Η διασφάλιση ποιότητας είναι καθοριστική σε πλείστους τομείς της οικονομικής και της κοινωνικής ζωής. Τα προβλήματα και τις ανεπάρκειες του όλου οικοδομήματος σε σχέση με την Ποιότητα, τις ζούμε με μια συχνότητα χαρακτηριστική του επιπέδου πραγματικής ανάπτυξης: Διατροφή και υγεία, ασφάλεια οικοδομών και εξοπλισμού (εργασίας και οικιστικού), οχημάτων και εξαρτημάτων, μεταφορών και δημοσίων έργων, παιδικά παιχνίδια και καταναλωτικά αγαθά.
Είναι πολλά τα συστατικά στο οικοδόμημα της διασφάλισης ποιότητας. Από τη μια είναι οι παραγωγοί και προμηθευτές προϊόντων και υπηρεσιών. Από το χωράφι και τη φάρμα, στη βιοτεχνία, τη βιομηχανική μονάδα και το εργοτάξιο, στην τουριστική μονάδα, τις τράπεζες μα και τις δημόσιες υπηρεσίες. Εδώ είναι που γίνονται τα κύρια βήματα για την ποιότητα. Από την άλλη είναι οι υποδομές ελέγχου. Τα εργαλεία είναι πολλά και αλληλοσυμπληρούμενα: πρότυπα και προδιαγραφές, διαδικασίες, εργαστηριακός έλεγχος, μετρολογική υποδομή, επιθεώρηση συστημάτων και διαδικασιών, αξιολογήσεις. Στην κορυφή της πυραμίδας βρίσκεται η διαπίστευση που αποτελεί το ψηλότερο επίπεδο αξιολόγησης της επάρκειας όλων των εργαστηρίων και άλλων φορέων που εμπλέκονται στις συναφείς διαδικασίες.
Τις τελευταίες μέρες είχαμε δυο επετείους σε σχέση με τη Διαπίστευση. Η 9η Ιουνίου έχει καθοριστεί από τον Διεθνή Οργανισμό Διαπίστευσης ως η Παγκόσμια Ημέρα Διαπίστευσης. Το μήνυμα του Υπουργού Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας ήταν περιεκτικό, απευθύνοντας “ισχυρή έκκληση προς όλα τα Εργαστήρια και τους Φορείς Πιστοποίησης και Ελέγχου να ενταχθούν στο εθνικό δίκτυο διαπίστευσης. Είναι μια στρατηγική επένδυση που αναβαθμίζει την αξιοπιστία, την τεχνική επάρκεια και ανοίγει τις πόρτες της Διεθνούς και της Ευρωπαϊκής Αγοράς…”.
Η άλλη επέτειος έχει για την Κύπρο μια ιδιαίτερη συμβολική σημασία. Είκοσι χρόνια πέρασαν από τη χορήγηση του πρώτου πιστοποιητικού διαπίστευσης σε ένα εργαστήριο ελέγχου οικοδομικών υλικών (5 Ιουνίου 2006). Από τότε, μια μικρή ομάδα λειτουργών έφερε τον Κυπριακό Φορέα Διαπίστευσης στο επίπεδο της ευρωπαϊκής και ευρύτερα διεθνούς αναγνώρισης, με παροχή υπηρεσιών και σε άλλες χώρες. Ο μακρύς κατάλογος διαπιστευμένων φορέων περιλαμβάνει τώρα 123 εργαστήρια και 12 φορείς ελέγχου και πιστοποίησης. Η χορήγηση πιστοποιητικού διαπίστευσης δεν εξασφαλίζει τη μόνιμη αναγνώριση της τεχνικής επάρκειας αλλά απαιτούνται ετήσιες επιτυχείς επιτηρήσεις, πάντα από ομάδα κατάλληλα εκπαιδευμένων λειτουργών και εξωτερικών συνεργατών του Φορέα Διαπίστευσης. Γίνεται αντιληπτό πως ο φόρτος εργασίας του Οργανισμού αυξάνεται κάθε χρόνο με νέους αιτητές να προστίθενται στους ήδη διαπιστευμένους φορείς. Ορισμένες εξελίξεις στο θεσμικό πλαίσιο, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τα κλινικά εργαστήρια, αναμένεται να αυξήσουν παραπέρα τις ανάγκες.
Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό αρ. 765/2008, μόνο ένας φορέας διαπίστευσης και μάλιστα με την ευθύνη του κράτους μπορεί να λειτουργεί σε κάθε χώρα-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Σε ένα χώρο όπου διασφαλίζεται ο ελεύθερος ανταγωνισμός, η διαπίστευση αποτελεί εξαίρεση κι αυτό γιατί δεν μπορεί να λειτουργήσει αξιόπιστα με βάση την “ελεύθερη αγορά”. Αυτό έχει μια πρόσθετη πολιτική σημασία για την Κύπρο όπου, μετά τη λύση του Κυπριακού (σημ.: με την ελπίδα να μην μας πάρουν στα δυο κράτη!), ένας θα είναι ο Κυπριακός Φορέας Διαπίστευσης, ο ήδη υφιστάμενος, με τη συσσωρευμένη εμπειρία και διεθνή αναγνώριση. Ήδη πριν την ένταξη στην ΕΕ, ο Οργανισμός άρχισε τη μετάφραση στην τουρκική σειράς ενημερωτικών εντύπων. Αυτό θα΄πρεπε από καιρό να προωθηθεί ως μέτρο οικοδόμησης εμπιστοσύνης. Σχετικές προτάσεις έχουν κατατεθεί και στο Εθνικό Συμβούλιο και την Πολιτική Ομάδα για το Κυπριακό καθώς και στις συναντήσεις των κομμάτων στο Λήδρα Πάλας.
Είναι και γι΄αυτούς τους λόγους που η Πολιτεία οφείλει να ενισχύσει τον Οργανισμό αξιοποιώντας τα όσα πολλά έχουν μέχρι τώρα επιτευχθεί. Με το μήνυμά του, ο προϊστάμενος Υπουργός έδειξε να κατανοεί τη σημασία του. Ας σταματήσει, λοιπόν, η προσπάθεια εφαρμογής ακατάλληλων και επικίνδυνων συνταγών ιδιωτικοποίησης που όχι μόνο δεν προσφέρονται για τη διαπίστευση αλλά και βάζουν σε κίνδυνο όσα πολλά έχουν επιτευχθεί μέχρι τώρα.
Η αναπτυξιακή πορεία του τόπου πέρασε από πολλές φάσεις με συχνή την προβολή αριθμών και εσόδων που ουδόλως διασφαλίζουν τη βιωσιμότητά της. Τώρα πια πρέπει να έχουμε μάθει πως πριν καταρρεύσουν εξώστες, πριν χάσουμε ανθρώπους από αερόσακκους που προορίζονταν για την προστασία τους, πριν καούν δασικές εκτάσεις και χαθούν άνθρωποι και πριν ταλαιπωρηθούν νεόνυμφοι και καλεσμένοι από ένα “κοτόπουλο α λα κρεμ”, υπάρχουν πολλά που μπορούν και πρέπει να γίνουν μέσα από την ανάπτυξη και αξιοποίηση μιας κουλτούρας ποιότητας!