Την 1η Ιουλίου, με την ολοκλήρωση της επιτυχημένης εξάμηνης Προεδρίας της στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Κύπρος θα παραδώσει τη σκυτάλη στην Ιρλανδία για την όγδοη δική της Προεδρία. Η εκ περιτροπής Προεδρία προσφέρει σε μικρά κράτη μέλη της ΕΕ, όπως η Κύπρος και η Ιρλανδία, την ευκαιρία να διαδραματίσουν κεντρικό ρόλο στη διαμόρφωση αποφάσεων που επηρεάζουν τη ζωή κάθε πολίτη της Ένωσης μας. Το πρόγραμμα της Προεδρίας μας επικεντρώνεται στην επίτευξη απτών βελτιώσεων στην καθημερινή ζωή των Ευρωπαίων πολιτών.
Θα εργαστούμε για να καταστήσουμε την ευρωπαϊκή οικονομία πιο ανταγωνιστική, τους πολίτες της πιο ασφαλείς, και θα υπερασπιστούμε τις αξίες πάνω στις οποίες βασίζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτές της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της ισότητας, του κράτους δικαίου και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας
Ο πρώτος πυλώνας, ο οποίος βρίσκεται και στο επίκεντρο του προγράμματος της Ιρλανδικής Προεδρίας, είναι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης. Αυτό περιλαμβάνει τη στήριξη των επιχειρήσεων για την ανάπτυξη και την επιτυχία τους, τη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας και τη μείωση του κόστους για τους καταναλωτές.
Η Ιρλανδική Προεδρία θα δώσει προτεραιότητα στην υλοποίηση του συμφωνημένου οδικού χάρτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, «Μία Ευρώπη, Μία Αγορά», ο οποίος αποτελείται από πέντε στρατηγικούς άξονες: την απλούστευση των κανόνων, μια πιο ολοκληρωμένη ενιαία αγορά, την προώθηση του ισχυρού εμπορίου, τη μείωση των τιμών ενέργειας και την απανθρακοποίηση, καθώς και την προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού και της τεχνητής νοημοσύνης.
Τι σημαίνει όμως αυτό στην πράξη; Οι προσπάθειες για την εμβάθυνση της Ενιαίας Αγοράς και τη μείωση των περίπλοκων κανονισμών μπορούν να άρουν τα εμπόδια που σήμερα αυξάνουν τις τιμές των αγαθών και των υπηρεσιών σε όλη την Ευρώπη. Οι επιχειρήσεις, ιδίως οι μικρομεσαίες, επωφελούνται από απλούστερους κανόνες και ευκολότερο διασυνοριακό εμπόριο, γεγονός που στηρίζει την απασχόληση και την τοπική οικονομική ανάπτυξη. Παράλληλα, οι περισσότερες συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου ανοίγουν νέες αγορές για τις επιχειρήσεις μας και δημιουργούν ευκαιρίες για επενδύσεις.
Για τα νοικοκυριά, αυτό μεταφράζεται σε πιο προσιτά βασικά αγαθά, βελτιωμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες και μεγαλύτερη οικονομική ανθεκτικότητα σε περιόδους παγκόσμιας αβεβαιότητας, κάτι που έχει ιδιαίτερη σημασία σε μια εποχή όπου το αυξανόμενο κόστος ζωής πλήττει πολλούς.
Ο δεύτερος πυλώνας της Προεδρίας, ο οποίος αφορά τις αξίες, επικεντρώνεται στη διασφάλιση της δημοκρατίας, της ισότητας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που αποτελούν το θεμέλιο για την ποιότητα ζωής στην Ευρώπη.
Αυτό έχει άμεσα οφέλη για τους πολίτες, καθώς περιλαμβάνει ισχυρότερες δικλίδες προστασίας για τον καταναλωτή, καθώς και διασφάλιση των θεμελιωδών δικαιωμάτων και των νομικών εγγυήσεων σε ολόκληρη την αγορά της ΕΕ.
Σε μια εποχή όπου η παραπληροφόρηση, η δημοκρατική οπισθοδρόμηση και οι τεχνολογικές αναταράξεις δημιουργούν νέους κινδύνους, η ΕΕ μπορεί να συμβάλει στην προστασία των πολιτών της. Για το ευρύ κοινό, αυτό σημαίνει μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στους θεσμούς και ισχυρότερα δικαιώματα στις καθημερινές αλληλεπιδράσεις, είτε στον ψηφιακό είτε στον φυσικό κόσμο. Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη προτεραιότητα για την Ιρλανδική Προεδρία θα αποτελέσει η προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο, ένα ζήτημα που γνωρίζω ότι ανησυχεί σε μεγάλο βαθμό τους γονείς σε όλη την Ευρώπη.
Η διεύρυνση της ΕΕ αποτελεί επίσης προτεραιότητα της Προεδρίας μας. Ως χώρα που έχει επωφεληθεί, και εξακολουθεί να επωφελείται, από τη συμμετοχή της στην ΕΕ, η Ιρλανδία επιβεβαιώνει την αναμορφωτική φύση της ένταξης στην Ένωση μας. Είναι, επομένως, δίκαιο οι χώρες που έχουν ολοκληρώσει τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις να μπορούν επίσης να ενταχθούν στην ευρωπαϊκή οικογένεια και οι λαοί τους να απολαμβάνουν τα ίδια οφέλη. Άλλωστε, η διεύρυνση προσφέρει σταθερότητα και ευημερία για όλους.
Ο τρίτος πυλώνας είναι η ασφάλεια, καθώς, με την αυξανόμενη γεωπολιτική αστάθεια, τις κυβερνοαπειλές και τους πολέμους στο κατώφλι της Ευρώπης, η ΕΕ εστιάζει ολοένα και περισσότερο στην προστασία των πολιτών της.
Η στήριξη προς την Ουκρανία, πολιτική, οικονομική, διπλωματική και στρατιωτική, αποτελεί οριζόντια προτεραιότητα για την Ιρλανδική Προεδρία. Ο λαός της Ουκρανίας έχει επιδείξει τεράστια ανθεκτικότητα και γενναιότητα απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα και εμείς θα συνεχίσουμε να στεκόμαστε στο πλευρό του, εργαζόμενοι από κοινού για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη.
Η ασφάλεια, φυσικά, είναι μια ευρύτερη έννοια. Περιλαμβάνει την ενεργειακή ασφάλεια, μέσω της διασφάλισης ότι τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις έχουν πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή ενέργεια, την κυβερνοασφάλεια, όπως η προστασία των προσωπικών δεδομένων και των τραπεζικών συστημάτων, καθώς και την καλύτερη προετοιμασία της Ένωσης για την αντιμετώπιση υβριδικών απειλών. Στο πλαίσιο αυτό, θα εργαστούμε για την ενίσχυση της ετοιμότητας της Ευρώπης απέναντι σε κρίσεις, καθώς μια πιο συντονισμένη ΕΕ είναι λιγότερο ευάλωτη σε ενεργειακές, οικονομικές, τεχνολογικές και γεωπολιτικές αναταράξεις.
Ένας σημαντικός στόχος της Προεδρίας μας θα είναι η προώθηση των διαπραγματεύσεων για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ.
Ο προϋπολογισμός αυτός χρηματοδοτεί τις υποδομές, την περιφερειακή ανάπτυξη, τη γεωργία, την έρευνα, την καινοτομία, την ασφάλεια και τη δράση για το κλίμα σε ολόκληρη την ΕΕ. Τομείς που είναι ζωτικής σημασίας για την ευημερία όλων των πολιτών.
Παρότι πρόκειται για μια περίπλοκη διαδικασία, φιλοδοξία μας είναι να επιτευχθεί συμφωνία για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό εντός του έτους. Αυτό θα απαιτήσει συμβιβασμούς και δύσκολες αποφάσεις, με βασικό όμως στόχο την επένδυση σε προγράμματα και έργα που ωφελούν τον πολίτη και προετοιμάζουν την Ένωση μας για το μέλλον.
Για παράδειγμα, ο προϋπολογισμός της ΕΕ παρέχει χρηματοδότηση που στηρίζει τις τοπικές κοινωνίες με πολλούς τρόπους, όπως μέσω της βελτίωσης των συγκοινωνιακών συνδέσεων, της καλύτερης ψηφιακής συνδεσιμότητας, των έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της χρηματοδότησης τοπικών και περιφερειακών πρωτοβουλιών ανάπτυξης. Με λίγα λόγια, οι αποφάσεις για τον προϋπολογισμό της ΕΕ δεν είναι αποκομμένες από τις ανάγκες των πολιτών, αλλά διαμορφώνουν άμεσα την ποιότητα της καθημερινότητας σε τοπικό επίπεδο.
«Ní neart go cur le chéile» – «η ισχύς εν τη ενώσει») – είναι το μότο και η θεμελιώδης αρχή της Ιρλανδικής Προεδρίας. Ένα ρητό που αποτυπώνει την ουσία και τη δυναμική του έργου της. Σε έναν κατακερματισμένο κόσμο, πολλές από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι πολίτες, όπως το αυξανόμενο κόστος ζωής, η κλιματική αλλαγή και οι απειλές ασφάλειας, δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από κανένα κράτος μεμονωμένα.
Εστιάζοντας στην ανταγωνιστικότητα, τις αξίες και την ασφάλεια, το πρόγραμμα της Ιρλανδικής Προεδρίας ευθυγραμμίζεται με τα ζητήματα που απασχολούν περισσότερο τους πολίτες: την οικονομική σταθερότητα, τη δικαιοσύνη και το αίσθημα της ασφάλειας.
Η έκβαση του προγράμματος εξαρτάται φυσικά από την υλοποίηση και όχι απλώς από τη φιλοδοξία, καθώς η επιτυχία του θα αποτυπωθεί σε απτές και ουσιαστικές βελτιώσεις στην καθημερινότητα των ανθρώπων σε ολόκληρη την Ευρώπη.