Όλα «με» θυμίζουν, απλά κι αγαπημένα

Ο ποιητής έγραφε σχεδόν ένα ποίημα την ημέρα κάτι που μάλλον τον βοηθούσε ώστε τον γιατρό να κάνει πέρα. Με το που μάζευε καμιά εικοσαριά μπορεί και λιγότερα, εξέδιδε μια ακόμη ποιητική συλλογή, διοργάνωνε μια νέα παρουσίαση, καλώντας φίλους, γνωστούς και αγνώστους να παραστούν. Ακόμη και άτομα που έβλεπε σε μια εκδήλωση και δεν τα αναγνώριζε, σαν πλησίαζε η νέα του παρουσίαση γίνονταν οι «αγαπητοί φίλοι» και βγάζοντας από το συρτάρι τη λίστα του, τους έστελνε προσωπικές προσκλήσεις, ή τους έπαιρνε τηλέφωνο.

Το ζητούμενο ήταν να μαζέψει όσο το δυνατόν περισσότερο κόσμο στην εκδήλωση για να μπορεί στη συνέχεια να ανακοινώσει στις εφημερίδες και στο διαδίκτυο πως «σε μια κατάμεστη αίθουσα» έγινε η παρουσίαση της 66ης ποιητικής συλλογής του καταξιωμένου συγγραφέα Μακποίημαν. «Η εκδήλωση στέφθηκε με μεγάλη επιτυχία», το αποδεικνύουν εξάλλου οι 200 φωτογραφίες που αναρτήθηκαν στο Facebook. Αν μάλιστα τη βραδιά τίμησαν με την παρουσία τους βουλευτές, δήμαρχοι ή κάποιοι που κατέχουν αξιώματα, ο πήχης ανεβαίνει ακόμη πιο ψηλά.

Στο τέλος της κάθε ανάρτησής του, μια υποσημείωση επισημαίνει πως το ποίημα «Πύρινη λαίλαπα» μεταφράστηκε στα Ρουμάνικα, ενώ η ποιητική του συλλογή «Γλυκιά ζάχαρη» στα Κροατικά και στα Αλβανικά! Ως πνευματικός άνθρωπος, όπως συνηθίζει να αυτοαποκαλείται, έγραψε και διηγήματα, ενώ στη μακρά του βιβλιογραφία προστέθηκε κι ένα αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα, κατόπιν παρακολούθησης μαθημάτων δημιουργικής γραφής. Τα επαγγελματικά ταξίδια που έκανε στο παρελθόν ο Μακποίημαν, ως δημόσιος υπάλληλος, είναι αναμφίβολα ένα θέμα που ενδιαφέρει την ανθρωπότητα και εμπλουτίζει τον κόσμο των γραμμάτων!

Ό, τι συμβεί στον τόπο ή στον κόσμο τού θυμίζει κάτι που έχει σχέση με τον εαυτό του. Αν ρίξει ένα μπουρίνι, αμέσως θα αναρτήσει το ποίημά του «Πέφτει η βροχή», ενώ όταν ο υδράργυρος κτυπάει κόκκινο θα γράψει «Ο καύσωνας μου θύμισε το ποίημά μου “Καυτό καλοκαίρι”». Οι θεομηνίες σε μια ασιατική χώρα που βιώνει τον απόλυτο όλεθρο, ανακαλεί στη μνήμη του το διήγημά του «Πέντε μέρες στο Θιβέτ». Ποτέ και κανένα γεγονός δεν του φέρνει στον νου το έργο κάποιου άλλου ποιητή ή πεζογράφου.

Ως «πιασμένος» λογοτέχνης κάνει και παρουσιάσεις έργων άλλων συγγραφέων, εκδίδοντας τες μάλιστα σε βιβλίο, που στη συνέχεια παρουσιάζει σε μια ειδική βραδιά παρουσίασης. Γίνεται δηλαδή: η παρουσίαση, της παρουσίασης, την παρουσίαση, ω παρουσίαση!

Οι κριτικές στον τύπο είναι πάντα διθυραμβικές αφού ο Μακποίημαν φροντίζει να έχει καλές σχέσεις με δημοσιογράφους από διάφορα έντυπα οι οποίοι ανάλογα με τις πολιτικές τους πεποιθήσεις στηρίζουν, αγνοούν ή παραγνωρίζουν συγκεκριμένους καλλιτέχνες ή συγγραφείς ανάλογα με το αν αυτοί ενστερνίζονται ή όχι την πολιτική γραμμή της εφημερίδας.

Η τέταρτη εξουσία έχει τη δύναμη να αναδείξει κάποιον σε μέγιστο ηθοποιό, πολιτικό, συγγραφέα ή καλλιτέχνη. Εδώ τίθεται ξανά το θέμα της επιλεκτικής δημοσιογραφίας που δεν είναι αντικειμενική και ενώ δεοντολογικά επιβάλλεται τουλάχιστον η αναφορά σ’ όλους τους καλλιτέχνες ή συγγραφείς έστω και επιγραμματικά, αυτό δεν γίνεται πάντα. Κατά συνέπεια ένα όνομα που αναφέρεται ξανά και ξανά, αποκτά αυτονόητα κύρος και συχνά αποθεώνονται άτομα με περιορισμένο ταλέντο απλά επειδή γίνεται συνεχής προβολή του έργου τους. Η απουσία συγκριτικής παρουσίασης μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση πως πρόκειται για τον σημαντικότερο εκπρόσωπο ενός ολόκληρου καλλιτεχνικού ή λογοτεχνικού πεδίου και να αποκτήσει ευρύτερη αναγνωρισιμότητα ενώ άλλοι δημιουργοί, εξίσου αξιόλογοι, παραμένουν στο περιθώριο και στην αφάνεια.

Στο τέλος η δημοσιογραφία αντί να λειτουργεί ως μέσο ενημέρωσης της κοινής γνώμης, μετατρέπεται σε μηχανισμό διαμόρφωσής της, επιρροής και επιβολής προτιμήσεων αλλά και καθιέρωσης. Μέσα από τις συνεντεύξεις και τα αφιερώματα, στερεί τη δυνατότητα από τους αναγνώστες να σχηματίσουν μια ολοκληρωμένη άποψη τόσο για τα λογοτεχνικά όσο και τα καλλιτεχνικά δρώμενα μιας χώρας, περιορίζοντας έτσι την πολυφωνία και ασκώντας ένα είδος λογοκρισίας.

Λοιπόν, θέλεις να γίνεις συγγραφέας; (Charles Bukowski)

«Αν δεν βγαίνει από μέσα σου ορμητικά/σε πείσμα όλων/μην το κάνεις.
Αν δε βγει απρόσκλητο/από την καρδιά κι απ’ το μυαλό σου κι απ’ το στόμα
κι απ’ τα σωθικά σου,/μην το κάνεις.
Αν κάθεσαι με τις ώρες/και κοιτάς την οθόνη του υπολογιστή σου/
ή σκύβεις σαν καμπούρης πάνω από τη γραφομηχανή σου
ψάχνοντας βασανιστικά τις λέξεις,/μην το κάνεις./
Μην το κάνεις για τα λεφτά/Ή για τη δόξα,/Ασ’ το καλύτερα…/
Μην γίνεις σαν τόσους και τόσους γραφιάδες,/μην γίνεις σαν κι αυτούς τους μύριους/
που αυτοαποκαλούνται συγγραφείς,/μην γίνεις κουτός και πληκτικός και ξιπασμένος,/
μην αφήνεις την αυταρέσκεια να σε κατασπαράξει./
Οι βιβλιοθήκες του κόσμου έχουν πνιγεί στο χασμουρητό/με το σινάφι σου…/
Όταν έρθει στ’ αλήθεια η ώρα,/κι αν έχεις το χάρισμα,/θα συμβεί από μόνο του/
και θα συνεχίσει να συμβαίνει/ώσπου να πεθάνεις ή ώσπου να πεθάνει εκείνο.
Άλλος τρόπος δεν υπάρχει./Δεν υπάρχει./Ποτέ δεν υπήρξε.»

dena.toumazi@gmail.com