Ανάγκη ισχυρότερης προστασίας καταναλωτών στην εποχή του digital banking

Την ανάγκη καλύτερου συντονισμού των εποπτικών Αρχών και σαφέστερης ενημέρωσης των καταναλωτών στην Κύπρο ανέδειξε συζήτηση στο Cyprus Forum για τις ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες. Η ανάπτυξη των ψηφιακών τραπεζών, των ηλεκτρονικών πληρωμών και των κρυπτοστοιχείων δημιουργεί νέες προκλήσεις προστασίας, καθώς διαφορετικές υπηρεσίες συγκεντρώνονται πλέον στην ίδια πλατφόρμα, χωρίς οι χρήστες να γνωρίζουν πάντοτε ποιος τις εποπτεύει και ποια δικαιώματα διαθέτουν.

Στη συζήτηση συμμετείχαν η Χρηματοοικονομική Επίτροπος Βαλεντίνα Γεωργιάδου, ο γενικός διευθυντής του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου Ανδρέας Παπαδάτος και η αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Γλαύκος Κληρίδης Ειρένα Γεωργιάδου.

Στο επίκεντρο βρέθηκε η προσαρμογή του ρυθμιστικού και εποπτικού πλαισίου στις αλλαγές που φέρνουν η τεχνολογία, η τεχνητή νοημοσύνη και τα νέα επιχειρηματικά μοντέλα, με ζητούμενο την προστασία των καταναλωτών χωρίς να ανακόπτεται η καινοτομία.

Βαλεντίνα Γεωργιάδου: Οι πολίτες δεν γνωρίζουν πού να απευθυνθούν

Η Χρηματοοικονομική Επίτροπος επισήμανε ότι η ταχύτητα των αλλαγών δυσκολεύει την αντίστοιχη προσαρμογή της εποπτείας. Τόνισε ότι η ασφάλεια και η εμπιστοσύνη αποτελούν προϋποθέσεις ανάπτυξης, καθώς οι πολίτες είναι περισσότερο πρόθυμοι να επενδύσουν όταν γνωρίζουν ότι υπάρχει μηχανισμός προστασίας εάν προκύψει πρόβλημα.

Όπως ανέφερε, τα παράπονα που φθάνουν στο Γραφείο της αποτυπώνουν τη σύγχυση των καταναλωτών ως προς το πού πρέπει να απευθυνθούν. Σε ορισμένες περιπτώσεις, πολίτες παραπέμπονται στον Χρηματοοικονομικό Επίτροπο χωρίς να έχουν ενημερωθεί κατά πόσο η υπόθεσή τους πληροί τις προϋποθέσεις εξέτασης.

Η ευκολία πραγματοποίησης συναλλαγών και επενδύσεων με ένα «κλικ», σημείωσε, συχνά σημαίνει ότι ο χρήστης δεν εξετάζει εκ των προτέρων ποια εταιρεία παρέχει την υπηρεσία, από ποια Αρχή εποπτεύεται και ποια προστασία διαθέτει.

Αναφερόμενη στους κινδύνους απάτης και στα ζητήματα κυβερνοασφάλειας, υπογράμμισε τη σημασία της χρηματοοικονομικής εκπαίδευσης, ώστε οι πολίτες να κατανοούν τα προϊόντα και να γνωρίζουν τα δικαιώματά τους πριν επενδύσουν.

Παπαδάτος: Πολλές υπηρεσίες στην ίδια οθόνη

Ο Ανδρέας Παπαδάτος ανέφερε ότι η πρόκληση υπερβαίνει τη διαφορά ταχύτητας ανάμεσα στην τεχνολογία και στη νομοθεσία, καθώς η τεχνολογία «έχει αρχίσει να καταργεί στην πράξη τα όρια μεταξύ των δραστηριοτήτων».

Η εποπτεία, εξήγησε, παραμένει οργανωμένη γύρω από διαφορετικές κατηγορίες ιδρυμάτων και αρμοδιοτήτων, ενώ ο καταναλωτής μπορεί μέσω μιας πλατφόρμας να επενδύει, να αγοράζει ή να πωλεί κρυπτοστοιχεία και να χρησιμοποιεί άλλες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες.

Δεν είναι εύλογο, πρόσθεσε, να αναμένεται από τον χρήστη να γνωρίζει ποια Αρχή είναι αρμόδια για κάθε δραστηριότητα, ποια προστασία ισχύει και πού μπορεί να αποταθεί σε περίπτωση προβλήματος.

Για την Κύπρο προσδιόρισε τρεις προτεραιότητες: συντονισμό των Αρχών, περιορισμό των εποπτικών κενών και σαφή ενημέρωση για τα δικαιώματα των καταναλωτών.

Υπογράμμισε επίσης ότι πίσω από κάθε ψηφιακή εφαρμογή βρίσκεται μια εταιρεία, η οποία πρέπει να διαθέτει αποτελεσματική διοίκηση, αξιόπιστη χρηματοοικονομική πληροφόρηση, εσωτερικούς ελέγχους, διαχείριση κινδύνων, κανονιστική συμμόρφωση και ανεξάρτητο έλεγχο.

«Η προστασία του καταναλωτή δεν αρχίζει όταν υποβάλει ένα παράπονο», ανέφερε, αλλά από τον σχεδιασμό του προϊόντος και την ποιότητα των πληροφοριών που παρέχονται στον χρήστη.

Ειρένα Γεωργιάδου: Ανταγωνιστικό πλεονέκτημα η αξιόπιστη εποπτεία

Η Ειρένα Γεωργιάδου τόνισε ότι, παρά τις αλλαγές στη λειτουργία των παρόχων και στη συμπεριφορά των καταναλωτών, οι βασικές αρχές παραμένουν η ασφάλεια, η διαφάνεια και η λογοδοσία.

Διευκρίνισε ότι η διαφάνεια δεν εξαντλείται στην παράθεση δεκάδων σελίδων όρων και προϋποθέσεων, αλλά απαιτεί πληροφορίες που ο καταναλωτής μπορεί να κατανοήσει. Οι ρυθμιστικές Αρχές, πρόσθεσε, καλούνται να διασφαλίσουν την προστασία των χρηστών χωρίς να εμποδίζουν την ανάπτυξη και την καινοτομία.

Εκτίμησε επίσης ότι η ψηφιακή τραπεζική δεν θα αποτελεί στο μέλλον ξεχωριστή κατηγορία, καθώς «το banking θα είναι digital», και ότι οι παραδοσιακές τράπεζες πρέπει να προσαρμοστούν.

Ως προς τη θέση της Κύπρου ως χρηματοοικονομικού κέντρου, υποστήριξε ότι η αξιόπιστη εποπτεία μπορεί να αποτελέσει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, προσελκύοντας ποιοτικότερες διεθνείς επιχειρήσεις.

Όπως εξήγησε, οι εταιρείες αναζητούν σαφείς κανόνες, συνεπή εφαρμογή τους και εποπτικές Αρχές που κατανοούν τα επιχειρηματικά μοντέλα του fintech και ανταποκρίνονται εγκαίρως.

Η Κύπρος διαθέτει ήδη σημαντικό οικοσύστημα επιχειρήσεων του κλάδου, σημείωσε. Στόχος, κατά την ίδια, πρέπει να είναι η προσέλκυση καλύτερων εταιρειών μέσα από ένα αξιόπιστο, ευέλικτο και αποτελεσματικό πλαίσιο, συμβάλλοντας σε ένα πιο βιώσιμο χρηματοοικονομικό μοντέλο.

Πηγή: ΚΥΠΕ