«Θερμό καλοκαίρι για το Κυπριακό». Τίτλοι από το παρελθόν. Τίτλοι επαναλαμβανόμενοι και δοκιμασμένοι στο χρόνο. Η Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, η οποία επανήλθε στην περιοχή, εξήγγειλε εξελίξεις. Μακάρι, βέβαια, να υπάρξουν σοβαρές και ουσιαστικές εξελίξεις. Άλλωστε, στην Κύπρο έχουν προϊστορία τα… θερμά ( πολιτικά) καλοκαίρια.
Όπως έχει αναφερθεί, στόχος είναι η προετοιμασία του επόμενου σταθμού, που αφορά τη σύγκληση άτυπης Πενταμερούς Διάσκεψης για το Κυπριακό. Η επιδίωξη είναι να πραγματοποιηθεί στο τέλος Ιουλίου ή αρχές Αυγούστου. Είναι δε σαφές πως από την αρχή, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος το Νοέμβριο ολοκληρώνει τη θητεία του, επενδύει- και επιμένει- στη διασύνδεση Κυπριακού και ευρωτουρκικών. Πώς; Η γνωστή και επαναλαμβανόμενη συνταγή. Να δελεαστεί η κατοχική δύναμη στο πεδίο της Ευρώπης και να συνεργασθεί στο Κυπριακό. Αυτό το μοντέλο έχει δοκιμαστεί από την περίοδο του μακαρίτη του Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, ο οποίος ήταν προεδρικός απεσταλμένος των ΗΠΑ στο Κυπριακό.
Βεβαίως και τα δεδομένα αλλάζουν. Προφανώς ο Γενικός Γραμματέας έχει ενώπιον του δεδομένα, που ενδεχομένως να μην γνωρίζουμε. Εκτός κι εάν έχει «τάμα» να προχωρήσει σε μια τελευταία προσπάθεια, για να αφήσει «κληρονομιά» στο διάδοχό του.
Το ζητούμενο είναι η στάση της κατοχικής δύναμης. Είναι χώρα η Τουρκία, που ενδιαφέρεται για τα ευρωτουρκικά όταν παρενοχλεί τα κρατικά αεροσκάφη, που μεταφέρουν υπουργούς Άμυνας κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης; Είναι χώρα που ενδιαφέρεται να προχωρήσει η νέα προσπάθεια στο Κυπριακό όταν παρενοχλεί το αεροσκάφος του Έλληνα υπουργού Εθνικής Άμυνας ( και της Γαλλίδας και του Ολλανδού); Η τελευταία ενέργεια της κατοχικής πλευράς είχε πολλές παραμέτρους. Συνδέεται και με το Κυπριακό, καθώς η παρενόχληση, η εμπλοκή δυο F-16 που απογειώθηκαν από το παράνομο αεροδρόμιο της κατεχόμενης Τύμπου, εντάσσεται στο τουρκικό αφήγημα ότι η αποσχιστική οντότητα, έχει κυριαρχία. Είναι χωριστή οντότητα έναντι της Κυπριακής Δημοκρατίας. Θέλησε, ως φαίνεται, να στείλει μήνυμα στους Ευρωπαίους ( στη Γαλλία λόγω και της συμφωνίας, που υπέγραψε με την Κύπρο), ότι δεν μπορεί να διαμορφώνονται πολιτικές και δράσεις χωρίς τη δική της συμμετοχή, εμπλοκή και έγκριση. Παράλληλα, στο Κυπριακό η ενέργεια αυτή εκφράζει τη διαχρονική τουρκική θέση για λύση, που θα αναγνωρίζει δυο χωριστές οντότητες στο νησί.
Πολλές φορές, αυτά τα 52 χρόνια, από την τουρκική εισβολή και εντεύθεν, έχουμε παρακολουθήσει κινητικότητα στο Κυπριακό και αναφορές για μικρό ή μεγάλο παράθυρο ευκαιρίας. Σε αυτό το πλαίσιο, το γενικότερο, αναπτύσσεται και το γνωστό αφήγημα για «χαμένες ευκαιρίες». Δεν μπορεί κανείς, βέβαια, να αναφερθεί τώρα σε «χαμένη ευκαιρία», καθώς βρισκόμαστε, για μια ακόμη φορά, στα προκαταρτικά.
Εάν θα προχωρήσει η νέα πρωτοβουλία, αυτό εξαρτάται πρωτίστως από την κατοχική Τουρκία. Εάν έχει διάθεση. Κι εάν αντιληφθεί πως η επίτευξη συμφωνίας για το Κυπριακό και η ομαλοποίηση των σχέσεων με την Ελλάδα, θα λειτουργήσει προς όφελος της, υπό την έννοια ότι θα ανοίξουν δρόμοι, που είναι σήμερα κλειστοί. Εάν αντιληφθεί πως έχει κόστος από τη συνεχιζόμενη κατοχή. Κόστος, που θα πρέπει να της προκαλούν Ελλάδα και Κύπρος, ώστε να συνεργαστεί.
Εάν η κατοχική δύναμη επιμένει στις επεκτατικές της βλέψεις, προωθεί πολιτικές υλοποίησης της «Γαλάζιας Πατρίδας», θεωρεί ότι θα παραμείνει εσαεί στην Κύπρο, αποσκοπώντας στον πλήρη έλεγχο του νησιού, η πρωτοβουλία δεν θα προχωρήσει.
Την ίδια ώρα, κι αυτό αφορά όλους, είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσει πως όταν γίνεται λόγος για λύση, αυτό δεν σημαίνει συζητήσεις για τη νομιμοποίηση των αποτελεσμάτων της εισβολής και της συνεχιζόμενης κατοχής. Αλλά λύση, που θα εξυπηρετεί όλους τους εμπλεκόμενους, πρωτίστως τους Κυπρίους. Με τη λύση θα απελευθερώνεται η Κύπρος και θα αποκαθίσταται η ενότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Χωρίς ουρές και παρεκκλίσεις.
