Ο τραγουδοποιός και ερμηνευτής Χρίστος Πέτρου θεωρεί ότι τα τραγούδια είναι μακροϊστορικά αντικείμενα.

Ανήκει στους δημιουργούς που αντιμετωπίζουν το τραγούδι ως υπομονετική συνομιλία με τη μνήμη και τον τόπο κι ως χειροποίητη κατασκευή που δοκιμάζεται στον χρόνο. Με αφετηρία την πηγαία λαϊκή μουσική, αλλά χωρίς να εγκλωβίζεται στις συμβάσεις της, γράφει και ερμηνεύει τραγούδια που αγγίζουν την ιστορία και τα υπαρξιακά ερωτήματα του σήμερα, ακολουθώντας έναν προσωπικό δρόμο που αγρεύει την ουσία. Αυτή την περίοδο παρουσιάζει σε τέσσερις ορεινές κοινότητες μουσική παράσταση που αποτελεί ένα ταξίδι σε αγαπημένα λαϊκά, έντεχνα και παραδοσιακά κομμάτια. Ο Χρίστος Πέτρου μιλά στον «Φ» για τη θάλασσα ως πεδίο συμβολισμών, την ανάγκη για ουσιαστική καλλιτεχνική έκφραση και το λαϊκό τραγούδι που συνεχίζει να αλλάζει χωρίς να χάνει τον πυρήνα του, συστήνοντας παράλληλα στο κοινό και τον νέο δίσκο με τίτλο «Γέφυρα».

–Στη συναυλία «Της θάλασσας και του θέρους» ποιο είναι το καλλιτεχνικό ζητούμενο; Να περάσει ο κόσμος ευχάριστα με καλά εκτελεσμένα, αγαπημένα τραγούδια. Nα φωτίσουμε, επιπλέον, μέσα απ’ αυτά τα τραγούδια τη σημασία που έχει η θάλασσα και το θέρος ως στοιχεία που διαμόρφωσαν τη συλλογική μας ταυτότητα.

–H θάλασσα μοιάζει να είναι κάτι περισσότερο από τοπίο. Τι συμβολίζει για σένα; Προσωπικά οι συμβολισμοί της είναι συνδεδεμένοι με έναν σωρό όμορφες αναμνήσεις από το ατελείωτο παιχνίδι των παιδικών χρόνων, τους ρεμβασμούς και τις διακοπές που είναι πάντα ευχάριστες. Ωστόσο, έχοντας στο μυαλό μου τα τραγούδια που θα παίξουμε στις παραστάσεις και ευρύτερα το πώς η παράδοσή μας διαπραγματεύεται τη σχέση των ανθρώπων με τη θάλασσα, σκέφτομαι ότι υπάρχουν πολύ ισχυροί και αντιφατικοί συμβολισμοί. Η θάλασσα είναι άλλοτε πηγή ζωής, έρωτα και άλλοτε πηγή θανάτου και πόνου, «λεβεντοπνίχτρα». Εν ολίγοις, είναι ένα πεδίο συμβολισμών, στο οποίο αντανακλά ο κύκλος της ζωής με όλο του το πιθανό και απίθανο περιεχόμενο.

–Πιστεύεις ότι η μουσική μπορεί να ξαναγίνει κομμάτι της καθημερινότητας των κοινοτήτων; Μεταξύ σοβαρού και αστείου, πρέπει πρώτα να εξασφαλίσουμε ότι θα υπάρχουν κοινότητες κι ότι σ’ αυτές οι άνθρωποι θα έχουν νόημα και κίνητρο να μένουν και να φτιάχνουν τη ζωή τους. Όπου υπάρχει αυτό και η μουσική και γενικότερα οι πολιτιστικές δράσεις ανθούν. Δηλαδή, σε κοινότητες που είναι ακμαίες, με δημογραφική και παραγωγική ισχύ, βλέπουμε πως υπάρχουν πολιτιστικοί σύλλογοι, γίνονται διάφορα ωραία πολιτιστικά πράγματα, διοργανώνονται εκδηλώσεις μουσικές, θεατρικές, εικαστικές, όπως συμβαίνει και με το Πρόγραμμα Πολιτιστικής Αποκέντρωσης.

–Ο νέος σου δίσκος τιτλοφορείται «Γέφυρα». Ποια ανάγκη τον γέννησε; Μάλλον η ανάγκη να καταγράψω, σιγανά και ταπεινά, σκέψεις και συναισθήματα για μια σειρά από ζητήματα, πολιτικά, κοινωνικά, υπαρξιακά κ.ά. Ακόμα, μιας και καταπιάστηκα μ’ αυτό που λέμε καλλιτεχνική δημιουργία, είναι η ανάγκη να «δοκιμαστώ», να «μετρηθώ» μέσα από την έκθεση. Επιπλέον, είναι και η πιο πρακτική ανάγκη να «αδειάσουν τα συρτάρια» από τραγούδια έτοιμα, για ν’ ανοίξει νέος κύκλος χωρίς το βάρος και την ενοχή ότι ο προηγούμενος είναι αδημοσίευτος, άρα ανολοκλήρωτος.

–Ποιες «όχθες» προσπαθεί να ενώσει αυτή η «Γέφυρα; Χαριτολογώντας θα πω ότι πρόκειται μάλλον για γέφυρα «μονής κατεύθυνσης», που δεν έχει σκοπό να ενώσει αμφίδρομα όχθες, αλλά επιδιώκει να κρατήσει ανοιχτό τον δρόμο της μετάβασης από την όχθη της πνευματικής ραθυμίας, της ιστορικής και πολιτικής αδιαφορίας, της αισθητικής καθίζησης, προς την όχθη όπου τα πράγματα γίνονται πιο ποιητικά, χειροποίητα και ερωτικά.

-Τι φοβάσαι περισσότερο ότι χάνουμε σήμερα; Το μέτρο, την ευαισθησία μας και σίγουρα την πίστη μας ότι τα πράγματα θα πάν’ καλά – ή μάλλον ότι θα τα κάνουμε να πάν’ καλά. Αλλά, εύκολα ή δύσκολα, θα τα ξαναβρούμε όλα.

-Τα τραγούδια σου μοιάζουν να αντιστέκονται στον εύκολο εντυπωσιασμό. Είναι στάση ζωής αυτό; Δεν ξέρω… Μάλλον είναι. Αν θεωρήσουμε ότι για να εντυπωσιάσεις κάποιον πρέπει κάπως να του επιβληθείς, άμεσα ή έμμεσα, να χειραγωγήσεις δηλαδή την προσοχή του, δεν θα έλεγα ότι μου ταιριάζει κάτι τέτοιο. Εξάλλου, ο εντυπωσιασμός είναι βραχύβια κατάσταση συνήθως. Τα τραγούδια από την άλλη, όπως τα αντιλαμβάνομαι και μ’ αρέσουν, είναι μακροϊστορικά αντικείμενα. Αναμετριούνται, δηλαδή, με τον χρόνο και αποκαλύπτονται αξιοπρεπώς και ευγενικά σε όσους θέλουν να τα ανακαλύψουν.

–Τι αναζητάς πρώτα όταν γράφεις: την κατάλληλη λέξη ή την κατάλληλη νότα; Το κατάλληλο νόημα. Η λέξη και η νότα πρέπει να υπηρετούν το νόημα και έπονται αυτού. Όταν είναι αποκρυσταλλωμένο, ξεκάθαρο αυτό που θέλω να πω, τότε ξεκινά η αναζήτηση της κατάλληλης λέξης και της κατάλληλης νότας και συνήθως αυτά τα δύο προχωρούν μαζί, παράλληλα.

–Σε μια εποχή που όλα μοιάζουν να επιταχύνονται, εσύ επιμένεις να τραγουδάς για πράγματα που απαιτούν χρόνο. Νιώθεις να πλέεις κόντρα στο ρεύμα; Δεν θα το ’λεγα. Δεν μπαίνω, δηλαδή, στη διαδικασία να σκεφτώ πού είναι ή πού πάει το ρεύμα, για να πάω κόντρα. Κάνω αυτό που μπορώ με τους όρους της ηθικής και της αισθητικής μου και προφανώς με βάση τις δυνατότητές μου.

–Πόσο χώρο αφήνεις στο ένστικτο όταν γράφεις και πόσο στη σκέψη; Νομίζω πως το ένστικτο και η σκέψη λειτουργούν συμπληρωματικά και ισορροπημένα όταν γράφω κάτι – ή τουλάχιστον όταν ολοκληρώνω κάτι. Ούτε ο άκρατος συναισθηματισμός, ούτε ο απόλυτα εγκεφαλικός λόγος με έλκουν. Μάλιστα, αν τύχει να γράψω κάτι εν βρασμώ ή υπό την ακραία φόρτιση μιας σκέψης ή ενός συναισθήματος και τα ξαναβλέπω εκ των υστέρων όταν καταλαγιάσουν τα πράγματα, δεν τα βρίσκω καθόλου ενδιαφέροντα και είτε θα κάτσω να τα σουλουπώσω (αν σουλουπώνονται) είτε θα τα πετάξω.

–Ποια η μεγαλύτερη παρεξήγηση γύρω από το λαϊκό τραγούδι σήμερα; Όλα όσα αφορούν την ταυτότητα και την οντολογία του. Τι είναι, τι δεν είναι λαϊκό τραγούδι, πού ξεκινά και πού τελειώνει, σε ποιον ανήκει και σε ποιον δεν ανήκει και διάφορα τέτοια. Λίγο- πολύ πάντα υπήρχαν αυτές οι παρεξηγήσεις, δεν είναι σημερινό φαινόμενο. Όμως, το ενδιαφέρον είναι ότι, ενώ πάντα υπήρχαν, στην πραγματικότητα δεν είχαν ποτέ μεγάλη σημασία. Γιατί, ενώ οι φιλολογικές αυτές συζητήσεις γύρω από την οντολογία και την ταυτότητα του λαϊκού μας τραγουδιού έδιναν κι έπαιρναν, αυτό προχωρούσε αγέρωχο, ατρόμητο στις αλλαγές του χρόνου, αφαιρώντας και προσθέτοντας ότι του ήταν αρεστό και χρήσιμο. Παραφράζοντας κι έναν μεγάλο λαϊκό μας δημιουργό, το λαϊκό τραγούδι «είναι ό,τι είναι κι ό,τι τραγουδά για σε…».

  • INFO H μουσική παράσταση «Της θάλασσας και του θέρους» παρουσιάζεται στο πλαίσιο του Προγράμματος Πολιτιστικής Αποκέντρωσης 2026: 9/8 Άγιοι Βαβατσινιάς, 30/8 Φαρμακάς, 11/9 Αγροκηπιά, 20/9 Καλό Χωριό Λεμεσού, 8.30μ.μ. Είσοδος ελεύθερη. Ο δίσκος «Γέφυρα» είναι διαθέσιμος στο YouTube και όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες και θα παρουσιαστεί ζωντανά στις 15/9 στο Αρχοντικό Αξιοθέας.

Ελεύθερα, 9.8.2026