Η Άγκυρα κινείται συντονισμένα για να κερδίσει, μέσω Κυπριακού, αυτά που θέλει από την Ευρωπαϊκή Ένωση, την ίδια ώρα που διαμηνύει προς τις Βρυξέλλες ότι η ΕΕ δεν έχει θέση στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Τα Ηνωμένα Έθνη εκτιμούν ότι μπορεί να υπάρξουν κινήσεις από τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό, εάν υπάρξουν την ίδια ώρα και κινήσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για την Άγκυρα, τρία είναι τα σημαντικά ζητήματα στην ευρωπαϊκή της ατζέντα: Συμμετοχή στο πρόγραμμα SAFE (για το οποίο ασκεί πιέσεις προς διάφορες κατευθύνσεις), συμφωνία για τις θεωρήσεις εισόδου (visa), και εκσυγχρονισμός της συμφωνίας τελωνειακής ένωσης μεταξύ ΕΕ και Τουρκίας.
Προκειμένου να κερδίσει κάτι από αυτά τα τρία και κυρίως τη συμμετοχή της στο πρόγραμμα SAFE, προσπαθεί να χρησιμοποιήσει και πάλι το Κυπριακό. Σύμφωνα και με τα όσα συζητούνται, τόσο από πλευράς εκπροσώπων των Ηνωμένων Εθνών, όσο και από την πλευρά άλλων ξένων παραγόντων, η Τουρκία προσπαθεί να πείσει τους συνομιλητές της πως εάν κινηθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση τότε μπορεί και η ίδια να κάνει κινήσεις.
Η Λευκωσία ωστόσο, σύμφωνα με άτομα που ασχολούνται με το Κυπριακό και με τα οποία μίλησε ο Φιλελεύθερος, εγείρει ερωτήματα που έχουν να κάνουν με το χρόνο και είδος των κινήσεων που θα γίνουν από πλευράς Τουρκίας.
Η πλευρά των Ηνωμένων Εθνών, που προτάσσει όλο και περισσότερο την εμπλοκή της ΕΕ στο Κυπριακό, προσπαθεί την ίδια ώρα να καθησυχάσει τους συνομιλητές της ότι η νέα προσπάθεια που έχει ξεκινήσει και η άτυπη πενταμερής που θα πραγματοποιηθεί προσεχώς δεν θα κρύβει τις όποιες εκπλήξεις.
Δεν τη θέλει όμως στο τραπέζι
Ο Τουφάν Έρχιουρμαν βλέπει μεν το ρόλο που μπορεί να παίξει η ΕΕ, προσβλέπει στα δώρα από τις Βρυξέλλες, αλλά διαμηνύει πως δεν θέλει κανένα Ευρωπαίο αξιωματούχο να κάθεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Σε συνέντευξη που παραχώρησε σε τουρκική εφημερίδα ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων ανέφερε ότι δεν απορρίπτει εκ των προτέρων μια νέα διαδικασία τύπου 5+1, με τη συμμετοχή των εγγυητριών δυνάμεων, δηλαδή της Τουρκίας, της Ελλάδας και της Βρετανίας. Ωστόσο, είπε ότι για να υπάρξει ουσιαστική συζήτηση στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων πρέπει να γίνουν προκαταρκτικές προετοιμασίες.
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης επανέλαβε τις τέσσερις βασικές προϋποθέσεις του για μια νέα διαδικασία: η πολιτική ισότητα να μην αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης, οι συνομιλίες να έχουν σαφές χρονοδιάγραμμα, να επιβεβαιωθούν οι προηγούμενες συγκλίσεις και να μην υπάρξει επιστροφή στο σημερινό status quo εάν η ελληνοκυπριακή πλευρά αποχωρήσει ξανά από το τραπέζι.
«Δεν θα συμμετάσχουμε σε ένα πλαίσιο χωρίς χρονοδιάγραμμα και χωρίς χρονικό όριο. Αυτό το γνωρίζει πολύ καλά και ο ΟΗΕ», είπε.
Για τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο κ. Έρχιουρμαν υποστήριξε ότι η ΕΕ δεν μπορεί να είναι μέρος του τραπεζιού, επειδή η Κυπριακή Δημοκρατία είναι κράτος-μέλος της Ένωσης και η συμμετοχή της θα αναιρούσε την ουδετερότητα της διαδικασίας, όπως ισχυρίστηκε.
«Η κοινή θέση της Τουρκίας και η δική μας είναι ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να είναι ένα από τα μέλη του τραπεζιού των διαπραγματεύσεων», είπε.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι η ΕΕ μπορεί και πρέπει να συμβάλει εκτός τραπεζιού, μέσω των δικών της μηχανισμών, ειδικά σε ζητήματα που αφορούν την άρση των απομονώσεων και το απευθείας εμπόριο.
«Θεωρώ ότι αυτή τη φορά η ΕΕ μας χρωστάει να συμβάλει, όχι με την παρουσία της στο τραπέζι, αλλά διευκολύνοντας τη διαδικασία με τις ενέργειές της εκτός αυτού», δήλωσε.
