Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Στο χαμηλότερο επίπεδο για τη συγκεκριμένη περίοδο του έτους από τότε που άρχισε η καταγραφή των στοιχείων, το 2011, έχουν υποχωρήσει τα αποθέματα φυσικού αερίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εντείνοντας τις ανησυχίες για την ασφάλεια του εφοδιασμού και το κόστος της ενέργειας τον επόμενο χειμώνα.
Σύμφωνα με στοιχεία της Gas Infrastructure Europe που επικαλείται το Reuters, οι ευρωπαϊκές αποθήκες είναι γεμάτες σε ποσοστό λίγο κάτω από το 58%, περίπου 12 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα σε σύγκριση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
Η σύγκρουση των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν, καθώς και η διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, έχουν περιορίσει την παγκόσμια προσφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου και έχουν ενισχύσει τον ανταγωνισμό μεταξύ Ευρώπης και Ασίας για διαθέσιμα φορτία LNG.
Παρότι η Ευρώπη καταναλώνει λιγότερο φυσικό αέριο και διαθέτει περισσότερες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας από ό,τι κατά την κρίση του 2022, η αυξημένη εξάρτησή της από τη διεθνή αγορά LNG δημιουργεί νέους κινδύνους.
Σε περίπτωση ιδιαίτερα ψυχρού χειμώνα, η Ευρώπη ενδέχεται να χρειαστεί να πληρώσει πολύ υψηλότερες τιμές για να εξασφαλίσει προμήθειες, εάν δεν καταφέρει να γεμίσει επαρκώς τις αποθήκες της κατά τους θερινούς μήνες.
Οι μνήμες της ενεργειακής κρίσης του 2022
Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, οι εταιρείες έσπευσαν να ενισχύσουν τα αποθέματά τους, ενώ η Ρωσία περιόρισε τις παραδόσεις φυσικού αερίου προς την Ευρώπη.
Οι τιμές εκτοξεύθηκαν τότε πάνω από τα €300 ανά μεγαβατώρα, τροφοδοτώντας τον πληθωρισμό και ασκώντας σημαντικές πιέσεις στα νοικοκυριά και στην ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Σε απάντηση στην κρίση, η Ευρωπαϊκή Ένωση θέσπισε στόχο πλήρωσης των αποθηκών στο 90% έως τον Νοέμβριο. Ο στόχος χαλάρωσε αργότερα στο 80% έως τον Δεκέμβριο, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος ενός αγώνα προμηθειών πριν από τον χειμώνα που θα προκαλούσε νέα άνοδο των τιμών.
Η αυξημένη χρήση LNG θεωρήθηκε βασικό εργαλείο για την αναπλήρωση των αποθεμάτων. Ωστόσο, η διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου περιόρισε την πρόσβαση στις εξαγωγές του Κατάρ.
Από το Κατάρ προέρχεται παραδοσιακά περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG.
Σχεδόν διπλασιάστηκαν οι τιμές
Οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου έφτασαν στα τέλη Ιουλίου σχεδόν στο διπλάσιο των επιπέδων πριν από τον πόλεμο.
Από περίπου €31 ανά μεγαβατώρα, οι τιμές αυξήθηκαν κοντά στα €60/MWh, προτού υποχωρήσουν γύρω στα €53/MWh, καθώς αναζωπυρώθηκαν οι προσδοκίες για συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Οι προβλέψεις για τον χειμώνα παρουσιάζουν μεγάλη απόκλιση. Η Energy Aspects εκτιμά ότι, ανάλογα με τον χρόνο αποκατάστασης της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, οι τιμές θα μπορούσαν να κινηθούν μεταξύ €60 και €80 ανά μεγαβατώρα.
Σε δυσμενέστερο σενάριο, χωρίς διαθέσιμο LNG από το Κατάρ και με χαμηλότερες από το κανονικό θερμοκρασίες, η μέση τιμή στην αγορά επόμενης ημέρας θα μπορούσε να φτάσει τα €110/MWh από τον Νοέμβριο έως τον Μάρτιο.
Σε μια τέτοια περίπτωση, οι αποθήκες θα μπορούσαν να υποχωρήσουν μόλις στο 10% της χωρητικότητάς τους στο τέλος του χειμώνα.
Εάν επιδιωχθεί η διατήρηση μεγαλύτερου αποθέματος ασφαλείας, με τις αποθήκες στο 16%, η μέση τιμή θα μπορούσε, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, να φτάσει ακόμη και τα €210/MWh.
Περισσότερες υποδομές LNG, αλλά και μεγαλύτερη έκθεση
Σε σχέση με το 2022, η Ευρώπη καταναλώνει μικρότερες ποσότητες φυσικού αερίου και έχει αυξήσει σημαντικά τη συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο ενεργειακό της μείγμα.
Η ταχεία ανάπτυξη υποδομών εισαγωγής LNG έχει επίσης προσφέρει περισσότερες εναλλακτικές πηγές προμηθειών, περιορίζοντας την εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο μέσω αγωγών.
Ωστόσο, η μετάβαση στο LNG σημαίνει ότι η Ευρώπη είναι περισσότερο εκτεθειμένη στις διακυμάνσεις της διεθνούς αγοράς και στον ανταγωνισμό με άλλους μεγάλους αγοραστές.
Δεν διαθέτει πλέον στον ίδιο βαθμό την ασφάλεια των μακροχρόνιων συμβολαίων σταθερών τιμών που χαρακτήριζαν τις προμήθειες ρωσικού φυσικού αερίου μέσω αγωγών.
«Η χαμηλή στάθμη των αποθηκών δημιουργεί μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση», δήλωσε ο ανώτερος αναλυτής της Wood Mackenzie, David Lewis.
Όπως ανέφερε, ένας πολύ ψυχρός χειμώνας ή μια παρατεταμένη περίοδος χαμηλών θερμοκρασιών θα μπορούσε να αναγκάσει την Ευρώπη να περιορίσει τη ζήτηση, να πληρώσει υψηλότερες τιμές ή να αντιμετωπίσει ελλείψεις.
Έως 30% της χειμερινής κατανάλωσης από τις αποθήκες
Οι εγκαταστάσεις αποθήκευσης της Ευρώπης μπορούν να φιλοξενήσουν λίγο περισσότερο από 102 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου. Οι αποσύρσεις από τα αποθέματα μπορούν να καλύψουν μέχρι και το 30% της κατανάλωσης κατά τη διάρκεια ενός κανονικού χειμώνα.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι ο στόχος πλήρωσης των αποθηκών στο 80% είναι επαρκής για την ασφάλεια του χειμερινού εφοδιασμού και τεχνικά εφικτός.
Οι αναλυτές εμφανίζονται, ωστόσο, πιο επιφυλακτικοί. Οι προβλέψεις για το ανώτατο επίπεδο αποθήκευσης πριν από την έναρξη του χειμώνα κυμαίνονται μεταξύ 67% και 76%.
Για να επιτευχθούν ακόμη και αυτά τα χαμηλότερα επίπεδα, οι Ευρωπαίοι αγοραστές θα πρέπει να προσφέρουν υψηλότερες τιμές για φορτία LNG, ανταγωνιζόμενοι τις ασιατικές χώρες που αναζητούν επίσης εναλλακτικές προμήθειες.
Χωρίς οικονομικό κίνητρο για αποθήκευση
Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ οδήγησε την αγορά σε βαθύτερη «αντιστροφή» ή backwardation, κατάσταση κατά την οποία οι βραχυπρόθεσμες τιμές είναι υψηλότερες από εκείνες των συμβολαίων για τον χειμώνα.
Ως αποτέλεσμα, η αγορά φυσικού αερίου σήμερα με στόχο την αποθήκευση και μεταπώλησή του αργότερα δεν προσφέρει ουσιαστικό οικονομικό όφελος.
«Δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή κανένα οικονομικό κίνητρο για την αύξηση των αποθεμάτων με βάση τις τιμές της αγοράς», δήλωσε ο επικεφαλής ερευνών της Aurora Energy Research, Jacob Mandel.
Για να φτάσει η Ευρώπη σε πληρότητα 80% πριν από τον χειμώνα θα απαιτηθούν ρυθμοί αποθήκευσης κοντά σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, κάτι που, σύμφωνα με τον Mandel, θα μπορούσε να επιτευχθεί μόνο μέσω κρατικής παρέμβασης.
Οι κυβερνήσεις εμφανίζονται μέχρι στιγμής απρόθυμες να αναλάβουν τέτοιες πρωτοβουλίες. Παράλληλα, η ΕΕ διατηρεί την απόφαση για πλήρη απαγόρευση των εισαγωγών ρωσικού LNG από το τέλος του έτους.
Ανεξάρτητα από την τελική εξέλιξη των τιμών, το αυξημένο κόστος αναμένεται να μετακυλιστεί στα ευρωπαϊκά νοικοκυριά και στη βιομηχανία.
