Πρόσφατα, ο Μηχανισμός Ανταλλαγής Δεδομένων ΑΡΤΕΜΙΣ, τον οποίο διαχειρίζεται η Artemis Credit Bureau, το Γραφείο Πίστης της Κύπρου, αναβαθμίστηκε σημαντικά με την εισαγωγή της βαθμονόμησης πιστοληπτικής ικανότητας ή αλλιώς Credit Scoring για τους δανειολήπτες, φυσικά και νομικά πρόσωπα.
Προηγήθηκε η ετοιμασία του απαραίτητου νομοθετικού και κανονιστικού πλαισίου από τις αρμόδιες Αρχές, δηλαδή το Υπουργείο Οικονομικών, την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου και το Γραφείο της Επιτρόπου Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην προστασία των προσωπικών δεδομένων εντός του πλαισίου του Έργου σε πλήρη συμμόρφωση με τον Γενικό Κανονισμό για την Προστασία Δεδομένων (GDPR).
Η υλοποίηση του Έργου Βαθμονόμησης Πιστοληπτικής Ικανότητας συνείσφερε στην επίτευξη σχετικού οροσήμου στο Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η εμπρόθεσμη υλοποίηση του Έργου επιτεύχθηκε μέσω της συνεργασίας της Artemis Credit Bureau με τις αρμόδιες Αρχές, το Σύνδεσμο Τραπεζών Κύπρου, καθώς και τα ιδρύματα που συμμετέχουν στον Μηχανισμό, δηλαδή τις τράπεζες, τους διαχειριστές πιστώσεων και τις εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης.
Το Έργο Βαθμονόμησης πιστοληπτικής ικανότητας αποτελεί σημαντικό έργο υποδομής, όχι μόνο για την Artemis Credit Bureau, ως Γραφείο Πίστης, αλλά και για το χρηματοπιστωτικό κλάδο και την κυπριακή οικονομία γενικότερα. Το Credit Scoring υπάρχει στο εξωτερικό, σε πολλές αναπτυγμένες οικονομίες, εδώ και πολλά χρόνια, καθότι παρουσιάζει απτά οφέλη για τα πιστωτικά ιδρύματα, τους δανειολήπτες, τις εποπτικές αρχές και την οικονομία γενικότερα.
1. Τι είναι το Credit Score;
Η βαθμονόμηση πιστοληπτικής ικανότητας ή αλλιώς Credit Score, είναι η αριθμητική τιμή που αποδίδεται στο δανειολήπτη, σύμφωνα με την πληροφόρηση η οποία προκύπτει από τα δεδομένα της πιστοληπτικής συμπεριφοράς του, που τηρούνται στον Μηχανισμό, με σκοπό την κατηγοριοποίηση του δανειολήπτη σε κλίμακα διαβάθμισης πιστοληπτικής ικανότητας και τον προσδιορισμό της πιθανότητας αθέτησης των οικονομικών του υποχρεώσεων εντός των επόμενων 12 μηνών.
Το Credit Score προκύπτει από στατιστικά μοντέλα επεξεργασίας, τα οποία το υπολογίζουν βάσει της αποτίμησης της τρέχουσας και παρελθούσας συναλλακτικής συμπεριφοράς του δανειολήπτη καθώς και τη σύνθεση του χαρτοφυλακίου των πιστωτικών υποχρεώσεων του. Για αυτό το λόγο, το Credit Score αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του Credit Report, το οποίο απεικονίζει τις πιστωτικές υποχρεώσεις του δανειολήπτη. Το Credit Score είναι δυναμικό και δύναται να αλλάζει κάθε φορά που αλλάζουν τα δεδομένα του δανειολήπτη στον Μηχανισμό.
Στα πλαίσια της διαφάνειας, τo Credit Score συνοδεύεται από τους τρεις (3) κυριότερους παράγοντες διαμόρφωσής του, οι οποίοι μπορούν να συσχετιστούν με τα δεδομένα στο Credit Report.
2. Πώςβοηθάτο Credit Score;
Η διεθνής εμπειρία καταδεικνύει ότι το Credit Scoring συμβάλλει στην εξυγίανση των οικονομικών συναλλαγών και τη μείωση του πιστωτικού κινδύνου στο χρηματοπιστωτικό σύστημα και για αυτό το λόγο ενισχύει τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα μιας χώρας.
Σε μικρο-οικονομικό επίπεδο, η εφαρμογή του Credit Scoring συμβάλλει στη βελτίωση της διαδικασίας αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας των δυνητικών και υφιστάμενων δανειοληπτών στα πιστωτικά ιδρύματα. Έτσι ενισχύεται περαιτέρω η υπεύθυνη δανειδότηση.
Ταυτόχρονα, η ύπαρξη του Credit Scoring βοηθά τον ίδιο τον δανειολήπτη να έχει γνώση της πιστοληπτικής του ικανότητας και να επιδεικνύει συμπεριφορά υπεύθυνης δανειοληψίας. Γενικότερα, το Credit Scoring συντείνει στην προστασία του δανειολήπτη από υπερδανεισμό καθότι συνδράμει στην καλύτερη αξιολόγηση της πιστοληπτικής του ικανότητας.
3. Ποιοι θα έχουν πρόσβαση στο Credit Score
To Credit Score παρατίθεται στους Συμμετέχοντες του Μηχανισμού Ανταλλαγής Δεδομένων ΑΡΤΕΜΙΣ, δηλαδή τις τράπεζες, τους διαχειριστές πιστώσεων και τις εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης. Ταυτόχρονα, πρόσβαση στο Credit Score τους έχουν οι ίδιοι οι δανειολήπτες μέσω του Γραφείου Εξυπηρέτησης Κοινού της Artemis Credit Bureau.
4. Η επικουρικότητα του Credit Score
To Credit Score έχει καθαρά επικουρικό ρόλο προς τα πιστωτικά ιδρύματα. Η αξιολόγηση του Credit Score γίνεται αποκλειστικά από τον αποδέκτη του δεδομένου, δηλαδή τις τράπεζες, τις εταιρείες διαχείρισης πιστώσεων και τις εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης, για σκοπούς συναξιολόγησης, με τα υπόλοιπα δεδομένα που διαθέτουν, του αξιόχρεου και της πιστοληπτικής ικανότητας του δανειολήπτη και με βάση την εσωτερική τους Πολιτική Διαχείρισης κινδύνου, με απώτερο σκοπό τη λήψη απόφασης για μια πιστωτική διευκόλυνση.
Ως εκ τούτου, η συγκεκριμένη, κάθε φορά, βαθμονόμηση δεν συνεπάγεται από μόνη της τη χορήγηση ή μη πίστωσης στο δανειολήπτη.
5. Πώς με βοηθά το Credit Score μουως δανειολήπτη;
Tο Credit Score σάς βοηθά, ως δανειολήπτη, να έχετε πληρέστερη γνώση της πιστωτικής σας εικόνας και της πιστοληπτικής σας ικανότητας.
Γνωρίζοντας το Credit Score σας και τους βασικότερους παράγοντες που το επηρεάζουν, μπορείτε να προβείτε σε ενέργειες για να το βελτιώσετε, βελτιώνοντας ταυτόχρονα και την πιστωτική σας εικόνα και, δυνητικά, συνεπακόλουθα, σας υποβoηθεί σε εξασφάλιση καλύτερων όρων χρηματοδότησης από τα πιστωτικά ιδρύματα.
Το σημαντικότερo είναι ότι το Credit Scoring σάς προστατεύει, ως δανειολήπτη, καθότι υποβοηθά η δανειοδότηση σας από τα πιστωτικά ιδρύματα να είναι εντός των οικονομικών σας δυνατοτήτων.
* Διευθυντής Λειτουργιών, Ανάλυσης Δεδομένων & Διαχείρισης Έργων και Yπεύθυνου Έργου Πιστοληπτικής Βαθμονόμησης στην Artemis Credit Bureau