Η έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση ενδέχεται να προκαλεί αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας των γονιδίων του σπέρματος, επηρεάζοντας δυνητικά την ανδρική γονιμότητα, σύμφωνα με νέα επιστημονική έρευνα.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι άνδρες που εκτέθηκαν σε συνήθεις ατμοσφαιρικούς ρύπους κατά τη διάρκεια της περιόδου σχηματισμού του σπέρματος παρουσίασαν μικρές επιγενετικές μεταβολές στο DNA τους. Οι αλλαγές αυτές δεν μεταβάλλουν τη γενετική αλληλουχία, αλλά μπορούν να επηρεάσουν την ενεργοποίηση ή την απενεργοποίηση συγκεκριμένων γονιδίων, γεγονός που ενδέχεται να έχει συνέπειες για την αναπαραγωγική υγεία.
Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στο ετήσιο συνέδριο της European Society of Human Reproduction and Embryology, που πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, οι ισχυρότερες συσχετίσεις καταγράφηκαν για το όζον και το διοξείδιο του αζώτου, δύο από τους πιο συχνούς ατμοσφαιρικούς ρύπους.
Η ερευνητική ομάδα παρακολούθησε περισσότερους από 2.000 άνδρες στο Σολτ Λέικ Σίτι την περίοδο 2013–2017. Οι συμμετέχοντες έδωσαν δείγματα σπέρματος κατά την έναρξη της μελέτης και επανεξετάστηκαν έπειτα από δύο, τέσσερις και έξι μήνες. Παράλληλα, οι ερευνητές υπολόγισαν την έκθεσή τους σε διάφορους ατμοσφαιρικούς ρύπους κατά τους τρεις μήνες που προηγούνταν της συλλογής κάθε δείγματος, δηλαδή κατά το χρονικό διάστημα που αναπτύσσεται το σπέρμα.
Στη συνέχεια, οι ερευνητές εξέτασαν δείγματα σπέρματος από 1.220 άνδρες που συμμετείχαν στη μελέτη έξι μήνες μετά την έναρξή της. Βρήκαν 39 μικρές αλλαγές στο DNA που φαίνεται να σχετίζονται με την έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση. Το όζον και το διοξείδιο του αζώτου ήταν οι ρύποι που συνδέθηκαν περισσότερο με αυτές τις αλλαγές.
Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι περισσότερες από αυτές τις αλλαγές χάνονται στα πρώτα στάδια της ανάπτυξης του εμβρύου. Ωστόσο, σε ορισμένα γονίδια μπορούν να παραμείνουν και να επηρεάσουν την ανάπτυξή του. Ένα από τα γονίδια που εντοπίστηκαν, το GNAS, έχει συνδεθεί και σε παλαιότερες έρευνες με χαμηλότερη ποιότητα σπέρματος και προβλήματα στην ανάπτυξη του εμβρύου.
Η Δρ Κάρι Νομπλς δήλωσε ότι οι αλλαγές αυτές μπορεί να επηρεάζουν την ανδρική γονιμότητα. Όπως ανέφερε, χρειάζονται περισσότερες μελέτες για να διαπιστωθεί αν η ατμοσφαιρική ρύπανση οδηγεί πράγματι σε μειωμένη γονιμότητα μέσω των αλλαγών που προκαλεί στο DNA του σπέρματος.
Ο καθηγητής Άλλαν Πάσει, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα, σημείωσε ότι οι αλλαγές που παρατηρήθηκαν μπορούν να μετρηθούν, όμως δεν είναι ακόμη γνωστό αν επηρεάζουν πραγματικά την ικανότητα ενός άνδρα να αποκτήσει παιδί. Από την πλευρά του, ο καθηγητής Ρίτσαρντ Λι τόνισε ότι η νέα μελέτη προσθέτει ακόμη περισσότερα στοιχεία που δείχνουν πως η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να έχει αρνητική επίδραση στην ποιότητα του σπέρματος.
