Για κάποια που φιγουράρει στο βιβλίο ρεκόρ Γκίνες ως η συγγραφέας με τις περισσότερες πωλήσεις όλων των εποχών, υπάρχουν παραδόξως πολύ λίγες κινηματογραφικές μεταφορές βιβλίων της βασίλισσας του whodunit. Ανατρέχουμε στις πιο… killer από αυτές.
AND THEN THERE WERE NONE (1945): Το μυθιστόρημα του 1939 (με τον πολιτικώς μη ορθό τίτλο “Δέκα μικροί νέγροι” που άλλαξε αργότερα σε “Ινδιάνοι” για ευνόητους λόγους) θεωρείται όχι μόνο το αριστούργημα της διάσημης συγγραφέας αλλά κι ένα από τα μεγαλύτερα best sellers στην ιστορία, αφού πούλησε πάνω από 100 εκ. αντίτυπα. Έχει γνωρίσει πολλές μεταφορές (με πιο πρόσφατη μία μίνι σειρά του 2015) όμως αυτή εδώ παραμένει η καλύτερη. Δέκα άγνωστοι μεταξύ τους άνθρωποι συγκεντρώνονται σε ένα μικρό απομονωμένο νησί κι αφού όλοι τους κατηγορηθούν για διάφορα εγκλήματα από τον μυστηριώδη οικοδεσπότη τους, αρχίζουν να δολοφονούνται ένας-ένας. Μυστήριο, απειλητική ατμόσφαιρα, σασπένς όμως το ζοφερό φινάλε του βιβλίου που αντικαταστάθηκε από εκείνο που είχε γράψει η ίδια η Κρίστι για τη θεατρική βερσιόν του έργου.
WITNESS FOR THE PROSECUTION (1957): Αυτό το υποψήφιο για έξι Όσκαρ δικαστικό δράμα βασίστηκε σε ένα διήγημα (κι αργότερα θεατρικό) της Κρίστι και σήμερα θεωρείται ένας από τους καλύτερους εκπροσώπους του είδους. Ο Tyrone Power (στο κύκνειο άσμα του) υποδύεται έναν άντρα που κατηγορείται για το φόνο μιας πλούσιας γυναίκας και την υπεράσπισή του αναλαμβάνει ένας διάσημος δικηγόρος (Charles Laughton). Το άλλοθί του βρίσκεται στα χέρια της σκληρής γυναίκας του (Marlene Dietrich) η οποία εξαιτίας ενός νομικού κενού καταθέτει εναντίον του- κι αυτό είναι μόνο ένα από τα πάμπολλα twists της υπόθεσης.
MURDER ON THE ORIENT EXPRESS (1974): Η διασημότερη μεταφορά βιβλίου της Κρίστι αξιοποιεί στο έπακρο την τρέλα των 70s με τα all star cast βάζοντας την αφρόκρεμα της εποχής (Lauren Bacall, Sean Connery, John Gielgud, Vanessa Redgrave, Michael York, Jacqueline Bisset, Anthony Perkins, Jean-Pierre Cassel, Martin Balsam και η Ingrid Bergman που απέσπασε Όσκαρ β΄γυναικείου) πάνω στο θρυλικό τρένο όπου λαμβάνει χώρα ένας άγριος φόνος και φυσικά είναι όλοι ύποπτοι. Ευτυχώς ανάμεσα στους επιβάτες βρίσκεται ο βέλγος ντετέκτιβ Ηρακλής Πουαρό για να εξιχνιάσει ακόμα μια πολύπλοκη υπόθεση. Η Κρίστι απογοητευμένη από τη μεταχείριση των έργων της αρνείτο πεισματικά να πουλήσει άλλα δικαιώματα και πείστηκε με χίλια ζόρια για το “Orient Express”. Τελικά ομολόγησε πως απόλαυσε αυτή την εξαιρετικά φροντισμένη και αρκετά πιστή βερσιόν, εκτός από ένα λάθος, όπως είπε: το κάστινγκ του Albert Finney τον οποίο μίσησε ως Ηρακλή Πουαρό (και ο οποίος παρεμπιπτόντως ήταν υποψήφιος για Όσκαρ).
DEATH ON THE NILE (1978): Οι διακοπές του Ηρακλή Πουαρό στη μαγευτική Αίγυπτο ανατρέπονται από τη δολοφονία μιας πλούσιας κληρονόμου, σε μια από τις καλύτερες μεταφορές στην οθόνη μυθιστορήματος της Άγκαθα Κρίστι και η πρώτη που διαθέτει τον αείμνηστο Peter Ustinov στο ρόλο του Ηρακλή Πουαρό (ρόλο με τον οποίο ταυτίστηκε στα μάτια του κοινού). Βετεράνοι και ανερχόμενοι -τότε- σταρ απαρτίζουν το έξοχο καστ (ανάμεσά τους και οι Bette Davis, Mia Farrow, David Niven, Maggie Smith, George Kennedy, Jack Warden και Angela Lansbury) ενώ τα θαυμάσια εξωτικά τοπία συνθέτουν ένα σαγηνευτικό σκηνικό που ταιριάζει απόλυτα με το μυστήριο του φόνου. Απολαυστικές ερμηνείες, ωραία ατμόσφαιρα και η ταυτότητα του δολοφόνου καλά κρυμμένη μέχρι το τέλος.
THE MIRROR CRACK’D (1980): Πλέον οι μεταφορές έργων της Κρίστι προσέλκυαν τα μεγαλύτερα ταλέντα και η πρώτη μεταφορά βιβλίου της Κρίστι του τζεϊμσμποντικού σκηνοθέτη Guy Hamilton δεν θα μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση: Kim Novak, Elizabeth Taylor, Geraldine Chaplin, Tony Curtis, Edward Fox, Rock Hudson, ο Pierce Brosnan στο ντεμπούτο του και η Angela Lansbury ως Μις Μαρπλ (προάγγελος της ηλικιωμένης “Συγγραφέως Ντετέκτιβ” που θα υποδυθεί από το 1984 και για 12 χρόνια στη σειρά “Murder she Wrote”) συγκεντρώνονται στη δεξίωση που παραθέτει το κινηματογραφικό συνεργείο μιας ταινίας προς τιμήν των κατοίκων της μικρής πόλης που το φιλοξενεί. Εκεί φυσικά διαπράττεται ένας φόνος, όμως η δαιμόνια Μις Μαρπλ υποψιάζεται ότι ο πραγματικός στόχος ήταν μία από τις δύο πρωταγωνίστριες (Elizabeth Taylor), μία έκπτωτη σταρ που ευελπιστεί σε ένα δυναμικό comeback που πρέπει όμως να μοιραστεί με τη συμπρωταγωνίστριά της (και σε παρόμοια μοίρα) Kim Novak.
EVIL UNDER THE SUN (1982): Στη δεύτερη εμφάνισή του με τη φυσιογνωμία του Peter Ustinov ο Ηρακλής Πουαρό ερευνά “δύο εγκλήματα κάτω από τον ήλιο” -όπως είναι ο ελληνικός τίτλος του βιβλίου του 1941 αλλά και της ταινίας- και συγκεκριμένα σε ένα φανταστικό τουριστικό θέρετρο της Αδριατικής. Η πλοκή είναι από τις πλέον πανούργες: Ο Πουαρό πρέπει να βρει την άκρη μέσα από δεκάδες στοιχεία, μυστικά και διαβολικές συνωμοσίες προκειμένου να φτάσει στον ένοχο και στο φινάλε -όπως πάντα- όλα βγάζουν νόημα. Ο Guy Hamilton κρατά ένα ικανοποιητικό τέμπο χειριζόμενος επάξια τόσο το πυκνό μυστήριο και το σασπένς όσο και το πολυπληθές, εκλεπτυσμένο, καστ (Colin Blakely, Jane Birkin, Maggie Smith, Roddy McDowall, James Mason, Diana Rigg) που προσφέρει ακόμα μία φουρνιά από ξιπασμένους υπόπτους.
APPOINTMENT WITH DEATH (1988): Αυτή η φιλόδοξη κι επίσης all star cast μεταφορά θα έβγαινε (και πήγαινε) πολύ καλύτερα εάν α) δεν κυκλοφορούσε σε μια εποχή που πλέον η αγορά για whodunits της Άγκαθα Κρίστι είχε κορεστεί λόγω αναρίθμητων τηλεταινιών και β) δεν ήταν παραγωγή της θρυλικής Cannon Films των Ισραηλινών Menahem Golan και Yoram Globus που φημιζόταν για τα σφιχτά budgets και τις διαβόητες μεθόδους εξοικονόμησης χρημάτων. Παρά το ότι πρόκειται για μια μάλλον φτηνιάρικη παραγωγή που δείχνει ακριβή, διαθέτει ελκυστικό καστ (Carrie Fisher, Piper Laurie και τους Lauren Bacall και John Gielgud από το “Murder on the Orient Express”), εξωτικό setting, το απαιτούμενο μυστήριο και τον Peter Ustinov στην τελευταία του εμφάνιση ως Ηρακλής Πουαρό. Απέτυχε εισπρακτικά όμως αυτό δεν εμπόδισε την Cannon απ’ το να θάψει το είδος για τα καλά με το κάκιστο “Ten Little Indians” την επόμενη χρονιά.
ΣΤΙΣ ΑΙΘΟΥΣΕΣ: MURDER ON THE ORIENT EXPRESS
H νέα μεταφορά του διασημότερου έργου της Άγκαθα Κρίστι φιλοδοξεί να επαναφέρει τις λαμπερές, πολυδάπανες, all star cast μεταφορές έργων της πολυδιαβασμένης αγγλίδας συγγραφέως στη μεγάλη οθόνη, κάτι που έχει να επιτευχθεί από το 1989 (με εξαίρεση κάτι ρωσικές, ινδικές και γαλλικές βερσιόν βιβλίων της στο ενδιάμεσο που όμως πέρασαν απαρατήρητες). Στη νέα εκδοχή το ρόλο του Ηρακλή Πουαρό κράτησε για τον εαυτό του ο σκηνοθέτης του φιλμ Kenneth Branagh ενώ το γαλαξία των υπόπτων απαρτίζουν αστέρια όπως οι Penélope Cruz, Willem Dafoe, Judi Dench, Johnny Depp, Josh Gad, Derek Jacobi, Leslie Odom Jr., Michelle Pfeiffer και Daisy Ridley.