Μια επίσκεψη Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών από μόνη της είναι ένα ξεχωριστό και σημαντικό γεγονός. Ιδιαίτερα εάν ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι ο τελευταίος επικεφαλής του διεθνούς οργανισμού που ήρθε στο νησί ήταν ο Μπαν Κι-μουν το 2010. Αλλά αν ληφθεί υπόψη και το γεγονός ότι από το 2017 που ναυάγησε η τελευταία προσπάθεια που ο ίδιος ο Αντόνιο Γκουτέρες πρωταγωνίστησε, δεν υπήρξε κάποια ανάλογη σημαντική εξέλιξη στο Κυπριακό.

Σε διεθνή ζητήματα, όπως είναι το Κυπριακό, ανάλογες επισκέψεις έχουν μια τριπλή σημασία: α) Η επίσκεψη αυτή καθ’ αυτή ως γεγονός, β) Το τι κομίζει ο Γενικός Γραμματέας και ποιο θέλει να είναι το αποτέλεσμα, και γ) Ποιο θα είναι το τελικό αποτέλεσμα της όλης προσπάθειας που θα συνεχίσει και μετά την επίσκεψη.

Ως προς το πρώτο, όπως προανέφερα, είναι ένα σημαντικό γεγονός η επίσκεψη.

Το τι μπορεί να κομίζει είναι κάτι που ενδεχομένως να διαφανεί σήμερα κατά τις χωριστές συναντήσεις που θα έχει με τους δύο ηγέτες, τον Πρόεδρο, Νίκο Χριστοδουλίδη και τον ηγέτη των Τουρκοκυπρίων, Τουφάν Έρχιουρμαν. Ποιο θα είναι το αποτέλεσμα της ίδιας της επίσκεψης θα το γνωρίζουμε αύριο, όταν θα ολοκληρώσει τις επαφές του και θα προβεί σε δηλώσεις στα μέσα ενημέρωσης.

Σε κάθε περίπτωση όμως, το να αποφασίσει να έρθει στο νησί και να κάτσει δύο ολόκληρες ημέρες δείχνει πως δεν ήρθε απλώς για μια επίσκεψη αλλά… he means business (εννοεί ό,τι λέει).

Οι πληροφορίες λένε ότι ένας από τους στόχους του ΓΓ ΟΗΕ είναι να παρουσιάσει ένα νέο σχέδιο, μια διευρυμένη έκδοση του προηγούμενου πλαισίου το οποίο είχε παρουσιάσει ενώπιον των δύο πλευρών στο Κραν – Μοντανά. Επ’ αυτού προκύπτει, ωστόσο, ένας προβληματισμός, εάν η παρουσίαση του πλαισίου προς τους δύο ηγέτες θα γίνει προφορικώς ή γραπτώς. Γιατί όπως θα θυμάστε το 2017 στις διευρυμένες συνομιλίες της Ελβετίας, αυτό που έθεσε είχε προφορική μορφή με αποτέλεσμα να συνεχίσει να αποτελεί σημείο συζητήσεων και αντιπαραθέσεων ως προς το περιεχόμενο του πλαισίου.

Εκείνη η ασάφεια που άφησε με τον τρόπο παρουσίασης του πλαισίου κάθε άλλο παρά βοήθησε την όλη του προσπάθεια. Γιατί ένεκα αυτής της ασάφειας εν τέλει προκλήθηκαν παρενέργειες που συνέτειναν στο να μεγαλώσει το χάσμα ανάμεσα στις δύο πλευρές.

Το γεγονός αυτό δείχνει πως το όποιο πλαίσιο ή πρόταση παρουσιάσει ο ΓΓ ΟΗΕ θα πρέπει πρωτίστως να είναι αρκούντως ξεκάθαρη ως προς το περιεχόμενο, αλλά και ως προς την ευκρίνειά της. Σ’ αυτή τη φάση στην οποία βρίσκεται εδώ και χρόνια το Κυπριακό δεν υπάρχει περιθώριο για άλλες ασαφείς προτάσεις.

Και γι’ αυτό και τα «σχέδια λύσης» που εντέχνως προωθούνται, πρωτίστως για να καταγράψουν αντιδράσεις, δεν μπορεί να στηρίζονται καθ’ οιονδήποτε τρόπο σε ασάφειες, δυνατότητα διπλής ανάγνωσης ή παρερμηνείας. Θα πρέπει να είναι πολύ ξεκάθαρα και το τι λένε και το τι εννοούν.

Η ύπαρξη της όποιας σκιάς ή αμφιβολίας είναι αναμενόμενο ότι θα οδηγήσει σε αντίθετο από το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα.

Γι’ αυτό και είναι πολύ σημαντικό το τι θα ακολουθήσει την επίσκεψη Γκουτέρες στην Κύπρο. Ποια θα είναι τα επόμενα βήματα και πώς ο διεθνής οργανισμός θα θελήσει να επαναφέρει το Κυπριακό σε τροχιά διαπραγματεύσεων. Γιατί αυτό ήταν, και μάλλον παραμένει, ως βασικό ζητούμενο, δηλαδή να επιστρέψει το Κυπριακό στην τράπεζα των διαπραγματεύσεων.

Η επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών θα κριθεί όχι γιατί ο Αντόνιο Γκουτέρες ήρθε στην Κύπρο και έκατσε δύο ημέρες, ούτε από το εάν το πλαίσιό του από έξι έχει δεκαέξι σημεία. Θα κριθεί εάν κατάφερε να οδηγήσει το Κυπριακό πίσω στην τράπεζα των διαπραγματεύσεων για να διανύσει «το τελευταίο μίλι» που υποτίθεται υπολειπόταν στο Κραν – Μοντανά.