Άρχισαν και πάλι να κυκλοφορούν πληροφορίες και φήμες για το Κυπριακό. Μάλιστα, ο βρετανικός Independent δημοσίευσε και προχωρημένες σκέψεις του ΟΗΕ για ένα σχέδιο λύσης “για χαλαρή ομοσπονδία”.
Όπως γίνεται αντιληπτό, το σκηνικό αυτό δημιουργεί εύλογα ερωτήματα και απορίες σε όλους μας. Ταυτόχρονα, προκαλεί προβληματισμό ως προς το τι μέλλει γενέσθαι.
Παίρνοντας τα πράγματα από την αρχή, θα πρέπει να πούμε ότι κάτι κυοφορείται για το Κυπριακό, αλλά δεν φαίνεται ότι βρισκόμαστε τόσο κοντά, ώστε να παρουσιαστεί σύντομα ένα ολοκληρωμένο σχέδιο λύσης. Αυτό συνάγεται και από τον μη καθορισμό ακόμα ημερομηνίας για την 5μερή σύσκεψη, που υποτίθεται θα πραγματοποιείτο τον Ιούλιο.
Ωστόσο, οι κινήσεις της εκπροσώπου του ΟΗΕ κυρίας Ολγκίν, ο διορισμός εκπροσώπου της ΕΕ για το Κυπριακό, οι δηλώσεις Γκουτέρες, Ούρσουλας Φον Ντε Λάϊεν και των Χριστοδουλίδη και Έρχιουρμαν, δείχνουν ότι κάτι κινείται στο Κυπριακό.
Αυτή τη στιγμή δεν γνωρίζουμε προς τα που στρέφονται τα Ηνωμένα Έθνη, τα οποία μάλιστα με δηλώσεις εκπροσώπων τους διαψεύδουν όσα βλέπουν τελευταία τα φώτα της δημοσιότητας.
Ανεξαρτήτως, όμως, όλων αυτών των διεργασιών και των πληροφοριών, για εμάς εκείνο που έχει σημασία είναι να προταθεί μια λύση που να είναι βιώσιμη, λειτουργική και να συνάδει με τα δεδομένα της Ε. Ένωσης.
Και σ’ αυτά περιλαμβάνονται η αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων, ο τερματισμός των τουρκικών εγγυήσεων και η απελευθέρωση εδαφών.
Χωρίς αυτές τις προϋποθέσεις, ούτε ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης, ούτε τα κόμματα, ούτε οι πολίτες θα αποδεχθούν να προχωρήσουμε σε λύση. Άλλωστε, αυτό αποδέχθηκε και το 2004 με το σχέδιο Ανάν.
Τη διάσταση αυτή θα πρέπει πρώτα και κύρια να τη γνωρίζουν ο κ. Γκουτέρες και η κα Ολγκίν, οι οποίοι σίγουρα δεν θα ήθελαν η προσπάθεια τους να καταλήξει σ’ ένα νέο ναυάγιο.
Άρα, προτού παρουσιάσουν ένα νέο σχέδιο λύσης του Κυπριακού, θα πρέπει να είναι πολύ προσεκτικοί. Θα πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη τους τις επίμαχες πτυχές του Κυπριακού.
Γνωρίζουμε ότι η νέα προσπάθεια του ΟΗΕ έχει την έγκριση της ΕΕ και ίσως των ΗΠΑ. Αυτό ενθαρρύνει τον ΟΗΕ να προχωρήσει στο επόμενο βήμα. Όμως, η ενθάρρυνση του ΟΗΕ δεν θα πρέπει να θεωρείται ως το βασικό κριτήριο για να εγκριθεί ένα νέο σχέδιο από εμάς και τους Τούρκους.
Η δική μας πλευρά παρουσιάζεται έτοιμη να μπει στη συζήτηση για ένα σχέδιο λύσης από τον ΟΗΕ. Άλλωστε, ο Χριστοδουλίδης είναι που κινήθηκε έντονα το τελευταίο διάστημα για να προκληθεί το ενδιαφέρον του ΟΗΕ για το Κυπριακό. Και αυτή η κινητοποίησή του συνέπεσε με την πρόθεση Γκουτέρες να προβεί σε ακόμα μια τελευταία ενέργεια για το Κυπριακό, προτού αποχωρήσει από τη θέση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ.
Εκείνο για το οποίο διατηρούμε πολλές επιφυλάξεις είναι κατά πόσον η Τουρκία είναι έτοιμη για μια σοβαρή συζήτηση λύσης του κυπριακού. Ίσως, η ανάγκη της για να προχωρήσουν οι ευρωτουρκικές σχέσεις και τα ανοικτά μέτωπα της με τις ΗΠΑ να την υποχρεώσουν να μπει στο διάλογο, όμως επί της ουσίας εκείνο που έχει σημασία είναι η στάση που θα τηρήσει στις αναμενόμενες διαπραγματεύσεις.
Αν η Άγκυρα, επιμένει στις γνωστές άτεγκτες θέσεις της και συνεχίσει να επιδιώκει τη λύση δύο κρατών, έστω με άλλο μανδύα, νομίζουμε ότι δεν πρόκειται να προχωρήσουν τα σχέδια του ΟΗΕ.
Έχει σημασία, λοιπόν, ο ΟΗΕ να εξασφαλίσει τη συγκατάθεση της Τουρκίας για ουσιαστική διαπραγμάτευση για μια πραγματική βιώσιμη και λειτουργική λύση. Αυτό, θα το δούμε στην πράξη, εάν και εφόσον προχωρήσουν οι σχεδιασμοί Γκουτέρες και Ολγκίν…
