέτης είναι ικανός να εκτελέσει διαθήκη και ότι ενεργεί ελεύθερα, χωρίς να έχει ασκηθεί επάνω του οποιαδήποτε αθέμιτη επιρροή, διασφαλίζει ότι η διαθήκη διαβάζεται προς αυτόν, στην παρουσία δύο μαρτύρων ηλικίας άνω των 18 χρόνων και ότι αντιλαμβάνεται και συμφωνεί με το περιεχόμενο της. Ο διαθέτης, τότε, θέτει το δακτυλικό του αποτύπωμα ή εάν δεν μπορεί λόγω σωματικής αναπηρίας, κατ’ εντολή του άλλο πρόσωπο υπογράφει εκ μέρους του, ενώπιον του και των δύο μαρτύρων που παρίστανται ταυτόχρονα και υπογράφουν ως επιβεβαιωτές μάρτυρες.
Ο Πρωτοκολλητής παραλαμβάνει τη διαθήκη και τη θέτει σε φάκελο του δικαστηρίου, υπογράφει ο ίδιος και το πρόσωπο που υπέγραψε εκ μέρους του διαθέτη και την καταχωρεί στο μητρώο διαθηκών όπου φυλάσσεται. Το άρθρο 23 του περί Διαθηκών και Διαδοχής Νόμου, Κεφ.195 προνοεί τις διατυπώσεις διαθήκης, αναφέροντας ότι καμιά διαθήκη δεν είναι έγκυρη, εκτός αν είναι γραπτή και εκτελεστεί σύμφωνα με τον πιο κάτω τρόπο, δηλαδή – (α) υπογράφεται στο κάτω μέρος ή στο τέλος της από το διαθέτη, ή από άλλο που ενεργεί για το διαθέτη, στην παρουσία του διαθέτη και με εντολή του, και (β) η υπογραφή αυτή τίθεται ή αναγνωρίζεται από το διαθέτη στην παρουσία δύο ή περισσοτέρων μαρτύρων που παρίστανται ταυτόχρονα, και (γ) οι μάρτυρες αυτοί επιβεβαιώνουν και προσυπογράφουν τη διαθήκη στην παρουσία του διαθέτη και στην παρουσία αλλήλων, αλλά κανένας τύπος επιβεβαίωσης δεν είναι αναγκαίος, και (δ) αν η διαθήκη αποτελείται από περισσότερα από ένα φύλλο χαρτιού, κάθε φύλλο υπογράφεται ή μονογράφεται από ή για λογαριασμό του διαθέτη και των μαρτύρων.
Η εγκυρότητα της διαθήκης ανάπηρου προσώπου που υπέφερε από παράλυση μυών και εκτέλεσε διαθήκη αμφισβητήθηκε από συγγενείς του προς τους οποίους δεν διάθεσε περιουσία. Ο διαθέτης εκτέλεσε τη διαθήκη παρόντος του δικηγόρου του, τον οποίο εξουσιοδότησε να προβεί στη σύνταξη της. Ο Πρωτοκολλητής ήταν επίσης παρόν, κατόπιν διατάγματος του δικαστηρίου, για να διασφαλίσει τη νομιμότητα της εκτέλεσης της διαθήκης. Διαπιστώθηκε ότι ο διαθέτης ήταν πνευματικά υγιής, αντιλαμβανόταν το καθετί και ελεύθερα εξέφρασε την επιθυμία του να εκτελέσει τη διαθήκη. Παρόντες ήταν συγχρόνως ο δικηγόρος και οι δύο μάρτυρες, ο ένας εκ των οποίων ήταν ο Πρωτοκολλητής και η διαθήκη εκτελέστηκε σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου.
Η διαφορά μεταξύ των συγγενών επιλύθηκε από το Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας, στην απόφαση που εξέδωσε η Ανώτερη Δικαστής κα Ε. Γεωργίου-Αντωνίου ημερ.6.2.2023. Έκρινε ότι κανένα μεμπτό δεν διαπιστώθηκε στην εκτέλεση της διαθήκης, τουναντίον, η επίδικη διαθήκη ετοιμάστηκε, εκτελέστηκε και πληρούνταν σωρευτικά οι τέσσερις προϋποθέσεις του άρθρου 23 του Νόμου. Η διαθήκη περιέχει τον σχετικό τύπο επιβεβαίωσης για το λόγο που υπογράφτηκε από άλλο πρόσωπο για το διαθέτη και κατ’ εντολή του. Κατ’ αυτό τον τρόπο, αναφέρει, τυγχάνει πλήρους εφαρμογής το τεκμήριο της δέουσας κατάρτισης και κανονικότητας της διαθήκης.
Έκρινε επίσης ότι δεν επρόκειτο περί ύποπτης διαθήκης, λόγω του τρόπου που επιλέχθηκε να υπογραφεί, αφού εξηγήθηκαν από τους μάρτυρες που ήταν παρόντες οι λόγοι και η υπογραφή του προσώπου που ενήργησε για το διαθέτη ενώπιον αυτού και των δύο μαρτύρων, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία. Η νοητική κατάσταση του διαθέτη δεν διαπιστώθηκε οτιδήποτε που να κλονίζει την πνευματική του υγεία, είχε σώας τας φρένας, επίγνωση των πράξεων του και πλήρη αντίληψη της δικαιοπραξίας στην οποία προέβαινε και των επιπτώσεων από αυτή. Κατέληξε ότι κανένας δεν εξανάγκασε το διαθέτη ή άσκησε επί αυτού οποιαδήποτε αθέμιτη επιρροή, πίεση ή πειθώ για να πράξει όπως έπραξε και εξέδωσε απόφαση για επικύρωση της διαθήκης.
* Δικηγόρος στη Λάρνακα
