To Top
14:48 Σάββατο
20 Ιανουαρίου 2018
Επόμενο
Προηγούμενο
Ν. Χριστοδουλίδης: Άνοιγμα και στις χώρες του Κόλπου
ΑΡΧΙΚΗΕΙΔΗΣΕΙΣΠΟΛΙΤΙΚΗ Ν. Χριστοδουλίδης: Άνοιγμα και στις χώρες του Κόλπου
  17 Δεκεμβρίου 2017, 12:38 μμ  

Νέες κινήσεις στη σκακιέρα των συνεργασιών ετοιμάζει η Λευκωσία στο αμέσως επόμενο διάστημα. Αυτή την εβδομάδα αναμένονται ανακοινώσεις για τη σύνοδο των ηγετών των εφτά κρατών του Ευρωπαϊκού Νότου. Έντονη κινητοποίηση αναμένεται ευθύς μετά την Πρωτοχρονιά με τρία σημαντικά ραντεβού στο ημερολόγιο του Προέδρου Αναστασιάδη καθώς την πρώτη εβδομάδα του Γενάρη θα πραγματοποιήσει επίσημη επίσκεψη στη Σαουδική Αραβία. Ακολουθούν οι τριμερείς με Ισραήλ και Ιορδανία στη Λευκωσία. Την ίδια στιγμή γίνονται προσπάθειες για διεύρυνση του κύκλου συνεργασιών τόσο προς την κατεύθυνση των χωρών του Κόλπου όσο και δυτικά, με την εμπλοκή των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μια από τις προτάσεις που έχει καταθέσει η Λευκωσία προς τους εταίρους της στους MED 7 είναι σε τακτικές συνόδους να καλείται ένας εκ των ηγετών των χωρών της περιοχής να παρίσταται και να συζητούνται θέματα που τον αφορούν. Αυτά τα άκρως αποκαλυπτικά καταγράφει ο Νίκος Χριστοδουλίδης σε συνέντευξή του στον «Φ», με βασικό αντικείμενο συζήτησης της περιφερειακές συνεργασίας της Κυπριακής Δημοκρατίας και πως αυτές επηρεάζονται από τις πρόσφατες εξελίξεις στην περιοχή. 

- Έχουν προγραμματιστεί δύο ακόμα τριμερείς συναντήσεις με Ισραήλ και Ιορδανία τον Γενάρη. Επηρεάζονται καθόλου οι συναντήσεις αυτές από τις εξελίξεις στην περιοχή; Θα πραγματοποιηθούν ως έχουν προγραμματιστεί ή όχι; Βρισκόμαστε σε μια περιοχή ιδιαίτερης γεωστρατηγικής σημασίας τόσο για την ΕΕ όσο και γενικότερα για το διεθνές σύστημα και όπου διαχρονικά υπάρχουν εξελίξεις, προβλήματα, αντιπαραθέσεις και διαφορετικές προσεγγίσεις. Αν θέλετε είναι αυτά τα δεδομένα που προκαλούν και το ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την περιοχή μας. Η επιλογή είναι είτε να παραμείνεις απλός θεατής των εξελίξεων, με όλες τις συνέπειες που θα έχει μια τέτοια προσέγγιση, είτε να επιχειρήσεις μέσα από ένα ουσιαστικό και ειλικρινή διάλογο με τα Κράτη της περιοχής, ακόμα και σε θέματα που ενδεχομένως υπάρχουν διαφωνίες ή/και διαφορετικές προσεγγίσεις, να βρεις λύσεις, μέσα από κοινές δράσεις ή να αντιληφθείς τις πραγματικές αιτίες των διαφωνιών και πώς μπορούν αυτές να ξεπεραστούν. Πρέπει, δηλαδή, να διεκδικήσεις ενεργητική συμμετοχή στις εξελίξεις και σίγουρα να μην παραμείνεις παθητικός θεατής.
Εξάλλου, όλες αυτές οι εξελίξεις στην περιοχή μας, ήταν και ένας από τους βασικούς λόγους που μας οδήγησαν στην απόφαση να προχωρήσουμε από τη μια να ενισχύσουμε τις διμερείς μας σχέσεις με όλα τα γειτονικά Κράτη και, από την άλλη, να συστήσουμε αυτούς τους Τριμερείς μηχανισμούς. Μέσα από έναν ανοικτό και ειλικρινή διάλογο να διερευνούμε πώς μέσα από κοινές δράσεις μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις στην περιοχή και να αξιοποιήσουμε τις ευκαιρίες που υπάρχουν, πάντα προς όφελος των λαών της περιοχής. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η προετοιμασία για πραγματοποίηση των συναντήσεων με Ισραήλ και Ιορδανία προχωρούν κανονικά. Μάλιστα, μπορώ να σας αναφέρω ότι είμαστε σε προχωρημένες διπλωματικές διαβουλεύσεις και με άλλα Κράτη της περιοχής και σύντομα θα ανακοινωθούν και νέες Τριμερείς Συναντήσεις τόσο με χώρες της περιοχής, όσο και με χώρες του Κόλπου.

- Ποιο ρόλο μπορεί να παίξει η Κύπρος αυτή τη στιγμή σ’ ό,τι αφορά τις εξελίξεις στην περιοχή; Αν δούμε διαχρονικά το ρόλο της Κύπρου στην περιοχή μπορούμε εύκολα να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι δεν διεκδικήσαμε στην ολότητα του το ρόλο που μπορούσαμε να διαδραματίσουμε. Αν θέλετε, ήταν και μια φυσιολογική εξέλιξη λόγω της μονοθεματικής εξωτερικής μας πολιτικής και της προσέγγισης μηδενικού αθροίσματος που χαρακτήριζε σε μεγάλο βαθμό την εξωτερική μας πολιτική. Τα τελευταία χρόνια, και ειδικότερα μετά την ένταξη μας στην ΕΕ, μας προσφέρεται μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία να διαδραματίζουμε έναν πρωταγωνιστικό ρόλο που για να μπορεί όμως να επιτευχθεί δεν θα πρέπει να περιοριζόμαστε απλά σε διακηρύξεις, όπως για παράδειγμα το ότι «αποτελούμε τη γέφυρα ανάμεσα στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή». Για να έχεις αυτό το ρόλο πρέπει να το αποδείξεις με πρωτοβουλίες και ενέργειες, και προς τις δύο κατευθύνσεις, δηλαδή και προς την ΕΕ και προς τα Κράτη της περιοχής. Και ακριβώς προς αυτή την κατεύθυνση εργαζόμαστε. Στην ΕΕ συμμετέχουμε ενεργά σε όλες τις συζητήσεις που αφορούν την περιοχή μας με αποτέλεσμα αυτή τη στιγμή να θεωρούμαστε σε επίπεδο Βρυξελλών ανάμεσα στα Κράτη που γνωρίζουν καλύτερα τα δεδομένα της Μέσης Ανατολής και, κατ’ επέκταση, μπορούν και να προτείνουν και συγκεκριμένες δράσεις από πλευράς Ένωσης. Να γίνω πιο συγκεκριμένος με ένα παράδειγμα: Δεν είναι λογικό η Λευκωσία να είναι σε θέση να γνωρίζει καλύτερα την κατάσταση στην Αίγυπτο και το πώς θα πρέπει να προσεγγιστεί αυτή η σημαντική χώρα από πλευράς ΕΕ, από ότι για παράδειγμα μπορούν να γνωρίζουν οι Σκανδιναβικές χώρες; Το ίδιο πράξαμε και προς τις χώρες της περιοχής. Δεν είναι δική μας εκτίμηση ότι η Κύπρος είναι ο Πρέσβης τους στις ΕΕ αλλά είναι η προσέγγιση των Κρατών της περιοχής που μας θεωρούν ως εκείνο το Κράτος Μέλος της ΕΕ που γνωρίζει καλύτερα τις ιδιαιτερότητες της περιοχής, τα προβλήματα και τις διαφωνίες και, κατ’ επέκταση, το Κράτος που εμπιστεύονται για να μεταφέρει όλα αυτά στις Βρυξέλλες και να έχει καθοριστικό ρόλο στις όποιες αποφάσεις και πολιτικές αποφασιστούν σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

- Αυτό ο ρόλος του «πρέσβη» της περιοχής πως επιτεύχθηκε; Επιτρέψτε μου, για να γίνω πιο κατανοητός, να αναφερθώ σε δύο βασικούς πυλώνες της εξωτερικής μας πολιτικής που ακολουθήθηκαν από το 2013. Ο πρώτος αφορά την προσπάθειά μας για αναβάθμιση των σχέσεών μας με όλα τα γειτονικά κράτη και την καθιέρωση θεσμοθετημένων πλέον και τακτικών συναντήσεων σε όλα τα επίπεδα με στόχο την προώθηση κοινών δράσεων για αντιμετώπιση των προκλήσεων της περιοχής. Σε συνεργασία με την Ελληνική Κυβέρνηση, προωθήσαμε την ενίσχυση αυτών των σχέσεων, προβάλλοντας την προστιθέμενη αξία που μπορεί να προκύψει, ενώνοντας δυνάμεις και εργαζόμενοι από κοινού για αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων και ανάληψη, αμοιβαία επωφελών, δράσεων. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι Τριμερείς Συνεργασίες με όλα τα γειτονικά κράτη που έχουν πλέον καταστεί θεσμός και παράγουν απτά αποτελέσματα σε μια πλειάδα θεμάτων αποτελούν ένα από τους βασικούς πυλώνες της εξωτερικής πολιτικής της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ειδικότερα όσον αφορά την Αίγυπτο και το Ισραήλ, είναι πλέον ξεκάθαρο ότι η συνεχής, στενή και πολυεπίπεδη συνεργασία που αναπτύσσεται, προσεγγίζεται από όλους τους συμμετέχοντες ως στρατηγικής σημασίας και φύσεως. Να αναφέρω ενδεικτικά ότι σε επίπεδο Αρχηγών Κυβερνήσεων και μόνο πραγματοποιήθηκαν 5 Σύνοδοι Κορυφής με την Αίγυπτο, 3 με το Ισραήλ ενώ η τέταρτη θα γίνει, όπως γνωρίζετε, στη Λευκωσία στις 8 Ιανουαρίου, με την Ιορδανία, πέραν αυτών που έγιναν σε επίπεδο γραφειοκρατών, η πρώτη σε επίπεδο Αρχηγών κυβερνήσεων θα γίνει στη Λευκωσία στις 16 Ιανουαρίου, ενώ με τον Λίβανο έγιναν ήδη σε επίπεδο ΥΠΕΞ και αναμένεται να καθοριστεί σε επίπεδο Αρχηγών κυβερνήσεων μόλις ομαλοποιηθεί η κατάσταση στη χώρα.
Για να αναφερθώ ακόμα πιο συγκεκριμένα, στην περίπτωση της Αιγύπτου στηρίξαμε από την πρώτη στιγμή δυναμικά και έμπρακτα τον Πρόεδρο Σίσι, ο υπουργός Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας ήταν ο πρώτος που επισκέφτηκε το Κάιρο, ενώ ο Πρόεδρος Αναστασιάδης ήταν ο μόνος Ευρωπαίος ηγέτης στην τελετή εγκαθίδρυσης του Προέδρου Σίσι.
Στην περίπτωση του Ισραήλ, εργαστήκαμε για ενίσχυση των εξαίρετων πολιτικών σχέσεων και εντός του πλαισίου αναβάθμισης των στρατηγικών μας σχέσεων, προωθήσαμε πρακτικούς τομείς συνεργασίας σε διάφορους τομείς όπως για παράδειγμα στην Άμυνα και Ασφάλεια, στη δασοπυρόσβεση, σε θέματα υγείας και σε πολλούς άλλους τομείς. Ταυτόχρονα, μέσα στο πλαίσιο του ρόλου που θέλουμε να διαδραματίσουμε στην περιοχή, συμμετείχαμε στο Συνασπισμό καταπολέμησης του Daesh, παραχωρήσαμε στρατιωτικό υλικό στον Στρατό του Λιβάνου και προς το KRG για αντιμετώπιση του Daesh, διαθέσαμε 2 εκατ. ευρώ προς την Ιορδανία και τον Λίβανο για αντιμετώπιση των προκλήσεων ως αποτέλεσμα του πολέμου στη Συρία, και πολλά άλλα, όπως για παράδειγμα την πρόσφατη ενέργεια του Πρωθυπουργού του Λιβάνου Saad Hariri να επισκεφθεί την Κύπρο μετά τη Γαλλία και την Αίγυπτο και πριν την επιστροφή του στην Βηρυτό.

- Και βλέπουμε να προχωρούν οι σχέσεις της Κύπρου με χώρες πέρα από τις γειτονικές; Μέσα στο ίδιο πλαίσιο των ενεργειών μας στην περιοχή, αναβαθμίστηκαν και οι σχέσεις μας με όλες τις χώρες του Κόλπου που είχε ως αποτέλεσμα και την ανταλλαγή επισκέψεων στο υψηλότερο επίπεδο για πρώτη φορά, όπως επίσης και την ίδρυση διπλωματικών αποστολών στη Λευκωσία από τις εν λόγω χώρες όπως και της Κυπριακής Δημοκρατίας σε χώρες του Κόλπου, όπως τη Σαουδική Αραβία που ήταν στόχος δεκαετιών. Μέσα στο ίδιο πλαίσιο ήταν και η πρόσκληση που δέχτηκε πριν λίγες μέρες ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας για να επισκεφθεί το Ριάντ, και που θα πραγματοποιηθεί την πρώτη βδομάδα Ιανουαρίου, συνοδευόμενος μάλιστα από αριθμό Υπουργών για συζήτηση σημαντικότατων εξελίξεων.

- Τι γίνεται σ’ ό,τι αφορά τον παράγοντα Ευρώπη; Αυτός είναι ο δεύτερος πυλώνας της εξωτερικής μας πολιτικής και άμεσα συνυφασμένος με την προαναφερθείσα δράση. Η ενεργός πλέον συμμετοχή μας στα τεκταινόμενα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αποδεικνύοντας στην πράξη, από την μια την προστιθέμενη αξία της Κυπριακής Δημοκρατίας για την Ευρωπαϊκή Ένωση και από την άλλη το ρόλο που μπορούμε να διαδραματίσουμε ως γέφυρα της Ένωσης με την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής. Ξεκάθαρος στόχος από τις πρώτες μέρες της διακυβέρνησης Αναστασιάδη ήταν η πλήρης, ουσιαστική και ενεργός παρουσία της Κυπριακής Δημοκρατίας σε όλες τις συζητήσεις σε επίπεδο ΕΕ με στόχο να είμαστε παρόντες στον σκληρό πυρήνα της Ένωσης, εξυπηρετώντας με αυτό τον τρόπο και την ανάγκη ανατροπής της εικόνας στις Βρυξέλλες για τα ενδιαφέροντα της Λευκωσίας και, κατ’ επέκταση, της αντίληψης για την προστιθέμενη αξία της Κυπριακής Δημοκρατίας για την ΕΕ. Ως εκ τούτου, η παρουσία μας με ουσιαστικό τρόπο σε όλες τις συζητήσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως επίσης η συμμετοχή μας στην PESCO αλλά και στις Συνόδους των Επτά Μεσογειακών Κρατών Μελών της ΕΕ (MED7), αποτελούν απτά παραδείγματα αυτού του πυλώνα της εξωτερικής μας πολιτικής.
Η προσπάθειά μας, λαμβάνοντας υπόψη το ασταθές του περιφερειακού συστήματος που βρισκόμαστε, θα συνεχιστεί. Δεύτερο, να επιχειρηθεί μια άτυπη σύνδεση των Τριμερών Συνεργασιών με την Σύνοδο των MED7. Να εργαστούμε δηλαδή προς την κατεύθυνση ad hoc συμμετοχής ενός ή/και περισσοτέρων γειτονικών κρατών σε συναντήσεις των MED7, για συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων επί συγκεκριμένων θεμάτων κοινού ενδιαφέροντος. Τρίτον, να διερευνηθεί ακόμα το ενδεχόμενο θεσμικής διασύνδεσης των κρατών της περιοχής. Όπως δηλαδή ο άνθρακας και χάλυβας έφερε κοντά τα Ευρωπαϊκά κράτη και αποτέλεσε τη βάση για την ΕΕ του σήμερα, γιατί όχι η Ενέργεια, η Άμυνα και Ασφάλεια και τόσα άλλα θέματα που απασχολούν τις Τριμερείς Διασκέψεις και αποτελούν κοινές προκλήσεις και ευκαιρίες, να μην αποτελέσουν το υπόβαθρο για θεσμική διασύνδεση μεταξύ μας. Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα προαναφερθέντα, είναι θεωρώ ξεκάθαρο ότι έχουμε ρόλο να διαδραματίσουμε στην περιοχή, και ακριβώς αυτό διεκδικούμε να πράξουμε.

Με ειλικρίνεια και ευθύτητα 

- Την τελευταία πενταετία έχουν γίνει αρκετές συναντήσεις και έχουν προχωρήσει οι συνεργασίες με τις χώρες της περιοχής. Επειδή πέραν από τις εκλογές στην Κύπρο τον ερχόμενο χρόνο θα γίνουν εκλογές στην Αίγυπτο και ακολούθως στο Ισραήλ, το ερώτημα που προκύπτει είναι: πόσο διασφαλισμένες είναι οι συμφωνίες που έχουν υπογραφεί ώστε να μην επηρεαστούν από τυχόν αλλαγές σε κυβερνήσεις; Απόλυτα λογική και εύλογη η ερώτησή σας και είναι κάτι το οποίο έχουμε συζητήσει και ανταλλάξει απόψεις και με τα γειτονικά κράτη. Σίγουρα η προσωπική χημεία ανάμεσα στους Ηγέτες είναι καθοριστικής σημασίας αφού ειδικότερα σε θέματα ευαίσθητα και δύσκολα, ο ρόλος του Ηγέτη και οι αποφάσεις που λαμβάνει είναι ιδιαίτερης, καθοριστικής θα έλεγα σημασίας. Για παράδειγμα, είναι σημαντικό το γεγονός ότι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης μπορεί ανά πάσα στιγμή να τηλεφωνήσει του Προέδρου Σίσι ή του Πρωθυπουργού Νετανιάχου για συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων επί θεμάτων κοινού ενδιαφέροντος. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι η σχέση που έχει αναπτυχτεί μεταξύ τους, επιτρέπει στον Πρόεδρο Αναστασιάδη να είναι απόλυτα ειλικρινής και ευθύς μαζί τους ή/και να μπορεί ελεύθερα να τους ζητήσει να βοηθήσουν σε ένα ιδιαίτερα σημαντικό για τη Λευκωσία θέμα. Μέσα στο ίδιο πλαίσιο, η πρόσφατη απόφαση του Προέδρου του Λιβάνου να επισκεφθεί την Κύπρο δεν είναι άσχετη με το γεγονός ότι υπάρχει μια ιδιαίτερη σχέση με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη. Την ίδια στιγμή είναι ξεκάθαρη η βούληση των Κρατών της περιοχής να συνεχιστούν και να ενισχυθούν οι εν λόγω συνεργασίες, ακριβώς γιατί είναι αμοιβαία επωφελείς για όλους τους συμμετέχοντες και ειδικότερα για τους λαούς των Κρατών αυτών. Είναι για παράδειγμα σημαντικό και ενδεικτικό αυτού που σας αναφέρω, ότι οι συνεργασίες σε διακρατικό επίπεδο με τα γειτονικά κράτη έχουν «σπρώξει» και τον ιδιωτικό τομέα να προχωρήσει σε σημαντικότατες συνεργασίες.

Η επόμενη συνάντηση των 7 με Μακρόν στο Παρίσι

- Εκκρεμεί μια συνάντηση των ηγετών του ευρωπαϊκού νότου, η οποία είχε αναβληθεί λόγω των εξελίξεων στην Ισπανία. Είχε λεχθεί ότι θα γινόταν η συνάντηση αυτή την περίοδο. Θα γίνει αυτή η συνάντηση ή απλώς το όλο εγχείρημα έχει λάβει τέλος;
- Φυσικά και το όλο εγχείρημα δεν έχει λάβει τέλος. Είναι μια προσπάθεια που φέρνει αποτελέσματα προς όφελος όλων των συμμετεχόντων και όχι μόνο θα συνεχισθεί αλλά και θα ενισχυθεί ακόμη περισσότερο. Να σας αναφέρω, μάλιστα, ότι στην πρόσφατη συνάντηση του Προέδρου Αναστασιάδη με τον Πρόεδρο Μακρόν, ο τελευταίος αναφέρθηκε στην πολιτική σημασία των συναντήσεων σε επίπεδο Αρχηγών Κυβερνήσεων των επτά Μεσογειακών Κρατών Μελών της ΕΕ, και σημείωσε την ξεκάθαρη δέσμευση της Γαλλίας και του ιδίου προσωπικά για συνέχιση και ενίσχυση της εν λόγω πρωτοβουλίας. Και μάλιστα για να το αποδείξει αυτό, λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν συμμετείχε ο ίδιος σε προηγούμενες συναντήσεις γιατί δεν ήταν Πρόεδρος της Γαλλίας, ζήτησε όπως η συνάντηση που θα ακολουθήσει αυτήν της Λευκωσίας πραγματοποιηθεί στο Παρίσι. Όπως γνωρίζετε, η συνάντηση ήταν προγραμματισμένη να γίνει στην Κύπρο και αναβλήθηκε την τελευταία στιγμή μετά από παράκληση της Ισπανίας λόγω των εξελίξεων στη χώρα με την Καταλονία. Διευθετήθηκε νέα ημερομηνία για τον Δεκέμβριο που τελικά δεν βόλευε ένα άλλο κράτος λόγω εσωτερικών διαβουλεύσεων στο Κοινοβούλιό του που δεν επέτρεπαν να απουσιάζει ο Πρωθυπουργός του. Αυτή τη στιγμή είμαστε σε διαβουλεύσεις μέσω της διπλωματικής οδού και πολύ σύντομα, και ενδεχομένως αρχές της άλλης εβδομάδας, θα ανακοινωθεί η ημερομηνία πραγματοποίησης τής εν λόγω Συνόδου.

  Συνέντευξη: Ανδρέας Πιμπίσιης   
Σχολιάστε την Είδηση

Τα σχόλια εκφράζουν ΜΟΝΟ τις απόψεις των χρηστών που τις δημοσιεύουν, τις οποίες και δεν υιοθετεί το philenews.com. Προσβλητικά σχόλια θα διαγράφονται.