Για μήνες ίσως και χρόνια δύνανται να συνεχιστούν οι μετασεισμοί στην Τουρκία, μετά τους δύο φονικούς σεισμούς των 7,8 και 7,5 Ρίχτερ, που έπληξαν τον περασμένο μήνα την Τουρκία και τη Συρία. Όπως αναφέρει στο philenews η Ανώτερη Λειτουργός του Τμήματος Γεωλογικής Επισκόπησης, Συλβάνα Πηλείδου οι μετασεισμοί δεν αναμένεται να μας επηρεάσουν περισσότερο από όσο μας έχουν ήδη επηρεάσει, δεδομένου ότι θα είναι μετασεισμοί και όχι νέοι σεισμοί μεγαλύτερου μεγέθους, ή/και σε περιοχή πιο κοντά στην Κύπρο, σε σχέση με την μέχρι στιγμής εξελισσόμενη σεισμική ακολουθία στην Τουρκία.
Όπως εξήγησε η κα Πηλείδου από την έντονη, πλούσια και παρατεταμένη σεισμική ακολουθία, η οποία ξεκίνησε στις 6 Φεβρουαρίου στην Τουρκία, ξεχωρίζουμε τρεις σεισμούς:
– τον πρώτο, μεγέθους 7.8 Ρίχτερ κοντά στο νότιο άκρο του ρήγματος της Ανατολικής Ανατολίας, με τη δική του μετασεισμική ακολουθία,
– τον δεύτερο σεισμό, που σημειώθηκε λίγες ώρες μετά, μεγέθους 7.5 Ρίχτερ, βορειότερα, ο οποίος οφείλεται σε κοντινό ρήγμα που ενεργοποιήθηκε λόγω του πρώτου σεισμού (και αυτός o σεισμός με τη δική του μετασεισμική ακολουθία) και
– δύο βδομάδες μετά, τον σεισμό μεγέθους 6.4 Ρίχτερ στο νοτιότερο άκρο του ρήγματος της Ανατολικής Ανατολίας (και αυτός με τη δική του μετασεισμική ακολουθία). H επικεντρική περιοχή του τελευταίου είναι ο χώρος επαφής τριών λιθοσφαιρικών πλακών: Ανατολίας, Αραβίας και Αφρικής και κατά συνέπεια είναι η περιοχή συμβολής τριών ρηγμάτων: Ανατολικής Ανατολίας (βόρεια) – Ανατολικού Κυπριακού Τόξου (νοτιοδυτικά προς Κύπρο) – Νεκράς Θάλασσας (νότια).
Την ίδια στιγμή η κα Πηλείδου επεσήμανε πως ο όρος «μετασεισμός» αναφέρεται σε οποιονδήποτε σεισμό ακολουθεί χρονικά έναν μεγαλύτερου μεγέθους σεισμό και σημειώνεται σε περιοχή ακτίνας παρόμοιας με το μήκος του ρήγματος του κύριου σεισμού. Έτσι με αυτό τον όρο, όλοι οι σεισμοί που ακολούθησαν τον πρώτο, μπορούν να θεωρηθούν μετασεισμοί του. Ταυτόχρονα οι δύο συγκεκριμένοι μεγάλοι σεισμοί που ακολούθησαν μπορούν να θεωρηθούν και ως σεισμοί διέγερσης (triggered earthquakes). Τι είναι το φαινόμενο αυτό; Λόγω της ανακατανομής των τάσεων που ασκούνται στα πετρώματα της Γης μετά από ένα μεγάλο σεισμό, μπορεί να επισπευτεί χρονικά ένας σεισμός σε ένα γειτονικό ρήγμα ή άλλο τμήμα του ιδίου ρήγματος, το οποίο είναι ήδη ώριμο και έτοιμο να δώσει μεγάλο σεισμό, αλλά δεν έφτασε ακόμη σε εκείνο το στάδιο, χρειάζεται ένα μικρό «σπρώξιμο». Δηλαδή πρόκειται για επίσπευση επικείμενου σεισμού.
Αν και δεκάδες από τους σεισμούς στην Τουρκία έγιναν αισθητοί στην Κύπρο, όπως και σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο, λόγω της μεγάλης επικεντρικής απόστασης, οι εντάσεις (μικρές εδαφικές κινήσεις) στην Κύπρο ήταν σχετικά χαμηλές. Η κα Πηλείδου ανέφερε πως προκλήθηκε ανησυχία λόγω του μεγάλου αριθμού αισθητών σεισμών έντονης και παρατεταμένης δόνησης σε κάποιες περιπτώσεις, ωστόσο ήταν δονήσεις χαμηλής συχνότητας (κυματικές εδαφικές κινήσεις) ακριβώς λόγω της μεγάλης επικεντρικής απόστασης και δεν προκάλεσαν ζημιές.
ΔΙΑΒΑΣΕ ΕΠΙΣΗΣ: Μπορεί η Κύπρος να πληγεί από ένα καταστροφικό τσουνάμι;
Όσον αφορά στο ενδεχόμενο σεισμών διέγερσης στην Κύπρο λόγω των σεισμών στην Τουρκία, η κα Πηλείδου εξήγησε πως οι σεισμοί της Τουρκίας δεν μπορούν να προκαλέσουν από το πουθενά μεγάλο σεισμό στην Κύπρο, μπορούν όμως να επισπεύσουν χρονικά τη γένεση ενός σεισμού, τον οποίο θα είχαμε ούτως ή άλλως στο μέλλον. Όσο περνά ο χρόνος, ευτυχώς οι πιθανότητες ενός τέτοιου φαινομένου μειώνονται, όπως και οι πιθανότητες ισχυρού μετασεισμού στην Τουρκία.
Ποια τα δεδομένα αυτή τη στιγμή
Ένα μήνα μετά τον μεγάλο σεισμό στην Τουρκία και σύμφωνα με τα δεδομένα που καταγράφηκαν μέχρι στιγμής, δεν παρατηρήθηκε οποιαδήποτε αλλαγή της σεισμικότητας του χώρου της Κύπρου, η οποία παραμένει στα ίδια αυξημένα επίπεδα που παρατηρούμε εδώ και περίπου δύο χρόνια.
Ταυτόχρονα, όπως τόνισε η κα Πηλείδου, δεν υπάρχει ανησυχία για τη σεισμική έξαρση της περιοχής μας των τελευταίων χρόνων, καθώς όπως εξήγησε, η Γη λειτουργεί με πολύπλοκες διεργασίες σε μη σταθερούς ρυθμούς γι’ αυτό και τα γεωλογικά φαινόμενα δεν εκδηλώνονται με σταθερή συχνότητα. Έτσι, το επίπεδο της σεισμικής δραστηριότητας μιας περιοχής, όπως και της Κύπρου, παρουσιάζει διακυμάνσεις στον χρόνο.
Όσον αφορά στο ενδεχόμενο σεισμών διέγερσης στην Κύπρο λόγω των σεισμών της Τουρκίας, οι μέχρι στιγμής εκτιμήσεις σχετικά με την ανακατανομή των τάσεων στα ρήγματα της περιοχής, δείχνουν πως οι πιθανότητες για ένα τέτοιο φαινόμενο είναι μειωμένες. Δεν είναι όμως κάτι περισσότερο από μια εκτίμηση, βασισμένη σε ένα απλοποιημένο γεωδυναμικό μοντέλο της Γης και σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί πρόβλεψη.
Οι σεισμοί είναι φαινόμενα που δεν προβλέπονται
Με αφορμή δηλώσεις του Τούρκου σεισμολόγου, Νατζί Γκιορούρ πως αναμένεται μεγάλος σεισμός και στην Κύπρο, η κα Πηλείδου ξεκαθάρισε πως δυστυχώς οι σεισμοί είναι φαινόμενα που δεν προβλέπονται. Κανένας, όπως είπε, δεν γνωρίζει τις διεργασίες της γης βαθιά στο εσωτερικό της και είναι αδύνατο να προβλέψουμε πότε και πόσο θα «γλιστρήσει» το επόμενο ρήγμα. Συνεπώς δεν μπορεί κανείς να γνωρίζει πότε θα έχουμε τον επόμενο καταστροφικό σεισμό στην Κύπρο. «Μπορεί να είναι σε μια εβδομάδα, μπορεί να είναι σε 50 χρόνια. Η καταστροφικότητα του ίσως να μην είναι του ίδιου χαρακτήρα με αυτήν των ιστορικών μας σεισμών, όταν ισοπεδώνονταν ολόκληρες πόλεις της Κύπρου, γιατί το δομημένο μας περιβάλλον συνεχώς βελτιώνεται από αντισεισμικής άποψης. Από την άλλη γίνεται όλο και πιο πολύπλοκο και εκτεταμένο, συνεπώς χρειάζεται προσοχή».
Όπως τόνισε η κα Πηλείδου κυκλοφορούν απαράδεκτες δηλώσεις από τσαρλατάνους, οι οποίοι εκμεταλλευόμενοι τον φόβο και την ευαισθησία του κόσμου πανικοβάλλουν το κοινό ισχυριζόμενοι ότι δήθεν προβλέπουν σεισμούς. Η κα Πηλείδου πρόσθεσε ότι ακόμη πιο λυπηρό είναι το γεγονός ότι κυκλοφορούν δηλώσεις από «επιστήμονες», οι οποίοι κινδυνολογούν και πλασάρουν τις κινδυνολογίες τους στον κόσμο ως πληροφορίες ή προβλέψεις, γεγονός ανθρωπιστικά και επιστημονικά μη δεοντολογικό.
