Τα τελευταία δύο χρόνια η οικονομία αλλά και η κοινωνία γενικότερα, λόγω των πολλών προβλημάτων που επέφερε η πανδημία του COVID-19 και στη συνέχεια η κρίση στο Ουκρανικό, αντιμετωπίζουν πρωτόγνωρες συνθήκες, με αρνητικές συνέπειες στην κοινωνία, την οικονομία και τις επιχειρήσεις, με κάποιες να οδηγούνται ακόμη και σε κλείσιμο. Παρόλα αυτά, η κρίση έχει επιφέρει και κάποιες θετικές αλλαγές στη λειτουργία των επιχειρήσεων, με την ψηφιοποίηση να κυριαρχεί στις προτεραιότητες των εταιρειών.
Το λιανεμπόριο, ένας από τους πιο σημαντικούς τομείς της κυπριακής οικονομίας, λόγω της φύσης του επιβάλλεται να μπορεί να αναπροσαρμόζεται άμεσα βάσει των εκάστοτε συνθηκών, τόσο στην τοπική, όσο και στην παγκόσμια αγορά. Η τεχνολογία σήμερα έχει αλλάξει άρδην την αγοραστική συμπεριφορά των καταναλωτών, μέσω της άμεσης και εξατομικευμένης πληροφόρησης την οποία λαμβάνουν επί καθημερινής βάσης. Αυτό σημαίνει ότι ο σημερινός καταναλωτής είναι πολύ καλά ενημερωμένος, τόσο για τα προϊόντα που προσφέρονται στην τοπική αλλά και παγκόσμια αγορά, αλλά και για την εμπειρία που είχαν άλλοι καταναλωτές, επιτρέποντας τους, έτσι, να κάνουν ενημερωμένες και σωστές αγορές.
Η ψηφιοποίηση αναγνωρίζεται ως εξαιρετικά σημαντική στον τομέα του λιανεμπορίου. Αυτό διαφαίνεται μέσα από την ανάγκη για εξυπηρέτηση των καταναλωτών μέσω των διαφόρων ψηφιακών οδών, λαμβάνοντας υπόψη ότι ο σημερινός καταναλωτής θέλει να μπορεί να ενημερώνεται, να υποβάλλει παραγγελίες, να αγοράζει αλλά και να επικοινωνεί με την εκάστοτε εταιρεία, από την άνεση και ασφάλεια του σπιτιού του, μέσω των έξυπνων τηλεφώνων και τoυ υπολογιστή του.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, κατά το 2020, η παγκόσμια αγορά των διαδικτυακών πωλήσεων σημείωσε αύξηση της τάξης του 19%. Επίσης, το 75% των καταναλωτών παγκοσμίως ανέφεραν αλλαγή στον τρόπο που επιλέγουν να κάνουν τις αγορές τους, οδηγούμενοι από την πανδημία και την ανάγκη για αλλαγή των συνηθειών τους.
Η ψηφιοποίηση του λιανεμπορίου, μπορεί να φέρει σημαντικά οφέλη στις εταιρείες, οι οποίες αλλάζουν τον τρόπο λειτουργίας τους σύμφωνα με τις νέες τάσεις της αγοράς. Ένα πολύ σημαντικό εργαλείο στα χέρια των λιανεμπόρων είναι ο μεγάλος όγκος της εξατομικευμένης πληροφορίας που μπορούν να συλλέξουν από τους πελάτες τους. Η κάθε εταιρεία μπορεί να συλλέξει πληροφορίες για τους πελάτες της, συμπεριλαμβανομένων των ατομικών στοιχείων όπως το φύλο, την ηλικία, τα ενδιαφέροντα, τις προηγούμενες αγορές τους, για προϊόντα τα οποία αναζητούν και πολλά άλλα, αναλόγως με το είδος της επιχείρησης αλλά και των προϊόντων τα οποία εμπορεύονται.
Μεταξύ των τεχνολογιών που ήδη ξεκίνησαν να εφαρμόζουν πρωτοπόρες επιχειρήσεις είναι η Τεχνητή Νοημοσύνη (Artificial Intelligence), με πολλές επιχειρήσεις λιανεμπορίου ανά το παγκόσμιο ήδη να χρησιμοποιούν αυτές τις τεχνολογίες, που σκοπό έχουν να κατανοήσουν την αγοραστική συμπεριφορά των καταναλωτών. Με αυτό τον τρόπο οι επιχειρήσεις μπορούν να προσφέρουν μια εξατομικευμένη προσέγγιση στον πελάτη τους, προωθώντας του προϊόντα και υπηρεσίες οι οποίες τον ενδιαφέρουν άμεσα.
Η ανάγκη για εις βάθος κατανόηση των αναγκών της συμπεριφοράς και των καταναλωτών είναι πιο εμφανής από ποτέ, αφού με βάση τα στοιχεία έρευνας που έγινε το 55% των καταναλωτών δηλώνουν ότι η πανδημία άλλαξε θεμελιωδώς και οριστικά τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούν με τις εταιρείες. Επίσης, το 70% των καταναλωτών δηλώνουν ότι προτιμούν μια ψηφιακή εμπειρία όσον αφορά την επαφή που έχουν με μια εταιρεία. Λαμβάνοντας υπόψη τις αλλαγές που αναγκαστικά επέφερε η πανδημία, ο βαθμός ετοιμότητας των επιχειρήσεων στο νέο ψηφιακό παζάρι, θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό το μέλλον τους και τις προοπτικές ανάπτυξης τους.
Στην Κύπρο, ο Σύνδεσμος Efficient Consumer Response Cyprus, ο οποίος τελεί υπό την αιγίδα του ΚΕΒΕ, αποτελεί για όλη την κυπριακή αγορά τον συνδετικό κρίκο, ο οποίος σκοπεύει στην εφαρμογή καλών πρακτικών σε ολόκληρη την αλυσίδα εξυπηρέτησης του λιανεμπορίου με σκοπό την παροχή ποιοτικών προϊόντων και υπηρεσιών στον Κύπριο καταναλωτή. Προωθεί και προάγει τη συνεργασία μεταξύ της Βιομηχανίας και του Εμπορίου με στόχο την ταχύτερη, καλύτερη και με το ελάχιστο δυνατό κόστος εξυπηρέτηση των αναγκών του καταναλωτικού κοινού.
Μέσω των εργασιών του ECR Cyprus διαφαίνεται η ανάγκη για την ψηφιοποίηση του λιανεμπορίου της Κύπρου σε όλα τα στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας, ξεκινώντας από τον τρόπο που όλοι οι εμπλεκόμενοι συλλέγουν, επεξεργάζονται και μοιράζονται πληροφορίες τόσο για τους ιδίους αλλά και για τους συνεργάτες τους με στόχο την καλύτερη, γρηγορότερη και αποτελεσματικότερη επικοινωνία των δεδομένων τα οποία είναι ο ακρογωνιαίος λίθος μιας εύρυθμης εφοδιαστικής αλυσίδας.
Σήμερα, οι επιχειρήσεις μπορούν να εκμεταλλευτούν τις λύσεις που τους παρέχει η τεχνολογία για να αυτοματοποιήσουν πολλές από τις εργασίες τους, μειώνοντας έτσι τον χρόνο διεκπεραίωσης τους, το λειτουργικό κόστος αλλά και το επίπεδο στο οποίο λειτουργούν. Ένα παράδειγμα μιας τέτοιας τεχνολογίας η οποία ήδη άρχισε να υιοθετείται από τις επιχειρήσεις, είναι το Electronic Data Interchange (EDI), το οποίο επιτρέπει στους συνεργάτες μιας εφοδιαστικής αλυσίδας να ανταλλάζουν δεδομένα ψηφιακά, όπως μεταξύ άλλων, τιμολόγια και παραγγελίες.
Το ΚΕΒΕ και το ECR Cyprus, στηρίζοντας έμπρακτα τις επιχειρήσεις του τόπου, πραγματοποιούν παρουσιάσεις και σεμινάρια γύρω από την ψηφιοποίηση, δίνοντας έτσι στα μέλη τους σημαντική βοήθεια στον δρόμο που έχουν να διανύσουν για την ψηφιοποίηση. Το ΚΕΒΕ επίσης προτρέπει τα μέλη του να εκμεταλλευτούν τα διάφορα Σχέδια Χορηγιών του Κράτους που αφορούν την ψηφιοποίηση, ούτως ώστε να είναι έτοιμα για την επόμενη μέρα στο εμπόριο.
* Λειτουργός ΚΕΒΕ, Τμήμα Βιομηχανικής Ανάπτυξης, Καινοτομίας και Περιβάλλοντος