Μέχρι και το 36% του κατά κεφαλήν ΑΕΠ μπορεί να φτάνει σε ορισμένες περιπτώσεις το κόστος της νησιωτικότητας, δήλωσε ο Υπουργός Οικονομικών, Μάκης Κεραυνός, τονίζοντας την ανάγκη η ιδιαιτερότητα αυτή να λαμβάνεται υπόψη στις ευρωπαϊκές πολιτικές.
Ο Υπουργός προήδρευσε την Παρασκευή, στη Λευκωσία, της άτυπης Συνόδου των Υπουργών αρμόδιων για την Πολιτική Συνοχής της ΕΕ, στο πλαίσιο της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ.
Στο δεύτερο μέρος της συζήτησης, οι Υπουργοί εξέτασαν τη Στρατηγική της ΕΕ για τα νησιά, η οποία αναμένεται να ανακοινωθεί στις 26 Ιουνίου, σε συνάντηση υψηλού επιπέδου στην Πάφο, σε συνδιοργάνωση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Σύμφωνα με τον κ. Κεραυνό, οι Υπουργοί αναγνώρισαν ευρέως τις προκλήσεις και τις ιδιαιτερότητες των νησιών, όπως η γεωγραφική απομόνωση, το αυξημένο κόστος μεταφορών και ενέργειας, η υδατική στενότητα, οι πιέσεις από την κλιματική αλλαγή και η δημογραφική συρρίκνωση.
Όπως ανέφερε, αν και η Συνθήκη της ΕΕ αναγνωρίζει τις ιδιαιτερότητες των νησιωτικών περιφερειών, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά κενά ως προς την επαρκή αντιμετώπισή τους μέσω των ευρωπαϊκών πολιτικών και χρηματοδοτικών εργαλείων.
Ο Υπουργός σημείωσε ότι η Κυπριακή Προεδρία έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στα νησιά, καθώς αντιμετωπίζουν μόνιμες διαρθρωτικές προκλήσεις που επηρεάζουν αρνητικά την ανταγωνιστικότητα των νησιωτικών οικονομιών.
Στη συζήτηση τονίστηκε ότι η Πολιτική Συνοχής μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο, στηρίζοντας στοχευμένες επενδύσεις που ενισχύουν την ανθεκτικότητα, τη συνδεσιμότητα και τις ίσες ευκαιρίες ανάπτυξης για τις νησιωτικές περιοχές.
Πέραν των 4.000 κατοικημένων νησιών στην ΕΕ
Σύμφωνα με στοιχεία που παρέθεσε ο Υπουργός Οικονομικών, στην Ευρωπαϊκή Ένωση υπάρχουν πέραν των 4.000 κατοικημένων νησιών, από σύνολο περίπου 27.000, με συνολικό πληθυσμό περίπου 10 εκατομμυρίων κατοίκων.
Η Κύπρος, η Ιρλανδία και η Μάλτα αποτελούν τα τρία νησιωτικά κράτη μέλη της ΕΕ, με συνολικό πληθυσμό περίπου 6,8 εκατομμυρίων κατοίκων.
Ο κ. Κεραυνός ανέφερε ότι το κόστος της νησιωτικότητας μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να φτάνει έως και το 36% του κατά κεφαλήν ΑΕΠ, λόγω αυξημένων μεταφορικών, ενεργειακών και διοικητικών δαπανών.
Σε ορισμένες νησιωτικές περιοχές, πρόσθεσε, το κόστος μεταφορών μπορεί να είναι πέραν του 300% υψηλότερο σε σύγκριση με αντίστοιχες ηπειρωτικές περιοχές, ενώ οι τιμές στέγασης μπορεί να είναι από 75% έως 130% υψηλότερες.
Στο πλαίσιο της Πολιτικής Συνοχής 2021-2027, έχουν διατεθεί τουλάχιστον €12,5 δισ. για επενδύσεις που αφορούν νησιά, σε τομείς όπως η ενέργεια, οι μεταφορές και η συνδεσιμότητα.
Ο Υπουργός σημείωσε ότι η στρατηγική για τα νησιά συμβάλλει στην πολιτική αναγνώριση του κόστους της νησιωτικότητας και της ανάγκης να ενσωματώνεται στις ευρωπαϊκές πολιτικές και νομοθεσίες.
Παράλληλα, μπορεί να ενισχύσει τη δυνατότητα στοχευμένης χρηματοδότησης για θέματα όπως οι μεταφορές, το νερό και η συνδεσιμότητα, ενώ δημιουργεί πλαίσιο για πιο προσαρμοσμένες πολιτικές και μεγαλύτερη ευελιξία σε τομείς όπως οι κρατικές ενισχύσεις, οι μεταφορές και η πράσινη μετάβαση.
Απαντώντας σε ερώτηση του ΚΥΠΕ για το κατά πόσον η Κύπρος μπορεί, στο πλαίσιο της στρατηγικής, να ζητήσει περαιτέρω χρηματοδότηση για έργα όπως η ηλεκτρική διασύνδεση GSI, ο κ. Κεραυνός είπε ότι για όλα τα έργα καταβάλλεται προσπάθεια εξασφάλισης συγχρηματοδότησης, ιδίως όταν πρόκειται για ιδιαίτερα κοστοβόρα έργα.
Για τον GSI, ανέφερε ότι είχε εγκριθεί πριν από περίπου δέκα χρόνια κάποιο ποσό, με διαφορετικά τότε δεδομένα. Σήμερα, πρόσθεσε, τα δεδομένα έχουν αλλάξει και θα πρέπει να αναμένεται η επανεξέταση των μελετών, όπως έχουν ανακοινώσει ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, καθώς έχουν αναγνωριστεί οικονομικές και τεχνικές πτυχές που πρέπει να εξεταστούν εκ νέου.
Ο Υπουργός Οικονομικών χαρακτήρισε πολύ θετική τη γενική αποτίμηση της συνόδου.
Στο πρώτο μέρος της συνόδου συζητήθηκε το δικαίωμα στην παραμονή, με τον κ. Κεραυνό να αναφέρει ότι υπήρξε ευρεία υποστήριξη στην αρχή πως κάθε πολίτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ζει, να εργάζεται και να δημιουργεί στον τόπο του, εφόσον το επιλέγει.
Όπως σημείωσε, η Πολιτική Συνοχής, μέσα από τις επενδύσεις, μπορεί να συμβάλει στη διασφάλιση αυτού του δικαιώματος.
Ο κ. Κεραυνός επανέλαβε ότι, πλησιάζοντας προς το τέλος της Κυπριακής Προεδρίας, η Πολιτική Συνοχής αποτέλεσε ύψιστη προτεραιότητα, με στόχο την πρόοδο στις διαπραγματεύσεις μεταξύ των κρατών μελών και τη διευκόλυνση επίτευξης συμφωνίας στο κανονιστικό πλαίσιο.
Από τη συζήτηση, όπως είπε, προέκυψε σύγκλιση απόψεων ότι η συνέχιση ενός ισχυρού και αποτελεσματικού πλαισίου Πολιτικής Συνοχής παραμένει καθοριστικής σημασίας για το μέλλον της ΕΕ και βασικός πυλώνας της ανταγωνιστικότητας, αλλά και της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής της.
