Ένας ναυτικός όμιλος

Έκκληση προς την Υπουργό Παιδείας και Αθλητισμού και τη νέα Υφυπουργό Πολιτισμού! Δεν έπρεπε να υπάρχει ένας ναυτικός όμιλος σε όλα παράλια χωριά μας έστω και στον μισό τόπο που μας έχει μείνει;

Ένα σχολείο της θάλασσας, ένας φιλόξενος χώρος που δεν έχει ανάγκη από μεγαλεία και μπετά, μια παλιά λιμενική αποθήκη για παράδειγμα (και ένας θεός ξέρει πόσες υπάρχουν) για να μάθουν τα παιδιά μας ν’ αγαπούν τη θάλασσα, να κολυμπούν, να γνωρίσουν τους αέρηδες με τα ονόματά τους, τα ρεύματα και από που προέρχονται, να προσλάβουν τη θάλασσα ως δώρο θεόσταλτο που πρέπει να προστατεύουμε ως κόρην οφθαλμού.

Θυμάμαι τι σήμαινε για τον κάθε πιτσιρικά της παραλίας της Αμμοχώστου ο Ναυτικός μας Όμιλος, ο κόσμος του, οι προπονητές – μνήμη Πανίκου Ιακώβου- τι αγώνες κολύμβησης ζήσαμε, τι ενθουσιασμός, τι άμιλλα ανάμεσά μας, πόσο κρατούσαμε την αναπνοή μας βλέποντας τα πανιά των μικρών Laser να γεμίζουν με αέρα και να φεύγουν μακριά. Πόσο αυτός ο Ναυτικός Όμιλος μεγάλωσε με αξιοσύνη τη σημερινή γενιά των Αμμοχωστιανών.

Τι στοιχίζει για μια μικρή κοινότητα της παράλιας Κύπρου η αγορά μικρών ιστιοφόρων για να μαθητεύσουν τα παιδιά στη μαγεία της θάλασσας και των ανέμων, πόσοι δάσκαλοι/προπονητές θα μπορούσαν να εργοδοτηθούν για ν’ αναλάβουν ένα έργο που θα φέρει τα παιδιά κοντά στις θάλασσες μας, να τις αγαπήσει όπως παλιά, ν’ αναιρέσει τον φόβο και τον τρόμο ώστε να μην πνίγονται παιδιά και μεγάλοι από άγνοια για το τι σημαίνει τούτο το υγρό στοιχείο που μας γοητεύει και μας τρομάζει ταυτόχρονα.

Δε χρειάζονται πολλά λεφτά, κέφι, όραμα και δουλειά χρειάζεται, για να γίνουν πράγματα για μας και τις κοινότητές μας προς ιδίαν χρήση.

Οι παραλίες είναι δικαιωματικά δικές μας,  όχι μόνο για τουρισμό και επενδύσεις. Ένας ναυτικός όμιλος προσφέρει στα παιδιά υγεία και δύναμη μέσα από το αθλητισμό, διέξοδο από άλλες ποικίλες και επικίνδυνες ασχολίες!

Με τη στήριξη του Υπουργείου Παιδείας και Αθλητισμού θα μπορούσε να οργανώνει καλοκαιρινά μαθήματα για έφηβους, προγράμματα καθαρισμού των παραλιών μας, μάθηση των τεχνικών της κατασκευής καραβιών, και γιατί όχι να φτιάχνει καράβια με ότι ξεβράζει η θάλασσα, καλλιεργώντας έτσι την απόλυτα αναγκαία νοοτροπία για το μέλλον των θαλασσών μας.

Είναι κρίμα γιατί η ναυτοσύνη μας είναι παλιά, η γνώση της θάλασσας επέτρεπε το ταξίδι, ήταν η έξοδος μας για να καταλάβουμε που ήμασταν και τι μεγαλύτερο ή μικρότερο υπάρχει γύρω μας, το ταξίδι έφερνε αυτοπεποίθηση, άνοιγε προοπτικές, ορίζοντες, σχέσεις και ανταλλαγές. Παλιά αλωνίζαμε τις θάλασσες με σκαριά δικά μας, είμαστε σπουδαίοι ναυτικοί και καραβοκύρηδες.

Στην αρχαιότητα όταν είχαμε δέκα βασίλεια το καθένα είχε το στόλο του, στην εκστρατεία των Ελλήνων ενάντια στους Πέρσες τον 5^ο αιώνα π.Χ. συμμετείχαμε και εμείς με 150 καράβια, ενώ στον Αλέξανδρο δώσαμε 120 πλοία για να κατακτήσει την απέναντι Τύρο. Ξέρουμε και που τα έκτισε, σε καρνάγια και αγκυροβόλια που ήταν κοντά στα δάση μας…

Ο Ρωμαίος ο Αμμιανός Μαρκελλίνος που έζησε τον 4^ο αιώνα μ.Χ. αναφέρει χαρακτηριστικά ότι το νησί μας είναι τόσο γόνιμο και πλούσιο, ώστε χρησιμοποιώντας αποκλειστικά τους δικούς του φυσικούς πόρους (όπως την άφθονη ξυλεία και τον χαλκό), μπορεί κανείς να κατασκευάσει ένα εμπορικό ή πολεμικό πλοίο από την καρίνα μέχρι τα ιστία, να το εξοπλίσει πλήρως, να το φορτώσει με εμπορεύματα και να το στείλει στην ανοιχτή θάλασσα.

Ο Ευσέβιος ο Καισαρείας (περ. 260-339 μ.Χ.) ισχυρίστηκε στο Χρονικό του ότι θαλασσοκρατήσαμε για 33 χρόνια. Στη Σαλαμίνα που έγινε Κωνσταντία είχαμε σπουδαία καρνάγια που έφερναν πλούτο στο νησί. Αυτά τα καρνάγια ζήλεψε ο Εμίρης της Συρίας και ξεκίνησε τις επιδρομές με αποτέλεσμα ο κόσμος να φοβηθεί να εγκαταλείψει, τη θάλασσα και ν’ ανεβεί ψηλά στην ασφάλεια των βουνών μας.

Στο δρόμο πειρατών και κουρσάρων βρέθηκε συχνά το νησί μας και δεν είναι λίγες οι φορές που έκαψαν τον παράλιο χώρο σκορπώντας τον πανικό. Το αρχαίο θαλασσινό νησί έγινε χερσαίο, αποτραβήχτηκε, νίκησε ο φόβος και η ανασφάλεια που διοικούν ακόμη και έτσι φτάσαμε και στο σήμερα. Άλλος κόσμος στα ψηλά βουνά μας, άλλη ζωή, κλειστή και φοβισμένη. Ξεχάσαμε τη θάλασσα, την εγκαταλείψαμε και της φορτώσαμε τους κατακτητές και τα βάσανά μας…

Τα λόγια του Κώστα Μόντη ηχούν στ’ αυτιά μου:

Είναι δύσκολο να πιστέψω πως μας τους έφερε η θάλασσα της Κερύνειας,  είναι δύσκολο να πιστέψω πως μας τους έφερε η αγαπημένη θάλασσα της Κερύνειας.

Δεν είναι η θάλασσα που φέρνει όλεθρο και καταστροφή. Άλλοι τα φέρνουν! Ο ανθρώπινος νους, η έπαρση και οι φιλοδοξίες, και κυρίως η απουσία του μέτρου. Η θάλασσα πρόσφερε διαχρονικά στο νησί, από τη θάλασσα προερχόμαστε εξάλλου, από το βάθος της αναδυθήκαμε πριν εκατομμύρια χρόνια.

Η θάλασσα μας πρόσφερε πλουσιοπάροχα ανταλλαγές, σχέσεις, προστασία, φήμη και εμπορία. Να θυμηθώ μόνον το ένα και μοναδικό λιμάνι που έφερε στην Αμμόχωστο και κατ’ επέκταση στην Κύπρο ολάκερη εκείνη τη χρυσή εποχή του μεσαίωνα όπου ‘κανείς δεν μπορούσε να μιλήσει για τα πλούτη της’.

Ας μη ξεχνούν οι άρχοντες του τόπου ότι η προστασία των θαλασσών μας είναι και δική μας προστασία, αλλά και η κατ’ εξοχήν επένδυση και εγγύηση για την τουριστική βιομηχανία μας.

Ελεύθερα, 23.08.2026