Πολλοί πρόσφυγες πωλούν εξ ανάγκης τις περιουσίες τους στα κατεχόμενα, λόγω της απουσίας της απαραίτητης οικονομικής στήριξης από το κράτος ή/και στήριξης με άλλους τρόπους, όπως καθοδήγηση σε σχέση με το χειρισμό κάποιων θεμάτων (π.χ. προσφυγής).
Εδώ και 49 χρόνια οι εκτοπισμένοι πληρώνουν το κόστος της εισβολής και κατοχής του 36% της Κύπρου.
Δεν αρκεί που απουσιάζει αυτή η στήριξη, υπάρχει άνισος χειρισμός μεταξύ των Κύπριων πολιτών. Το κόστος της εισβολής επιβαρύνει μόνο μια μερίδα πολιτών και πρέπει το κράτος να αντιμετωπίσει τους πρόσφυγες ως ισότιμους πολίτες του τόπου.
Οι περιουσίες των εκτοπισμένων έχουν οικειοποιηθεί, είτε από την Τουρκία, είτε από τους Τουρκοκύπριους που μεταφέρθηκαν από τις ελεύθερες στις κατεχόμενες περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Παράδοξο είναι που όχι απλά ο εκτοπισμένος πολίτης του τόπου μας δεν έχει την προτεραιότητα να χρησιμοποιήσει, έστω και «προσωρινά», τις περιουσίες των Τ/Κ στις ελεύθερες περιοχές, διεκδικούν κατοχή των περιουσιών αυτών κάποιοι που δεν έχασαν τις περιουσίες τους. Κράτος δικαίου ή κατάφωρη αδικία εις βάρος των εκτοπισμένων;
Δεν είναι ποτέ αργά να εφαρμοστεί η πολιτική της ίσης κατανομής των βαρών της εισβολής και κατοχής, η οποία δεν απέδωσε τα αναμενόμενα και να εντοπιστούν οι τρόποι εξισορρόπησης του κόστους της εισβολής με απώτερο στόχο οι εκτοπισμένοι να μην είναι πολίτες δεύτερης κατηγορίας στην ίδια την πατρίδα τους.
Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αμμοχώστου τοποθετήθηκε πάρα πολλές φορές επί της ανισότητας αυτής και απέστειλε επιστολές με συγκεκριμένες εισηγήσεις, στα Υπουργεία Εσωτερικών και Εξωτερικών και σε πολιτικά κόμματα για:
⦁ Άμεση καταγραφή/ επικαιροποίηση του καταλόγου όλων των κατεχόμενων περιουσιών, σε συνεργασία με το Τμήμα Κτηματολογίου και τον Φορέα Ίσης Κατανομής Βαρών
⦁ Παροχή πρόσβασης στον κάθε πρόσφυγα στο μητρώο που δημιουργήθηκε από τον Φορέα Ισότιμης Κατανομής Βαρών, για ενημέρωση/ επικαιροποίηση των δικών του στοιχείων
⦁ Καταγραφή όλων των Τ/Κ περιουσιών στις ελεύθερες περιοχές, το οποίο θεωρητικά υπάρχει ήδη
⦁ Καταγραφή και εκτίμηση των Τ/Κ ακίνητων περιουσιών που έχουν δοθεί προς εκτοπισμένους και επίσης μη εκτοπισμένους συμπολίτες μας
⦁ Ανακατανομή των Τ/Κ περιουσιών σε όλους τους εκτοπισμένους, στη βάση κριτηρίων που θα υιοθετηθούν από τον Φορέα Ισότιμης Κατανομής Βαρών. Δεν χρειάζεται η πρώτη διανομή να γίνει με βάση τις ακριβείς αξίες των ακινήτων στα κατεχόμενα. Η πρώτη κατανομή μπορεί να γίνει στη βάση απλών κριτηρίων της περιουσίας του κάθε εκτοπισμένου. Έτσι και αλλιώς, αυτή η διανομή θα γίνει σε προσωρινή βάση, μέχρι την επίλυση του Κυπριακού.
Το Επιμελητήριο Αμμοχώστου προτείνει την άμεση δημιουργία ειδικού ταμείου που θα καλύπτει τόσο τις ανάγκες που θα προκύψουν από τις ενέργειες αυτές όσο και την πληρωμή δικαιώματος απώλειας χρήσης της ακίνητης περιουσίας των εκτοπισμένων, με πηγή εσόδων πόρους που θα προέρχονται μεταξύ άλλων από τα νέα επενδυτικά προγράμματα που πρόκειται να εφαρμοστούν και από την εκμετάλλευση του φυσικού αερίου.
Εφόσον εφαρμοστούν τα πιο πάνω μέτρα, επιτυγχάνονται δύο στόχοι:
⦁ Ελάφρυνση του βάρους του κόστους της εισβολής από τους εκτοπισμένους
⦁ Αποφυγή ξεπουλήματος ε/κ περιουσιών στα κατεχόμενα.
Πρέπει να ληφθούν δραστικά μέτρα μέχρι την εφαρμογή των ψηφισμάτων 550 και 789 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, τα οποία προνοούν για την επιστροφή της Αμμοχώστου στους νόμιμους κατοίκους της, υπό τη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών.
Το πλήγμα που δέχτηκαν οι πρόσφυγες, επιχειρηματίες και οικογενειάρχες από τον πόλεμο του 1974 ήταν τεράστιο. Αποτελεί επιτακτική ανάγκη η άμεση δίκαιη και ισότιμη κατανομή των βαρών της κατοχής.
Οι εκτοπισμένοι εξακολουθούν να είναι πολίτες αυτής της χώρας, οι οποίοι έχασαν τις περιουσίες τους το 1974 και έκτοτε αναμένουν υπομονετικά, με πλήρη σεβασμό προς τη Δημοκρατία και την πατρίδα τους, επωμιζόμενοι το σημαντικότερο μέρος του κόστους της εισβολής και κατοχής, την επιστροφή στα σπίτια και τις περιουσίες τους.
Γραμματέας/ Διευθύντρια ΕΒΕ Αμμοχώστου