Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google

- Κλειδί για την κοινωνία του μέλλοντος ο εκσυγχρονισμός του εκπαιδευτικού συστήματος της Κύπρου
Γράφει ο Δρ. Νικόλας Π. Μαστρογιαννόπουλος, Επικεφαλής Επιστήμονας για Έρευνα και Καινοτομία της Κυπριακής Δημοκρατίας και Προέδρος ΔΣ ΙδΕΚ
Η Κύπρος αντιλαμβανόμενη εγκαίρως τα μηνύματα για τις ανάγκες της εποχής, συμβαδίζει πλήρως με τις ευρωπαϊκές στρατηγικές. Με το βλέμμα στραμμένο στην «Κύπρο του Αύριο» και τη νέα γενιά, η κυβέρνηση έθεσε υψηλούς στόχους μέσω του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Μέσα από την υλοποίηση μίας σειράς μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, ο στόχος της Κυβέρνησης είναι ξεκάθαρος: Να διαμορφώσει ένα νέο οικονομικό μοντέλο που θα μετουσιώνει την έρευνα, την καινοτομία, την επιστημονική αριστεία και την τεχνολογία, σε πυλώνες ανάπτυξης. Ένα μοντέλο που θα διευρύνει την παραγωγική βάση, θα βελτιώνει την ποιότητα ζωής των πολιτών, θα δημιουργεί νέες επενδυτικές ευκαιρίες και θέσεις εργασίας και θα ενισχύει την ανταγωνιστικότητα και τη δυναμική της χώρας στο διεθνές σκηνικό. Ως εκ τούτου, η ενίσχυση της χώρας μας με εξειδικευμένο επιστημονικό και τεχνικό ανθρώπινο δυναμικό, αποτελεί τεράστια πρόκληση. Η έγκαιρη ανταπόκρισή μας στις απαιτήσεις των καιρών, οδηγεί στην ανάγκη δημιουργίας ενός ευέλικτου εκπαιδευτικού συστήματος. Δημιουργούμε το ανθρώπινο δυναμικό του μέλλοντος το οποίο θα μπορεί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των καιρών, χωρίς περιορισμούς στην εφαρμογή και χωρίς λύσεις της τελευταίας στιγμής.
Κλειδί για μία επιτυχή και ομαλή μετάβαση αποτελεί η αλλαγή στον τρόπο σκέψης, η καλλιέργεια κουλτούρας Έρευνας και Καινοτομίας (Ε&Κ) σε όλα τα επίπεδα, καθώς και η ποιοτική αναβάθμιση του εκπαιδευτικού συστήματος, κατά τρόπο που θα εξάπτει την περιέργεια, θα ξυπνά τη δημιουργικότητα και θα ενθαρρύνει την επιχειρηματικότητα και τις συνέργειες, δίνοντας πνοή σε καινοτόμες ιδέες και ωθώντας τη νεολαία της Κύπρου να διαφοροποιηθεί, να χαράξει νέους δρόμους και να χτίσει την κοινωνία του μέλλοντος.
Προς αυτή την κατεύθυνση, ο θεσμός του Επικεφαλής Επιστήμονα για Έρευνα και Καινοτομία της Κυπριακής Δημοκρατίας και το Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας (ΙδΕΚ) έχουν καθορίσει την καλλιέργεια κουλτούρας Ε&Κ, ως βασική προτεραιότητα. Αποστολή μας, να διαμορφώσουμε τις συνθήκες εκείνες, που θα εφοδιάσουν τη νέα γενιά με τις κατάλληλες δεξιότητες ώστε να ενισχύσει -σε βάθος χρόνου- το εγχώριο οικοσύστημα Ε&Κ και κατ’ επέκταση την οικονομία της χώρας μας.
ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ Ε&Κ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ
Όταν αναφερόμαστε στις δεξιότητες οι οποίες είναι συνδεδεμένες με την καινοτομία, είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι αυτές είναι που ψάχνουν πλέον οι εργοδότες στο ανθρώπινο δυναμικό τους, σε ένα ραγδαία τεχνολογικά αναπτυσσόμενο σκηνικό. Ποιες είναι όμως αυτές; Η ικανότητα για κριτική σκέψη και επίλυση προβλημάτων, η επικοινωνία, η συνεργασία, η δημιουργικότητα. Δεξιότητες οι οποίες βασίζονται στη δημιουργία νέας γνώσης μέσα από τον προβληματισμό για τις σημερινές προκλήσεις της ανθρωπότητας και συμβαδίζουν με τους στόχους των Ηνωμένων Εθνών για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη (UN Sustainable Development Goals). Είναι ύψιστης σημασίας να δώσουμε τα εφόδια στις νέες και τους νέους μας για να μπορούν όχι μόνο να επιβιώσουν στο μέλλον αλλά να είναι ανταγωνιστικοί σε διεθνές επίπεδο, να τολμούν και να επιδιώκουν να αναδείξουν την Κύπρο σε όποιο τομέα και αν αποφασίσουν να ασχοληθούν.
Στόχος είναι, να εφοδιάσουμε -μέσα από μεταρρυθμίσεις και ουσιαστικές δράσεις- τις νέες και τους νέους μας, με τις κατάλληλες δεξιότητες, να τους ενθαρρύνουμε να ακολουθήσουν το δρόμο της επιστήμης, της τεχνολογίας και της καινοτόμου επιχειρηματικότητας, και να δουν την Έρευνα και την Καινοτομία ως επιλογή καριέρας. Να αποτελέσουν αναπόσπαστο μέρος ενός σύγχρονου και εξωστρεφούς οικοσυστήματος, που θα μετατρέπει ιδέες σε καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας με παγκόσμια προοπτική, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση μίας ανταγωνιστικής οικονομίας και μίας ευημερούσας κοινωνίας.
«Πες μου και θα το ξεχάσω. Δείξε μου και θα το θυμάμαι. Κάνε με να το βιώσω και θα το καταλάβω». Το γνωστό γνωμικό εμπερικλείει αποδεδειγμένα το σημαντικότερο στοιχείο της καλλιέργειας κουλτούρας Ε&Κ στους νέους αλλά και της εμπλοκής τους στον τομέα των STEM. Αυτό δεν είναι άλλο από το στοιχείο του βιώματος και της προσωπικής εμπειρίας. Προς αυτή την κατεύθυνση, η κάθε μια από τις πιο κάτω δράσεις αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής και έχει ως βάση το στοιχείο της εμπειρίας. Δίνουμε στους νέους την ευκαιρία να βιώσουν τον τομέα των STEM πέραν της θεωρίας και να υιοθετήσουν τις πολύτιμες δεξιότητες που προανέφερα. Οι δράσεις αυτές περιλαμβάνουν, ανάμεσα σε άλλα:
ΜΑΘΗΤΙΚΟI ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟI
Με επιδίωξη, λοιπόν, να ενθαρρύνουμε την περιέργεια και τη δημιουργικότητα, αλλά και να καλλιεργήσουμε την κριτική σκέψη των παιδιών, προκηρύξαμε το τελευταίο διάστημα μία σειρά από πρωτότυπους μαθητικούς διαγωνισμούς, οι οποίοι έτυχαν θερμής υποδοχής, καταγράφοντας μεγάλο αριθμό συμμετοχών.
Ενδεικτικά να αναφέρω τον Διαγωνισμό IN-U: INSPIRE UNIQUENESS που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, και αφορούσε μαθητές και μαθήτριες της Μέσης Τεχνικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης. Κεντρική ιδέα του προγράμματος ήταν να εμπνεύσει τη μαθητιώσα νεολαία, ώστε να ξεδιπλώσει τις ψηφιακές και επιχειρηματικές της δυνατότητες και να αναπτύξει καινοτόμες τεχνολογικές λύσεις και προϊόντα.
Εξίσου σημαντικός είναι και ο διαγωνισμός INNOVA Challenge που απευθύνεται σε μαθητές και μαθήτριες γυμνασίων και λυκείων. Στόχος είναι μέσα από τον διαγωνισμό να γίνει μία πρώτη επαφή των νέων με την καινοτομία, καθώς και να αναπτυχθούν οι επιχειρηματικές τους δεξιότητες και η κριτική τους σκέψη, στο πλαίσιο της προσπάθειας για τη δημιουργία ενός καινοτόμου προϊόντος ή/και υπηρεσίας. Οι νικήτριες ομάδες του εν λόγω διαγωνισμού θα ανακοινωθούν στο πλαίσιο της εκδήλωσης European Researchers’ Night 2022, που θα πραγματοποιηθεί στις 30 Σεπτεμβρίου στη Λευκωσία.
ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ-RESEARCH AND INNOVATION INTERNSHIPS
Επιπρόσθετα, μέσω της δράσης Research and Innovation Internships, προσφέραμε κίνητρα και στηρίξαμε τη χρηματοδότηση καινοτόμων επιχειρήσεων του τόπου, οι οποίες φιλοξένησαν το καλοκαίρι φοιτητές και φοιτήτριες, με σκοπό τη βελτίωση των γνώσεων τους σε θέματα έρευνας και καινοτομίας. Παρά το μικρό της μέγεθος, η Κύπρος διαθέτει μία δυναμική καινοτόμο επιχειρηματική κοινότητα. Η διασύνδεση του ακαδημαϊκού κόσμου με την επιχειρηματική κοινότητα είναι το κλειδί για την επίτευξη των όσων προανέφερα. Οι κατάλληλες συνέργειες αποτελούν ουσιαστική εξέλιξη και προσφέρουν αμέτρητα πλεονεκτήματα σε όλους τους εμπλεκόμενους. Με αυτό τον τρόπο η νεολαία αποκτά εμπειρία αλλά και μέντορες.
ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΑΠΟ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ ΜΕ ΑΝΕΠΤΥΓΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Ε&Κ
Την ίδια ώρα, ενθαρρύνουμε την επίσκεψη νέων από την Κύπρο σε χώρες όπως η Σουηδία, η Φινλανδία και η Δανία, οι οποίες έχουν επιδόσεις καινοτομίας πολύ πιο πάνω από τον μέσο όρο της Ε.Ε. Παραδειγματιζόμαστε από αυτές τις χώρες οι οποίες ηγούνται της Ε&Κ και προσφέρουμε ευκαιρίες ούτως ώστε η νέα γενιά να αποκτήσει εμπειρία και γνώσεις σε εξειδικευμένους τομείς. Με την επιστροφή τους στην Κύπρο, μεταφέρουν γνώση η οποία θα εμπλουτίσει το εγχώριο οικοσύστημα, ενώ παράλληλα αυξάνουν τις πιθανότητες εργοδότησής τους.
ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΧΟΛΕΣ: ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΚΕΝΤΡΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
Οι Τεχνικές Σχολές της Κύπρου μπορούν να λειτουργήσουν ως σύγχρονα κέντρα εκπαίδευσης όπου η πρακτική θα συναντά τη θεωρία με σκοπό την επίλυση των προκλήσεων ενός συνεχώς μεταβαλλόμενου κόσμου.
Μέσω συνεργειών, τόσο του Υπουργείου Παιδείας όσο και του ΙδΕΚ, συνεισφέρουμε στη διασύνδεση του εγχώριου οικοσυστήματος με τη Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση, στοχεύοντας στην εμπλοκή των νέων σε δραστηριότητες Ε&Κ καθώς και στη μετατροπή καινοτόμων ιδεών σε βιώσιμες επιχειρηματικές ιδέες με παγκόσμια προοπτική.
Βαδίζοντας πλέον σε μία νέα, ψηφιακή και πράσινη εποχή, η ενίσχυση της χώρας μας με εξειδικευμένο επιστημονικό και τεχνικό ανθρώπινο δυναμικό, αποτελεί τεράστια πρόκληση. Οι μαθήτριες και οι μαθητές των Τεχνικών Σχολών μπορούν να συμβάλουν τα μέγιστα στην ανάγκη αυτή, φοιτώντας σε ένα σύστημα το οποίο δρα ως καταλύτης για επίλυση σύγχρονων προβλημάτων, συνδέοντας τις θεωρητικές γνώσεις με την πρακτική εμπειρία.
Πιστεύω ακράδαντα ότι οι μαθητές/τριες αποτελούν μια ανατρεπτική δύναμη για τον τόπο μας, γι’ αυτό και συνεχίζουμε να επενδύουμε σε αυτούς, προσφέροντάς τους τα εφόδια που χρειάζονται για να αναπτύξουν τις ιδέες τους.
Η γνώση, η εμπειρία και η τεχνογνωσία υπάρχουν. Αυτό που απομένει είναι να δράσουμε ως συνδετικός κρίκος όλων των βασικών θεσμών, όπως είναι η πολιτεία, η εκπαιδευτική κοινότητα και ο επιχειρηματικός κόσμος.
Όλες οι πιο πάνω ενέργειες, αποτελούν σημαντικά μέρη της ευρύτερης στρατηγικής μας, η οποία μετατρέπει τη θεωρία σε πράξη. Μέσα από την κάθε δράση, οι νέες και οι νέοι βιώνουν και υιοθετούν τις δεξιότητες και τα χαρακτηριστικά του επιστήμονα, του τεχνικού, του επιχειρηματία, του εφευρέτη. Αναλαμβάνουν την ευθύνη, θέτουν προβληματισμούς, διορθώνουν τα λάθη τους και βρίσκουν μόνοι τους τις κατάλληλες λύσεις. Ανεξαρτητοποιούνται μέσα από συνθήκες που τους επιτρέπουν να διευρύνουν την κριτική τους σκέψη και μαθαίνουν να προσαρμόζονται στα νέα δεδομένα. Άλλωστε, το βασικότερο συστατικό για μία υγιή κοινωνία, είναι η ευελιξία που διαθέτει, η οποία στο πέρασμα του χρόνου δύναται να την καταστεί πιο ανθεκτική.
ΠΙΣΤΕΥΟΥΜΕ ΣΤΗ ΝΕΑ ΓΕΝΙΑ ΚΑΙ ΕΠΕΝΔΥΟΥΜΕ ΣΕ ΑΥΤΗ
Είναι καθήκον μας να πιστέψουμε στη νέα γενιά και να επενδύσουμε στις απεριόριστες δυνάμεις της. Να διαθέσουμε όλοι οι αρμόδιοι φορείς την εμπειρία και τη γνώση μας στην υπηρεσία της, προκειμένου να καταστεί ανθεκτικότερη απέναντι στις προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου και να διαπρέψει, οδηγώντας την ανθρωπότητα σε ακόμη πιο επαναστατικά επιτεύγματα.
Όραμά μας, μέσα από τις πιο πάνω μεταρρυθμίσεις και στοχευμένες δράσεις, να ενθαρρύνουμε τις νέες και τους νέους μας να ακολουθήσουν τον δρόμο της επιστήμης, της τεχνολογίας και της καινοτόμου επιχειρηματικότητας και να αντιμετωπίσουν την έρευνα και την καινοτομία ως επιλογή καριέρας. Να αποτελέσουν κομμάτι ενός σύγχρονου και εξωστρεφούς οικοσυστήματος που θα συμβάλλει στη διαμόρφωση μίας ανταγωνιστικής οικονομίας και μίας ευημερούσας κοινωνίας. Αξιοποιούμε την πολύτιμη γνώση και εμπειρογνωμοσύνη, τις στοχευμένες δράσεις Ε&Κ του Ταμείου Ανάκαμψης και φυσικά τους ταλαντούχους νέους μας, και δημιουργούμε ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης. Ένα μοντέλο με επίκεντρο την έρευνα, την τεχνολογική ανάπτυξη και την καινοτομία, που θα ενισχύει την ανταγωνιστικότητα της Κύπρου σε διεθνές επίπεδο και θα συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας ζωής όλων των πολιτών της χώρας. Η παιδεία είναι η πηγή της μεταμορφωτικής δύναμης σε κάθε κοινωνία. Εκεί στρεφόμαστε όταν αναζητούμε λύσεις και προοδευτικές ιδέες. Σε αυτή τη δυναμική επενδύουμε. Όταν οι νέες και οι νέοι μας, νιώσουν την εμπιστοσύνη και τη στήριξή μας, τότε θα δούμε μεταμορφωτικά αποτελέσματα».