Διοικητής: Η δυνατή οικονομία να μετατραπεί σε επενδύσεις

Ισχυρό τραπεζικό σύστημα, δημοσιονομική ανθεκτικότητα και σημαντική πρόοδος στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων δημιουργούν ένα ευνοϊκό υπόβαθρο για την κυπριακή οικονομία. Το μεγάλο στοίχημα, σύμφωνα με τον Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου Χριστόδουλο Πατσαλίδη, είναι πλέον η αξιοποίηση αυτής της σταθερότητας για επενδύσεις, μεταρρυθμίσεις και ενίσχυση της παραγωγικότητας.

Ο κ. Πατσαλίδης, στο πλαίσιο μεγάλης συνέντευξής του στο τεύχος του περιοδικού Insider που κυκλοφορεί σήμερα με τον Φιλελεύθερο, περιγράφει το κυπριακό τραπεζικό σύστημα ως ισχυρότερο από ποτέ, επισημαίνοντας ότι οι τράπεζες διαθέτουν υψηλή κεφαλαιακή επάρκεια και ρευστότητα, ενώ η κερδοφορία τους έχει βελτιωθεί σημαντικά.

Παράλληλα, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια έχουν μειωθεί σε επίπεδα αντίστοιχα με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η εικόνα αυτή ενισχύει τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για αποτελεσματικότερη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας.

Ωστόσο, ο Διοικητής υπογραμμίζει ότι η σημερινή ισχυρή θέση δεν επιτρέπει εφησυχασμό. Οι γεωπολιτικές εντάσεις, η κλιματική αλλαγή, η πράσινη μετάβαση, οι κυβερνοαπειλές και η ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης δημιουργούν ένα νέο και περισσότερο σύνθετο περιβάλλον κινδύνων. Για τον λόγο αυτό, η Κεντρική Τράπεζα δίνει έμφαση στην πρόληψη και στην ενίσχυση των δικλίδων ασφαλείας του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Σημαντική αλλαγή συντελείται στον τραπεζικό τομέα και μέσω της ψηφιοποίησης. Η παρουσία fintech επιχειρήσεων και νέων ψηφιακών τραπεζών εντείνει τον ανταγωνισμό, πιέζοντας τα παραδοσιακά πιστωτικά ιδρύματα να προσφέρουν ταχύτερες και αποτελεσματικότερες υπηρεσίες, με χαμηλότερο κόστος. Η τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται να επιταχύνει ακόμη περισσότερο αυτή τη μετάβαση, αλλά ταυτόχρονα δημιουργεί νέες απαιτήσεις σε θέματα ασφάλειας, εποπτείας και διαχείρισης κινδύνων.

Στο δημοσιονομικό πεδίο, ο κ. Πατσαλίδης θεωρεί ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι η Κύπρος διαθέτει πλέον ισχυρή δημοσιονομική θέση και έχει μειώσει σημαντικά το δημόσιο χρέος. Η δημοσιονομική πειθαρχία, όμως, δεν πρέπει να αποτελεί αυτοσκοπό, κατά τον ίδιο. Αντίθετα, η σταθερότητα αυτή πρέπει να λειτουργήσει ως βάση για παραγωγικές επενδύσεις και για μεταρρυθμίσεις που θα αυξήσουν την αναπτυξιακή δυναμική της χώρας.

Στις προτεραιότητες περιλαμβάνονται ο εκσυγχρονισμός του Δημοσίου, η ταχύτερη απονομή δικαιοσύνης, η ενίσχυση των ψηφιακών δεξιοτήτων, η προετοιμασία για τις επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης, η ενίσχυση της καινοτομίας και η αντιμετώπιση του υψηλού ενεργειακού κόστους. Πρόκειται για παρεμβάσεις που, σύμφωνα με τον Διοικητή, είναι απαραίτητες ώστε η κυπριακή οικονομία να παραμείνει ανταγωνιστική σε ένα περιβάλλον διεθνών ανακατατάξεων.

Ο κ. Πατσαλίδης δεν θεωρεί ότι η προδιαγραφόμενη παρατεταμένη προεκλογική περίοδος συνιστά από μόνη της συστημικό κίνδυνο. Προειδοποιεί, ωστόσο, ότι δεν πρέπει οι μακροπρόθεσμες οικονομικές αποφάσεις και οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις να θυσιάζονται για βραχυπρόθεσμες πολιτικές σκοπιμότητες. Η συνέχιση της δημοσιονομικής υπευθυνότητας και η διατήρηση της εμπιστοσύνης των επενδυτών παραμένουν, όπως σημειώνει, κρίσιμες.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο Διοικητής εντοπίζει ως βασικές προκλήσεις τη χαμηλότερη παραγωγικότητα της Ευρώπης σε σχέση με τις ΗΠΑ, τη δημογραφική γήρανση, το ενεργειακό κόστος και τις γεωπολιτικές πιέσεις. Η απάντηση, κατά την άποψή του, πρέπει να είναι περισσότερες επενδύσεις στην πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, στην άμυνα και στις νέες τεχνολογίες, αλλά και καλύτερη αξιοποίηση της ενιαίας αγοράς και των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και το ψηφιακό ευρώ, το οποίο παρουσιάζεται ως συμπλήρωμα και όχι ως αντικατάσταση των μετρητών. Θα μπορεί να χρησιμοποιείται τόσο online όσο και offline, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προστασία της ιδιωτικότητας. Στόχος, σύμφωνα με τον κ. Πατσαλίδη, είναι να δημιουργηθεί ένα ασφαλές και αξιόπιστο ευρωπαϊκό μέσο ψηφιακών πληρωμών, χωρίς να περιορίζεται η ελευθερία επιλογής των πολιτών.

Το βασικό μήνυμα της συνέντευξης: Η Κύπρος έχει κερδίσει ένα σημαντικό στοίχημα σταθερότητας, αλλά το επόμενο και δυσκολότερο βήμα είναι να μετατρέψει αυτή τη σταθερότητα σε υψηλότερη παραγωγικότητα, επενδύσεις, ανταγωνιστικότητα και βιώσιμη ανάπτυξη.