«Ελιξίρια» νεότητας στο μικροσκόπιο: Ο ΠΙΣ ερευνά συγκεκριμένες περιπτώσεις γιατρών, πράξεις, ειδικότητες και σκευάσματα – Συστάσεις στους πολίτες

Έρευνες σε εξέλιξη από υπουργείο Υγείας και Αστυνομία, γιατροί και «γιατροί», «ειδικοί» και «εναλλακτικοί», στο μικροσκόπιο αρμοδίων Αρχών. Ενώπιον του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου συγκεκριμένες περιπτώσεις οι οποίες τελούν υπό διερεύνηση αυτή τη στιγμή, ενώ το τελευταίο δεκαπενθήμερο θα μπορούσε να πει κάποιος ότι δύο χώρες, Ελλάδα και Κύπρος τελούν σε κατάσταση παροξυσμού.

Στον δημόσιο διάλογο τα πάντα: Από το Botox και τα filler, μέχρι την ενδοφλέβια χορήγηση ορμονών, πεπτιδίων και άλλων και, βεβαίως, η πλασμαφαίρεση. Ο θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη πυροδότησε δημόσιες συζητήσεις, τοποθετήσεις, απαίτηση για έλεγχο και επιβολή ποινών.

Πού αρχίζουν και πού τελειώνουν οι ευθύνες των αρμοδίων Αρχών αλλά και των αρμοδίων Σωμάτων κάθε κράτους και βεβαίως, ποια μέτρα μπορούν να λαμβάνουν οι πολίτες προκειμένου να προστατεύσουν εαυτόν; Ποιες οι ευθύνες των εγγεγραμμένων γιατρών που προσφέρουν μη αναγνωρισμένες θεραπείες για μη ιατρικούς σκοπούς και ποια η ευθύνη των πολιτών;

Αναγέννηση, αποτοξίνωση, γρήγορη απώλεια βάρους, ενίσχυση του ανοσοποιητικού, δέρμα νεότερο κατά μια δεκαετία, στο επίκεντρο των συζητήσεων.

«Η περιποίηση του σώματος και του οργανισμού. Η άθληση, η σωστή διατροφή, η λήψη βιταμινών και άλλων συμπληρωμάτων κατόπιν ιατρικής συμβουλής (για κάλυψη των πραγματικών αναγκών ενός ανθρώπου και εφόσον κρίνεται ιατρικώς απαραίτητη), ο σωστός τρόπος ζωής και η σωστή φροντίδα με μεθόδους που εφαρμόζονται από τον κάθε εγγεγραμμένο επαγγελματία της σωστής επαγγελματικής ομάδας, είναι πράξεις θεμιτές, αν όχι και επιβεβλημένες για σκοπούς πρόληψης και προστασίας του κάθε ανθρώπου», τόνισε στον «Φ» ο πρόεδρος της Επιτροπής Δεοντολογίας του ΠΙΣ, Μιχάλης Αναστασιάδης.

«Ακόμα και πράξεις αισθητικής, αναγνωρισμένες διεθνώς, όταν προσφέρονται από τους πραγματικά ειδικούς είναι θεμιτές». Ωστόσο, πρόσθεσε, «το πρόβλημα και η ανασφάλεια αρχίζουν εκεί που αρχίζει και η χρήση ορολογιών που παραπέμπουν περισσότερο σε ελιξίρια της νεότητας και θαυματουργικές πρακτικές».

«Ακόμα και οι όροι “μακροζωία” και “υγιής γήρανση”, έχουν παραποιηθεί τα τελευταία χρόνια. Η υγιής γήρανση, δηλαδή το να γερνάμε καλά, χωρίς να διαταράσσεται η ζωή μας από προβλήματα υγείας που μας καθηλώνουν και μας υποχρεώνουν σε συνεχείς θεραπείες, είναι στόχος και της ΕΕ και των γιατρών ανά τον κόσμο. Και υπάρχει τρόπος να το πετύχουμε. Σίγουρα, όμως, δεν επιτυγχάνεται με την παραποίηση της ιατρικής πράξης ή με την υποβολή του οργανισμού μας σε θεραπείες οι οποίες δεν κατέχουν την κλινική τεκμηρίωση και επιστημονική αναγνώριση για την αντιμετώπιση καταστάσεων που σχετίζονται με σοβαρά προβλήματα υγείας».

Από την άλλη, «η χρήση και η εκμετάλλευση τέτοιων όρων από κάποιους δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη ότι η υπηρεσία που προσφέρουν είναι αναγνωρισμένη ιατρικώς ή ότι έχει τεκμηριωμένο όφελος για τον σκοπό για τον οποίο διαφημίζεται».

Άλλο γιατρός και άλλο ειδικός

Ένα από τα σημεία στα οποία εστιάζει ο ΠΙΣ είναι η διάκριση μεταξύ της εγγραφής στο Μητρώο Ιατρών και της κατοχής αναγνωρισμένης ιατρικής ειδικότητας. Το γεγονός ότι κάποιος είναι εγγεγραμμένος γιατρός, δεν σημαίνει ότι έχει ειδικότητα ή επαρκή εκπαίδευση για κάθε ιατρική πράξη. Ο πολίτης πρέπει να ζητά να πληροφορηθεί την ακριβή ειδικότητα και την εμπειρία του επαγγελματία στη συγκεκριμένη παρέμβαση.

Σύμφωνα με τον κ. Αναστασιάδη, ούτε η παρουσία ενός γιατρού σε ένα κέντρο ούτε η αναγραφή του ονόματός του σε μια διαφήμιση αρκούν για να καταστήσουν επιστημονικά αποδεκτή κάθε υπηρεσία που προσφέρεται εκεί. Το ίδιο ισχύει για τίτλους, εμβλήματα και πιστοποιήσεις που μπορεί να δημιουργούν εντυπώσεις χωρίς να αποσαφηνίζουν ποια αναγνωρισμένη ειδικότητα κατέχει ο επαγγελματίας.

Ελέγξτε και τον χώρο

Ο πολίτης πρέπει να ελέγχει όχι μόνο τον γιατρό αλλά και τον χώρο στον οποίο θα γίνει η πράξη. Ένα υποστατικό δεν πρέπει να θεωρείται νόμιμο ιατρικό κέντρο απλώς επειδή χρησιμοποιεί στην επωνυμία του τις λέξεις «κλινική», «ιατρικό», «αντιγήρανση» ή «ευεξία». Τα αδειοδοτημένα νοσηλευτήρια οφείλουν να διαθέτουν αναρτημένη άδεια λειτουργίας, στην οποία να αποτυπώνονται οι ειδικότητες και οι υπηρεσίες που δικαιούνται να προσφέρουν.

«Φυσικό» δεν σημαίνει ασφαλές

Οι γιατροί προειδοποιούν και για την ορολογία που χρησιμοποιείται στην προώθηση φαρμάκων και άλλων σκευασμάτων.

Χαρακτηρισμοί όπως «φυσικό», «συμπλήρωμα», «πεπτίδιο», «αντιγηραντική θεραπεία», προϊόν «ευεξίας» ή «μόνο για ερευνητική χρήση» δεν αποδεικνύουν ότι ένα προϊόν είναι ασφαλές, αποτελεσματικό ή εγκεκριμένο για χορήγηση σε ανθρώπους.

Στην αγορά μπορεί να προωθούνται πεπτίδια, ορμονικά ανάλογα και άλλες βιολογικά ή φαρμακολογικά δραστικές ουσίες για απώλεια βάρους, μυϊκή ανάπτυξη, αποκατάσταση, αντιγήρανση ή «μακροζωία».

Όπως έχει τονιστεί «και από τις αρμόδιες κρατικές Υπηρεσίες, τις Φαρμακευτικές Υπηρεσίες, ιδιαίτερα τους τελευταίους μήνες, κατά τους οποίους είχαμε συγκεκριμένα περιστατικά και στην Κύπρο, στα προϊόντα άγνωστης ή μη πιστοποιημένης προέλευσης δεν μπορούν να θεωρούνται δεδομένες η καθαρότητα, η πραγματική συγκέντρωση, η δοσολογία και η στειρότητα. Δεν είναι, επίσης, γνωστό εάν τηρήθηκαν οι σωστές συνθήκες παραγωγής, μεταφοράς και αποθήκευσης ή εάν περιέχονται αδήλωτες και δυνητικά τοξικές ουσίες».

Οι πολίτες καλούνται να μην προμηθεύονται φάρμακα ή ενέσιμα σκευάσματα μέσω κοινωνικών δικτύων, μη ελεγμένων ιστοσελίδων και μη εξουσιοδοτημένων προσώπων ή υποστατικών.

Έρευνες σε εξέλιξη και έλεγχοι σε όλα τα κέντρα

Σε εξέλιξη βρίσκονται αυτή τη στιγμή έρευνες μετά από καταγγελίες που έφθασαν στον ΠΙΣ τις τελευταίες ημέρες και αφορούν μέλη του, δηλαδή γιατρούς, που φέρονται να παρέχουν υπηρεσίες για μη ιατρικούς σκοπούς. Οι περιπτώσεις αυτές, ωστόσο, έρχονται απλά να προστεθούν στα όσα ο Σύλλογος είχε ανακοινώσει στην πρόσφατη δημοσιογραφική του διάσκεψη.

Όπως υπενθύμισε ο κ. Αμαστασιάδης, «μετά την ολοκλήρωση της χαρτογράφησης αυτών των δομών και των υπηρεσιών που φαίνεται να παρέχουν, από το υπουργείο Υγείας, ο ΠΙΣ θα εξετάσει ποια μέλη του δραστηριοποιούνται σε κέντρα που διαφημίζουν υπηρεσίες αντιγήρανσης, ευεξίας, απώλειας βάρους ή “αναγεννητικές” θεραπείες, ποιος είναι ο ρόλος τους και ποιες πράξεις αναλαμβάνουν». Σύμφωνα με τον κ. Αναστασιάδη, θα διερευνηθεί κατά πόσο οι παρεχόμενες υπηρεσίες συνάδουν με την αναγνωρισμένη ειδικότητα, την εκπαίδευση και την εμπειρία κάθε γιατρού, εάν στηρίζονται σε επιστημονική τεκμηρίωση και εάν τηρούνται η νομοθεσία και ο Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας.

Εξετάζονται, επίσης, περιπτώσεις γιατρών χωρίς ειδικότητα που ενδέχεται να διοικούν κέντρα ή να αναλαμβάνουν καθήκοντα πέραν των προσόντων τους, καθώς και πιθανώς παραπλανητικές αναφορές σε τίτλους ή ιδιότητες.

Ο πρόεδρος της Επιτροπής δεοντολογίας του ΠΙΣ, υπογράμμισε ότι κάθε γιατρός φέρει προσωπική επιστημονική, νομική και δεοντολογική ευθύνη. Οφείλει να απορρίπτει συνεργασίες και πράξεις χωρίς τεκμηριωμένη ιατρική ένδειξη, να χρησιμοποιεί νόμιμα διακινούμενα και εγκεκριμένα προϊόντα και να δρα σε κατάλληλο, αδειοδοτημένο περιβάλλον. Η παρουσία γιατρού, σημείωσε, δεν νομιμοποιεί αυτομάτως μια αμφιλεγόμενη υπηρεσία. Όπου προκύπτουν στοιχεία για αντιεπιστημονικές, αντι-ιατρικές ή ενδεχομένως παράνομες πρακτικές, θα ενεργοποιούνται οι προβλεπόμενες πειθαρχικές διαδικασίες του ΠΙΣ.

Τι δεν αποτελεί επιστημονική απόδειξη

Δεν αποτελούν επαρκή τεκμηρίωση:

>> Οι προσωπικές μαρτυρίες.

>> Οι αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

>> Οι ακόλουθοι ενός influencer.

>> Οι φωτογραφίες πριν και μετά.

>> Η χρήση ιατρικής ορολογίας.

>> Η παρουσία λευκής ποδιάς.

>> Ένα εντυπωσιακό επαγγελματικό έμβλημα, η φράση «χρησιμοποιείται στο εξωτερικό», η φράση «το κάνουν πολλοί διάσημοι», η δήλωση ότι το προϊόν είναι φυσικό, η σήμανση «μόνο για ερευνητική χρήση».