Το παραδοσιακό και κυρίαρχο γραμμικό οικονομικό μοντέλο «παίρνω- φτιάχνω- απορρίπτω» δεν μπορεί να είναι πλέον βιώσιμο και δεν ανταποκρίνεται στους φιλόδοξους στόχους που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση για την επίτευξη της βιώσιμης ανάπτυξης. Την αειφόρο διέξοδο χαράσσει πλέον η κυκλική οικονομία, ένα «πράσινο μοντέλο ανάπτυξης» που αποτελεί θεμελιώδες και ουσιαστικό στοιχείο του οράματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του παγκόσμιου οικονομικού μοντέλου.
Εξαίρεση στην εφαρμογή του γραμμικού μοντέλου δεν αποτελούν οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, οι οποίες επιδεικνύουν υψηλό ενεργειακό, κλιματικό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα, το οποίο έμμεσα επηρεάζει αρνητικά το λειτουργικό τους κόστος, την ανθεκτικότητα, τη βιωσιμότητα αλλά και το ανταγωνιστικό τους πλεονέκτημα. Η μετάβαση των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων στην κυκλική οικονομία μπορεί να συμβάλει τα μέγιστα στην προστασία του περιβάλλοντος, αφού μέσα από τις κυκλικές τους δράσεις μπορούν να επιτύχουν μεταξύ άλλων εξοικονόμηση ενέργειας και ορθολογικότερη χρήση των φυσικών πόρων. Παράλληλα, η κυκλική οικονομία μπορεί να τις βοηθήσει να αδράξουν τις ευκαιρίες που προσφέρονται μέσα από τα πολλαπλά οικονομικά της οφέλη, συνεισφέροντας στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας τους.
Η ΟΕΒ, ως πρωτοπόρος οργανισμός που έχει υλοποιήσει μια σειρά πρωτοβουλιών με στόχευση στη βιώσιμη ανάπτυξη, ανέδειξε μέσα από την ανατροφοδότηση και εμπειρία που απέκτησε την ανάγκη για προώθηση της κυκλικής οικονομίας στις ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις. Έχοντας ως σύμμαχο τις αυξανόμενες απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τις σχετικές προκλήσεις των τελευταίων ετών αλλά και τα βαρυσήμαντα οφέλη που προσφέρει η κυκλική οικονομία, κατέθεσε στο Υπουργικό Συμβούλιο το εν λόγω Μέτρο, το οποίο εγκρίθηκε στις 20 Απριλίου 2022, αποτελώντας τιμητική αναγνώριση από την Πολιτεία, του ενεργού ρόλου της ΟΕΒ για την υποστήριξη της μετάβασης των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων* στην κυκλική οικονομία.
Το Μέτρο χρηματοδοτείται από το Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο πλαίσιο του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας Κύπρου για την περίοδο 2021 – 2026, με προϋπολογισμό ύψους 1,4 εκατομμυρίων ευρώ. Η υλοποίηση του Μέτρου έχει αρχίσει τον Απρίλιο του 2022, αναμένεται να ολοκληρωθεί το Μάρτιο του 2026 και η ένταση της χορηγίας για συμμετοχή στο Μέτρο ανέρχεται στο 100% του κόστους. Συνεργαζόμενο Υπουργείο σε αυτή την αξιόλογη δράση αλλά και θερμός υποστηρικτής, αποτελεί το Υφυπουργείο Τουρισμού και τη Συντονιστική Αρχή αποτελεί η Γενική Διεύθυνση Ανάπτυξης του Υπουργείου Οικονομικών.
Στόχος του Μέτρου είναι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και ανθεκτικότητας των τοπικών ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, παρέχοντας τους εξειδικευμένη εκπαίδευση για ανάπτυξη των ικανοτήτων και δεξιοτήτων των στελεγχών τους στα θέματα κυκλικής οικονομίας, υποστήριξη και επιχειρηματική καθοδήγηση για την επιτυχή μετάβαση τους στην κυκλική οικονομία. Επιπρόσθετα, μέσα από το Μέτρο θα αναπτυχθεί Σχήμα Πιστοποίησης Κυκλικής Οικονομίας, πρωτοποριακή πρωτοβουλία της ΟΕΒ, όχι μόνο σε Εθνικό και Ευρωπαϊκό αλλά και σε διεθνές επίπεδο, το οποίο θα αποτελέσει την εξώθεν καλή μαρτυρία για τις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις που θα πιστοποιηθούν, ως προς την κυκλικότητα τους. Παράλληλα μέσα από το Μέτρο, θα τύχουν ειδικής εκπαίδευσης σε θέματα κυκλικής οικονομίας και Λειτουργοί του Υφυπουργείου Τουρισμού.
Οι 50 ξενοδοχειακές επιχειρήσεις που θα ενταχθούν στο Μέτρο (κριτήριο ένταξης η σειρά προτεραιότητας, σύμφωνα με τη σειρά παραλαβής της ολοκληρωμένης αίτησης συμμετοχής), αναμένεται να επωφεληθούν καθοριστικά μέσα από τις δράσεις και τις υπηρεσίες που θα προσφέρονται. Η απόκτηση των απαραίτητων γνώσεων για την εφαρμογή κυκλικών πρακτικών, η μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, της σπατάλης τροφίμων και της παραγωγής αποβλήτων, η συμμόρφωση με το υφιστάμενο και επερχόμενο νομοθετικό πλαίσιο εφαρμογής της κυκλικής οικονομίας, είναι μόνο μερικά από τα οφέλη του Μέτρου. Αποκορύφωμα και φινάλε συνάμα του Μέτρου αποτελεί και η πιστοποίηση των 20 ξενοδοχειακών επιχειρήσεων (που θα επιλεχθούν μέσα από τις 50 ξενοδοχειακές επιχειρήσεις που αρχικά θα ενταχθούν στο Μέτρο, με βάση την ετοιμότητα τους για πιστοποίηση) με το Σχήμα Πιστοποίησης, η οποία θα δημιουργήσει πρόσθετο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, διαφοροποιώντας το τουριστικό τους προϊόν στο τόσο απαιτητικό και μεταβαλλόμενο τουριστικό περιβάλλον.
Πέραν των πιο πάνω οφελών, με βάση σχετική τοποθέτηση του υφυπουργού Τουρισμού Σάββα Περδίου, οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις υλοποιώντας το Μέτρο αυτό, θα βοηθήσουν και το Υφυπουργείο Τουρισμού να υλοποιήσει όσο πιο νωρίς γίνεται τους στόχους που έχει θέσει για την Εθνική Στρατηγική Τουρισμού 2030 (ΕΣΤ).
Εν κατακλείδι, βασιζόμενοι και πάλι στα ενθαρρυντικά λόγια του Υφυπουργού Τουρισμού, το Μέτρο αυτό είναι ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση για να καταστεί η Κύπρος ένας προορισμός που σέβεται το περιβάλλον (που αποτελεί και ένα εκ των πέντε πυλώνων της ΕΣΤ).
* Οι αδειούχες ξενοδοχειακές μονάδες και τουριστικά καταλύματα που έχουν εξασφαλίσει άδεια λειτουργίας από το Υφυπουργείο Τουρισμού ή οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις που δικαιούνται να λειτουργούν βάσει του Άρθρου 18 του περί της Ρύθμισης της Ίδρυσης και Λειτουργίας Ξενοδοχείων και Τουριστικών Καταλυμάτων Νόμου (34(I)/2019), βάσει σχετικής Βεβαίωσης που θα εκδίδει το Υφυπουργείο Τουρισμού.
Η περίοδος υποβολής των Αιτήσεων για ένταξη στο Μέτρο θα είναι ανοικτή μέχρι και την 31η Μαΐου του 2022.
Περισσότερες πληροφορίες για το Μέτρο και για τη διαδικασία ένταξης μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα https://circularhotels.com.cy/, ή επικοινωνώντας τηλεφωνικά στο +357 22 643 000 ή ηλεκτρονικά στην διεύθυνση green@oeb.org.cy.
* Προϊστάμενη Τμήματος Ενέργειας και Περιβάλλοντος ΟΕΒ