Το Ιράν προειδοποίησε ότι ενδέχεται να ανοίξει νέο μέτωπο στο στρατηγικής σημασίας Στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν, σε περίπτωση αμερικανικής χερσαίας επέμβασης ή περαιτέρω στρατιωτικής πίεσης. Σύμφωνα με στρατιωτική πηγή που μίλησε στο πρακτορείο Tasnim, η Τεχεράνη θεωρεί ότι διαθέτει τη δυνατότητα να απειλήσει σοβαρά μια από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του παγκόσμιου εμπορίου.
Η στρατιωτική πηγή ανέφερε ότι το Στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ αποτελεί «ένα από τα πιο στρατηγικά στενά στον κόσμο» και υποχρεωτικό πέρασμα προς τη Διώρυγα του Σουέζ. Όπως υποστήριξε, το Ιράν «έχει τη βούληση και την ικανότητα να δημιουργήσει μια απόλυτα αξιόπιστη απειλή εναντίον του».
Ο ίδιος αξιωματούχος προειδοποίησε ότι εάν υπάρξει χερσαία επίθεση κατά ιρανικών νησιών ή άλλων περιοχών της χώρας, ή εάν ασκηθεί στρατιωτική πίεση μέσω ναυτικών κινήσεων στον Περσικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν, η Τεχεράνη θα ανοίξει επιπλέον μέτωπα «ως έκπληξη».
Ανησυχία για πιθανή επίθεση σε νησί του Ιράν
Την ίδια ημέρα, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ υποστήριξε ότι οι «εχθροί» της Ισλαμικής Δημοκρατίας προετοιμάζονται για επιχείρηση κατάληψης ιρανικού νησιού στον Κόλπο.
«Σύμφωνα με τις υπηρεσίες πληροφοριών, οι εχθροί του Ιράν προετοιμάζονται να καταλάβουν ένα από τα νησιά του με την υποστήριξη ενός περιφερειακού κράτους», έγραψε στην πλατφόρμα X, χωρίς να κατονομάσει τη χώρα.
Όπως προειδοποίησε, σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο «το σύνολο των ζωτικής σημασίας υποδομών αυτού του περιφερειακού κράτους θα γίνει στόχος συνεχών επιθέσεων».
Στο επίκεντρο το νησί Χαργκ και το Στενό του Ορμούζ
Αμερικανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν το ενδεχόμενο επιχείρησης κατάληψης του ιρανικού νησιού Χαργκ, απ’ όπου διακινείται περίπου το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου της χώρας. Στόχος ενός τέτοιου σχεδίου θα ήταν να πιεστεί η Τεχεράνη να ανοίξει εκ νέου το Στενό του Ορμούζ.
Ο Λευκός Οίκος δήλωσε την περασμένη Παρασκευή ότι ο αμερικανικός στρατός μπορεί να «εξουδετερώσει» το νησί Χαργκ «οποτεδήποτε εάν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δώσει εντολή».
Σύμφωνα με στρατιωτικές εκτιμήσεις, η ανάπτυξη δυνάμεων δεν προμηνύει ευρείας κλίμακας εισβολή, αλλά δημιουργεί επιλογές για σύντομες, στοχευμένες “χειρουργικού τύπου” αποστολές υψηλού ρίσκου, καθώς τα περιθώρια διπλωματικής λύσης στενεύουν.
Δυνάμεις ταχείας επέμβασης στην πρώτη γραμμή
Στην περιοχή έχουν ήδη μετακινηθεί περίπου 1.000 στρατιώτες της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας, συμπεριλαμβανομένης της 1ης Ταξιαρχίας Μάχης, που αποτελεί βασικό στοιχείο της Immediate Response Force – μονάδας που μπορεί να αναπτυχθεί μέσα σε ώρες.
Παράλληλα, έχουν αναπτυχθεί χιλιάδες πεζοναύτες και ναύτες της 31ης Marine Expeditionary Unit, μαζί με την Amphibious Ready Group υπό το USS Tripoli, ενισχύοντας τις επιχειρησιακές δυνατότητες των ΗΠΑ στην περιοχή.
Οι συγκεκριμένες δυνάμεις χρησιμοποιούνται συνήθως για ταχεία ανάπτυξη και διαχείριση κρίσεων, όχι για παρατεταμένη κατοχή εδάφους.
Σενάρια επιχειρήσεων γύρω από τα Στενά του Ορμούζ
Αναλυτές εκτιμούν ότι τυχόν χερσαίες επιχειρήσεις θα επικεντρωθούν σε συγκεκριμένους στόχους υψηλής αξίας, όπως θέσεις πυραύλων, ραντάρ ή στρατηγικές εγκαταστάσεις, κυρίως κοντά στα Στενά του Ορμούζ.
Στόχος θα μπορούσε να είναι η εξασφάλιση κρίσιμων σημείων για την προστασία της ναυσιπλοΐας ή η υποστήριξη αεροπορικών και ναυτικών επιχειρήσεων.
Ωστόσο, ακόμη και περιορισμένες αποστολές θεωρούνται ιδιαίτερα επικίνδυνες, καθώς η περιοχή παραμένει βαριά οπλισμένη με πυραύλους, drones και ναυτικές απειλές.
Επιπτώσεις στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά
Ο αποκλεισμός του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν τις τελευταίες εβδομάδες έχει ήδη προκαλέσει σημαντικές αναταράξεις στην αγορά ενέργειας, καθώς μέσω της συγκεκριμένης θαλάσσιας οδού διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας παραγωγής υδρογονανθράκων.
Η εξέλιξη αυτή έχει οδηγήσει σε αύξηση των τιμών και σε φόβους για νέο πετρελαϊκό σοκ, εντείνοντας την ανησυχία για τις επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία.
Ο ρόλος των Χούθι και η σημασία της Ερυθράς Θάλασσας
Το Στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, το οποίο απειλεί να στοχοποιήσει η Τεχεράνη, αποτελεί μία από τις πιο πολυσύχναστες θαλάσσιες οδούς διεθνώς, καθώς χωρίζει την αφρικανική ήπειρο από την Αραβική Χερσόνησο και ειδικότερα από την Υεμένη.
Μεγάλο μέρος της Υεμένης, συμπεριλαμβανομένης της πρωτεύουσας, βρίσκεται υπό τον έλεγχο των ανταρτών Χούθι, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν. Αν και δεν συμμετέχουν άμεσα στις τρέχουσες εχθροπραξίες, οι Χούθι διαθέτουν θέσεις στη βόρεια Υεμένη που επιτρέπουν την επιτήρηση της Ερυθράς Θάλασσας και ενδεχομένως επιθέσεις κατά πλοίων.
Μετά την έναρξη του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας, που ξέσπασε έπειτα από την επίθεση της Χαμάς κατά του Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, οι Χούθι επιβράδυναν τη ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα και στη Διώρυγα του Σουέζ εξαπολύοντας επιθέσεις με drones και πυραύλους.
Οι ενέργειες αυτές αύξησαν σημαντικά το κόστος ασφάλισης των πλοίων, οδηγώντας πολλές ναυτιλιακές εταιρείες να επιλέξουν εναλλακτικές διαδρομές μέσω του νότιου άκρου της Αφρικής.
