Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Περίπου δέκα ημέρες πριν από την τρίτη επέτειο της επίθεσης της Χαμάς, στις 7 Οκτωβρίου 2023, που αποτέλεσε μία από τις πιο οδυνηρές στιγμές στην ιστορία του Ισραήλ, και έναν μήνα πριν από τις εκλογές για την ανάδειξη της νέας κυβέρνησης, το ερώτημα για το ποιος ευθύνεται για την αποτυχία αποτροπής της επίθεσης παραμένει στο προσκήνιο. Το ζήτημα αναμένεται να επηρεάσει τις αποφάσεις των Ισραηλινών ενόψει των εκλογών.
Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος διεκδικεί μια έβδομη θητεία, κάτι πρωτοφανές στα χρονικά της χώρας, έχει αποδώσει ευθύνες σε αξιωματούχους ασφαλείας. Από την πλευρά τους, οι επικριτές του υποστηρίζουν ότι ο ίδιος πρέπει να λογοδοτήσει προσωπικά για την αποτυχία των κρατικών μηχανισμών να προβλέψουν και να αποτρέψουν την επίθεση εκείνο το μοιραίο ξημέρωμα.
Όταν η ισραηλινή εφημερίδα Haaretz δημοσίευσε νωρίτερα μέσα στον Σεπτέμβριο ότι ο σεΐχης Μοχάμεντ μπιν Ζάγιεντ, πρόεδρος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, είχε προειδοποιήσει μυστικά τον Νετανιάχου πως η Χαμάς σχεδίαζε μια μεγάλη επίθεση, το ερώτημα για τον ή τους υπεύθυνους του φιάσκου, απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα και άρχισε να κυκλώνει επικίνδυνα τον Ισραηλινό πρωθυπουργό.
Το μήνυμα που δεν έφτασε ποτέ στις δυνάμεις ασφαλείας
Εκείνος έχει αρνηθεί κατηγορηματικά τις πληροφορίες που παρουσίασε η Haaretz, ωστόσο, ένα πρόσωπο που αποκάλυψε ότι είχε συνομιλήσει με τον σεΐχη Μοχάμεντ και άλλη μια πηγή η οποία ανέφερε πως είχε ενημερωθεί από παράγοντα που συμμετείχε στην τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ των δύο ηγετών, επιβεβαίωσαν στους New York Times την ισραηλινή εφημερίδα: ότι δηλαδή ο Νετανιάχου είχε όντως ενημερωθεί από τον Εμιρατινό ηγέτη πως η Χαμάς εξέταζε το ενδεχόμενο μιας μεγάλης επίθεσης.
Η προειδοποίηση του σεΐχη, ωστόσο, δεν έφτασε ποτέ στους διευθυντές του ισραηλινού μηχανισμού ασφαλείας, σύμφωνα με πέντε πρώην ανώτατους Ισραηλινούς αξιωματούχους. Γιατί συνέβη αυτό; Όπως αναφέρουν οι New York Times, ο Νετανιάχου συγκάλεσε τους επικεφαλής ασφαλείας της χώρας λίγες ημέρες αργότερα, την 1η Οκτωβρίου του 2023, για μια συνάντηση σχετικά με την γενική κατάσταση στη Λωρίδα της Γάζας, όμως δεν ανέφερε ποτέ την προειδοποίηση, σύμφωνα με τα πρακτικά της συνάντησης που εξέτασε η αμερικανική εφημερίδα.
Αντίθετα, τους είπε ότι ο στόχος θα έπρεπε να είναι η διατήρηση της ηρεμίας στη Γάζα και αντέδρασε όταν ορισμένοι αξιωματούχοι ασφαλείας υποστήριξαν ότι το Ισραήλ θα έπρεπε να εξετάσει στρατιωτικά πλήγματα εναντίον ανώτερων στελεχών της Χαμάς στη Γάζα, οι οποίοι λάμβαναν ενημερώσεις για επιθέσεις κατά Ισραηλινών στη Δυτική Όχθη, σύμφωνα με τα πρακτικά.
Φόβος για υπονόμευση των σχέσεων με τη Σαουδική Αραβία
Στη συνάντηση, οι λεπτομέρειες της οποίας δεν είχαν δημοσιοποιηθεί μέχρι πρόσφατα, ο Νετανιάχου ανέφερε ότι οποιαδήποτε ισραηλινή στρατιωτική ενέργεια στη Γάζα θα μπορούσε να υπονομεύσει την προοπτική σύναψης διπλωματικών σχέσεων μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και του Ισραήλ — μια συμφωνία που ο Ισραηλινός πρωθυπουργός θεωρούσε ότι βρισκόταν προ των πυλών.
Ο σεΐχης Μοχάμεντ είχε τηλεφωνήσει στον «Μπίμπι» στα τέλη Σεπτεμβρίου για να του μεταφέρει ότι, βάσει πληροφοριών που είχε λάβει, η Χαμάς σχεδίαζε να εξαπολύσει επίθεση. Τα πρόσωπα που ενημερώθηκαν για την προειδοποίηση αυτή, είπαν πως οι πληροφορίες του Εμιρατινού ηγέτη δεν ήταν συγκεκριμένες ως προς το αν η Χαμάς σχεδίαζε να εκτοξεύσει ρουκέτες προς το Ισραήλ ή να προετοιμάσει χερσαία εισβολή μέσω των συνόρων.
Επιπλέον, ασαφής παρέμεινε η αρχική πηγή των πληροφοριών που μετέφερε ο σεΐχης Μοχάμεντ στον Νετανιάχου, όπως επίσης δεν είναι ξεκάθαρο αν στη συνομιλία τους συζητήθηκαν και άλλα ζητήματα.
Η προειδοποίηση αποδείχτηκε σωστή και τα αποτελέσματα τραγικά
Το μόνο σίγουρο είναι πως η προειδοποίηση, αν και αόριστη, αποδείχθηκε σωστή. Και τα αποτελέσματα, τραγικά. Λίγες ημέρες αργότερα, χιλιάδες μαχητές της Χαμάς και σύμμαχοί τους εξαπέλυσαν εισβολή μέσω των συνόρων της Γάζας στο νότιο Ισραήλ, σκοτώνοντας περίπου 1.200 ανθρώπους και παίρνοντας περίπου 250 ομήρους, στη φονικότερη επίθεση εναντίον του Ισραήλ στην ιστορία της χώρας.
Μετά το δημοσίευμα της Haaretz, ο Νετανιάχου επιχείρησε να ξεκαθαρίσει με ανακοίνωσή του ότι δεν είχε λάβει ποτέ τηλεφώνημα προειδοποίησης από τον σεΐχη Μοχάμεντ και δήλωσε ότι, αν οποιαδήποτε πληροφορία είχε προέλθει από τα Εμιράτα, αυτή θα είχε μεταφερθεί στο Ισραήλ μέσω των υπηρεσιών πληροφοριών.
Ο ίδιος ο σεΐχης Μοχάμεντ αναφέρθηκε στην τηλεφωνική επικοινωνία του Σεπτεμβρίου του 2023 με τον Νετανιάχου αρκετούς μήνες αργότερα, σε μια συζήτηση που είχε με τον τότε διευθυντή της CIA, Γουίλιαμ Μπερνς, σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει το περιεχόμενο της συζήτησης αυτής. Όπως αποκάλυψε η συγκεκριμένη πηγή, ο Μοχάμεντ είπε στον Μπερνς ότι είχε φροντίσει να καλέσει τον Νετανιάχου και να του μεταφέρει την πληροφορία για μια επικείμενη απειλή βίας στη Δυτική Όχθη ή στη Λωρίδα της Γάζας, την οποία σχεδίαζε η Χαμάς.
Οι στενές σχέσεις Τελ Αβίβ – Άμπου Ντάμπι που διαταράχθηκαν μετά τις επιχειρήσεις στη Γάζα
Η επιβεβαιωμένη τελικά από αρκετές πηγές τηλεφωνική επικοινωνία του σεΐχη Μοχάμεντ με τον Νετανιάχου αποτελεί ένδειξη των στενών σχέσεων ασφαλείας μεταξύ του Ισραήλ και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, οι οποίες έχουν ενισχυθεί τα τελευταία χρόνια. Το 2020, το Τελ Αβίβ και το Άμπου Ντάμπι συμφώνησαν – με την προτροπή των ΗΠΑ – στην εξομάλυνση των διπλωματικών τους σχέσεων, στο πλαίσιο μιας συμφωνίας που έγινε γνωστή ως «Συμφωνίες του Αβραάμ». Η συμφωνία ενίσχυσε τις οικονομικές, πολιτικές και αμυντικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, οι οποίες μοιράζονται πληροφορίες και αντιμετωπίζουν ως εχθρούς ισλαμιστικές οργανώσεις, συμπεριλαμβανομένης της Χαμάς.
Οι σχέσεις μεταξύ Ισραήλ και Εμιράτων επιδεινώθηκαν, ωστόσο, μετά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου και τον επακόλουθο πόλεμο του Τελ Αβίβ με τη Χαμάς, ο οποίος προκάλεσε τον θάνατο δεκάδων χιλιάδων Παλαιστινίων, άφησε μεγάλο μέρος της Γάζας σε ερείπια και δημιούργησε τεράστια ανθρωπιστική κρίση. Ο Νετανιάχου και οι Εμιρατινοί ομόλογοί του είχαν διαφορετικές απόψεις σχετικά με τη διοίκηση της Γάζας και το ενδεχόμενο ισραηλινής προσάρτησης της Δυτικής Όχθης.
Το «Τείχος της Ιεριχούς» εξέθεσε και την κρίση των ισραηλινών δυνάμεων ασφαλείας
Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν ήταν, πάντως, ο μόνος στην ηγεσία του Ισραήλ που αγνόησε προειδοποιητικά σημάδια πριν από την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Οι επικεφαλής των ισραηλινών υπηρεσιών ασφαλείας υποβάθμιζαν επανειλημμένα άλλα σημάδια που έδειχναν ότι η παλαιστινιακή οργάνωση προετοίμαζε επίθεση, παρά το γεγονός ότι υπήρχαν πολλές ενδείξεις εκείνη την περίοδο.
Το πιο χαρακτηριστικό σημάδι όλων, ήταν αυτό του 2022, όταν ο ισραηλινός στρατός πήρε στα χέρια του ένα σχέδιο μάχης της Χαμάς, το οποίο οι στρατιωτικοί ηγέτες το απέρριψαν ως μη ρεαλιστικό. Το σχέδιο, το οποίο ο στρατός είχε κωδικοποιήσει με την ονομασία «Τείχος της Ιεριχούς» (Jericho Wall), αποδείχθηκε τελικά ότι αποτελούσε το επιχειρησιακό σχέδιο για τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου.
Πίστευαν πως ο Σινουάρ είχε μόνο πολιτικές επιδιώξεις
Τα χρόνια πριν από την επίθεση, Ισραηλινοί στρατιωτικοί και αξιωματούχοι των υπηρεσιών πληροφοριών είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η Χαμάς δεν ήταν ικανή να πραγματοποιήσει μια μεγάλη επίθεση εναντίον του Ισραήλ και ότι ο Γιαχία Σινουάρ, ο ηγέτης της οργάνωσης στη Λωρίδα της Γάζας, που είχε οργανώσει μια εξελιγμένη εκστρατεία παραπλάνησης, ενδιαφερόταν περισσότερο για τη διακυβέρνηση του θύλακα παρά για έναν νέο πόλεμο με το Ισραήλ.
Και αυτό ήταν που «χαλάρωσε» και τον Νετανιάχου, ο οποίος επιθυμούσε επίσης τη διατήρηση της ηρεμίας στη Γάζα, καθώς έτσι μπορούσε να επικεντρωθεί στο Ιράν και στη Χεζμπολάχ, την οποία θεωρούσε πολύ μεγαλύτερη απειλή από τη Χαμάς.
Ο Νετανιάχου πίστευε ότι το Ισραήλ είχε αποτρέψει τη Χαμάς από το να ξεκινήσει πόλεμο, σύμφωνα με την έκθεση του κρατικού ελεγκτικού μηχανισμού για τη λήψη κυβερνητικών αποφάσεων πριν από την επίθεση του Οκτωβρίου. Εκεί, αναφέρεται πως ο Μπίμπι είχε δώσει οδηγίες στις ισραηλινές στρατιωτικές υπηρεσίες και τις υπηρεσίες πληροφοριών να ακολουθήσουν μια πολιτική «αναβολής των συγκρούσεων» και «διατήρησης του στάτους της Χαμάς ως μιας αποτελεσματικής, συγκρατημένης και συγκρατούσας κυβερνητικής αρχής» στη Λωρίδα της Γάζας.
Η τηλεφωνική επικοινωνία και η προειδοποίηση του σεΐχη Μοχάμεντ δεν αναφέρονται σε καμία από τις εσωτερικές έρευνες που διεξήγαγαν ο στρατός, οι υπηρεσίες πληροφοριών ή άλλοι φορείς σχετικά με τα αίτια των σοβαρών αποτυχιών ασφαλείας του Ισραήλ πριν και κατά την 7η Οκτωβρίου, σύμφωνα με τους πέντε πρώην ανώτατους Ισραηλινούς αξιωματούχους που συμμετείχαν στις αξιολογήσεις και τους οποίους επικαλούνται οι Times.
Με σοβαρές απώλειες πάει ο Μπίμπι στις πιο κρίσιμες εκλογές
Στα τέλη του επόμενου μήνα, οι Ισραηλινοί θα ψηφίσουν στις πρώτες εθνικές εκλογές μετά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου και η μάχη για τις κοινοβουλευτικές έδρες σε μια βαθιά διχασμένη χώρα (λόγω και της κατάστασης επιφυλακής στην οποία εξακολουθούν και ζουν χιλιάδες πολίτες λόγω των συγκρούσεων με Χεζμπολάχ και Ιράν) διαμορφώνεται ως εξαιρετικά αμφίρροπη. Σε αυτές τις κάλπες, σύμφωνα με τους Times, δεν διακυβεύεται μόνο το πολιτικό μέλλον του Νετανιάχου, αλλά πολλοί Ισραηλινοί πιστεύουν πως μπορεί να καθορίσουν σε σημαντικό βαθμό το μέλλον της χώρας τους.
Το δημοσίευμα της Haaretz έπληξε το επιχείρημα του Νετανιάχου που υποστήριζε ότι για τις αποτυχίες των υπηρεσιών πληροφοριών που οδήγησαν στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου ευθύνονταν ο ισραηλινός στρατός και οι υπηρεσίες ασφαλείας. Ο ίδιος και οι σύμμαχοί του έχουν εμποδίσει τις προσπάθειες Ισραηλινών βουλευτών να συγκροτήσουν κρατική εξεταστική επιτροπή για τις αστοχίες ασφαλείας που προηγήθηκαν της επίθεσης, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια επιτροπή δεν θα αποκάλυπτε την αλήθεια.
Νωρίτερα, μάλιστα, αυτόν τον μήνα, οι πολιτικοί αντίπαλοι του Νετανιάχου εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση στην οποία ανέφεραν ότι το δημοσίευμα της Haaretz σχετικά με την προειδοποίηση του Σεπτεμβρίου του 2023 «προστίθεται σε μια σειρά αποκαλύψεων σχετικά με τις αποτυχίες του» και «για ακόμη μία φορά υπογραμμίζει γιατί ο Μπίμπι δίνει μάχη για την πολιτική του επιβίωση: για να αποτρέψει τη δημιουργία κρατικής εξεταστικής επιτροπής και να εμποδίσει την αποκάλυψη της αλήθειας στον ισραηλινό λαό».
