Κυπριακό: Σήμερα το «ναι» ή το «όχι» για ΜΟΕ – Το κρίσιμο ραντεβού των ηγετών με Ολγκίν

Καθοριστικής σημασίας για τα επόμενα βήματα στο Κυπριακό και τη συνέχιση της διαδικασίας κρίνεται η σημερινή συνάντηση των δύο ηγετών, παρουσία και της Προσωπικής Απεσταλμένης του ΓΓ του ΟΗΕ, Μαρίας Άγκελα Ολγκίν.

Από το σημερινό ραντεβού θα κριθεί και η προοπτική συμφωνίας επί του πακέτου Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, καθώς αναμένεται ουσιαστικά να διαφανεί κατά πόσον ο Τουφάν Ερχιουρμάν είναι έτοιμος να αποδεχθεί το πακέτο.

Το αποτέλεσμα της σημερινής ημέρας θα κρίνει και κατά πόσον θα υπάρξει προοπτική πραγματοποίησης διευρυμένης συνάντησης στο σχήμα 5+1, ανοίγοντας παράλληλα τον δρόμο για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις.

Η Προσωπική Απεσταλμένη του ΓΓ, μέσω συνεντεύξεών της κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, έστειλε διάφορα μηνύματα προς τους δύο ηγέτες, προειδοποιώντας πως, εάν δεν υπάρξει αποτέλεσμα σήμερα, θα πρόκειται για μια χαμένη ευκαιρία.

Η Μαρία Άγκελα Ολγκίν, σε συνέντευξή της στην τ/κ εφημερίδα «Γενί Ντουζέν», αναφέρθηκε στην προετοιμασία πακέτου για τη σημερινή τριμερή συνάντηση, το οποίο θα αφορά ΜΟΕ, προσθέτοντας ότι, αν δεν υπάρξει αποτέλεσμα, δεν θα πραγματοποιηθεί συνάντηση 5+1. Το πακέτο δεν είναι ακόμη έτοιμο, όπως είπε, και αυτό εξαρτάται από τους ηγέτες.

Η Προσωπική Απεσταλμένη του ΓΓ ανέφερε ότι οι συζητήσεις μεταξύ των ηγετών είχαν θετικά αποτελέσματα και ότι αυτό πρέπει να αποτυπωθεί σε κείμενο.

Προσπαθούν να δημιουργήσουν τις απαραίτητες συνθήκες για να προχωρήσουν σε διαπραγματεύσεις, είπε, προσθέτοντας ότι το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση είναι τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης.

«Αν δεν υπάρξει αποτέλεσμα δεν θα υπάρξει συνάντηση 5+1.

Διότι για τον Γενικό Γραμματέα είναι πολύ σημαντικό να πραγματοποιηθεί μια επιτυχημένη 5+1. Μια κακή συνάντηση μπορεί να περιπλέξει ακόμη περισσότερο την κατάσταση μεταξύ των δύο ηγετών», δήλωσε.

Αν δεν υπάρξει τίποτα σήμερα, θα συντάξει, όπως είπε, την έκθεσή της προς τον Γενικό Γραμματέα, καθώς η θητεία της λήγει τον Δεκέμβριο και ο Γενικός Γραμματέας θα εξηγήσει την κατάσταση του Κυπριακού στον διάδοχό του. Ωστόσο, δήλωσε αισιόδοξη για τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης.

Επισήμανε, παράλληλα, πως δεν αναμένεται άρση των πολιτικών αδιεξόδων μεταξύ των πλευρών τη Δευτέρα.

Κληθείσα να σχολιάσει τη χρονική συγκυρία της επίσκεψης του Τούρκου ΥΠΕΞ, Χακάν Φιντάν, στο νησί, η κ. Ολγκίν απάντησε: «Ειλικρινά, δεν ξέρω πώς να την ερμηνεύσω. Υπάρχουν και εκλογές, δεν ξέρω πώς πρέπει να την διαβάσω».

Ερωτηθείσα για τα επτά σημεία του ΓΓ, τα οποία επικαλείται ο Τ/κ ηγέτης, Τουφάν Ερχιουρμάν, η κ. Ολγκίν είπε ότι πρόκειται για προτάσεις των ηγετών και παρέπεμψε στη συνάντηση της Γενεύης το 2025, όπου είχαν αναφερθεί τα τέσσερα σημεία διέλευσης, τα ηλιακά πάνελ στη νεκρή ζώνη και η Δικοινοτική Επιτροπή Νεολαίας. Ο Γενικός Γραμματέας τούς υπενθύμισε αυτά τα επτά σημεία, είπε η κ. Ολγκίν.

Ερωτηθείσα για το πακέτο των 19 σημείων του Προέδρου Χριστοδουλίδη, είπε ότι δεν βρίσκεται στα χέρια τους.

Κίνδυνος για «τεράστια ζημιά»

Στον κίνδυνο να υποστεί «τεράστια ζημιά» η προσπάθεια επανέναρξης των διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό, σε περίπτωση νέας αποτυχίας της πρωτοβουλίας του ΓΓ του ΟΗΕ, αναφέρεται η Προσωπική Απεσταλμένη του, Μαρία Άγκελα Ολγκίν, σε συνέντευξή της στη «Sunday Mail».

Παράλληλα, σε συνέντευξή της στην εφημερίδα «Πολίτης», αναφέρεται στην ανάγκη συμφωνίας των δύο ηγετών επί μιας σαφούς διαδικασίας, η οποία θα περιλαμβάνει χρονοδιάγραμμα, ημερήσια διάταξη και μηχανισμούς υπέρβασης αδιεξόδων, για τη διαμόρφωση πλαισίου επανέναρξης των συνομιλιών.

Στη συνέντευξή της στη «Sunday Mail», η κ. Ολγκίν επισημαίνει ότι μια νέα αποτυχία θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στην προοπτική επίλυσης του Κυπριακού, σημειώνοντας ότι «θα υπάρξει τεράστια ζημιά». Όπως αναφέρει, η παρούσα πρωτοβουλία αποτελεί σημαντική ευκαιρία για επανέναρξη της διαδικασίας και η απώλειά της θα δυσχεράνει περαιτέρω τις προσπάθειες.

«Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ο ΓΓ του ΟΗΕ δεν θέλει να προχωρήσει σε μια συνάντηση 5+1 χωρίς να υπάρχει καλή προετοιμασία. Αυτή τη φορά τα πράγματα πρέπει να είναι διαφορετικά, καθώς η αίσθηση είναι ότι κάθε αποτυχημένη συνάντηση διεύρυνε ακόμη περισσότερο τις διαφορές μεταξύ των πλευρών», σημειώνει.

Η ίδια εισηγείται, ως πιθανή διέξοδο από το αδιέξοδο που έχει δημιουργηθεί γύρω από την εκ περιτροπής προεδρία, να αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις χωρίς προϋποθέσεις, αλλά με το συγκεκριμένο ζήτημα να τίθεται πρώτο στην ημερήσια διάταξη. Με αυτόν τον τρόπο, όπως εξηγεί, θα εξεταστεί εξαρχής κατά πόσον μπορεί να υπάρξει συμφωνία, χωρίς να αναλωθούν μήνες συνομιλιών προτού συζητηθεί ένα από τα βασικά ζητήματα διαφωνίας.

Στη συνέντευξή της στην εφημερίδα «Πολίτης», η Προσωπική Απεσταλμένη του ΓΓ του ΟΗΕ επισημαίνει την ανάγκη να συμφωνήσουν οι δύο ηγέτες σε μια σαφή διαδικασία πριν από την έναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Όπως εξηγεί, αυτή θα πρέπει να περιλαμβάνει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, συμφωνημένη ημερήσια διάταξη και μηχανισμούς που θα επιτρέπουν την υπέρβαση πιθανών αδιεξόδων.

Αναφερόμενη στα έξι σημεία που είχε παρουσιάσει ο ΓΓ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, στο Κραν Μοντανά, σημειώνει ότι θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση της ημερήσιας διάταξης. «Η τέλεια ημερήσια διάταξη είναι τα έξι σημεία. Πείτε το όπως θέλετε», αναφέρει.