Το αγκάθι του πληθωρισμού πάλι μπροστά μας

Ο πληθωρισμός μας κτύπησε και πάλι την πόρτα και όλοι άρχισαν να ψάχνουν τρόπους συγκράτησης του. Με βάση την εκτίμηση του Υπουργείου Οικονομικών ο πληθωρισμός στην Κύπρο θα φτάσει στο 4% και θα είναι από τους υψηλότερους στην ευρωζώνη. Η πρόβλεψη αυτή, σε συνδυασμό με την αβεβαιότητα όσον αφορά τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και τις δυσκολίες που ήδη αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά,  άνοιξε και πάλι τη συζήτηση για το κόστος ζωής στην Κύπρο.

Στα πλαίσια αυτά, κόμματα και μαζικές οργανώσεις καταθέτουν εισηγήσεις, προτείνουν μέτρα και γενικά προσπαθούν να σπρώξουν την κυβέρνηση να στηρίξει τα εισοδήματα των πολιτών. Από την πλευρά της, η κυβέρνηση, διά του υπουργού Οικονομικών διαμηνύει ότι το πλεόνασμα που έχουν σήμερα τα δημόσια ταμεία μπορεί να στηρίξει κοινωνικές πολιτικές και να αντιμετωπίσει σε ικανοποιητικό βαθμό τις πληθωριστικές πιέσεις.

Όπως αντιλαμβάνεστε, η συζήτηση δεν γίνεται με σκοπό την προώθηση προληπτικών μέτρων κατά του πληθωρισμού, αλλά για κατασταλτική αντιμετώπιση των πληθωριστικών πιέσεων. Αυτό, στη συγκεκριμένη συγκυρία, μπορεί να είναι το μόνο που μας απομένει, όμως, ίσως θα πρέπει να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε πιο βαθιά το θέμα της αντιμετώπισης του πληθωρισμού. Και αυτό, διότι δεν είναι μόνο σήμερα που η Κύπρος παρουσιάζει τάσεις αυξημένου πληθωρισμού και μάλιστα δυσανάλογου του αντίστοιχου στην Ευρώπη.

Η Κύπρος ως μικρή οικονομία και πλήρως εξαρτώμενη από τις εισαγωγές πετρελαίου πάντοτε θα επηρεάζεται από τις εξελίξεις στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου. Επίσης, ως εισαγωγική χώρα πάντα θα έχει αρνητικές αντανακλάσεις από τον εισαγόμενο πληθωρισμό.

Η λύση για μετριασμό αυτών των επιπτώσεων είναι η προώθηση των ενεργειακών σχεδιασμών μας για να απαλλαγούμε από την εξάρτηση του εισαγόμενου πετρελαίου. Στο κάδρο ελέγχου του ενεργειακού κόστους, που τροφοδοτεί τις πληθωριστικές πιέσεις σε όλη την οικονομία, είναι η εισαγωγή φυσικού αερίου, η αξιοποίηση των κοιτασμάτων στην ΑΟΖ μας, η ολοκλήρωση του τερματικού στο Βασιλικό, η ηλεκτρική διασύνδεση με την Ελλάδα και το Ισραήλ, η καλύτερη αξιοποίηση των ΑΠΕ και άλλα. Αν δεν προχωρήσουν όλα αυτά τα ενεργειακά σχέδια, οι τιμές του πετρελαίου πάντα θα μας επηρεάζουν και ο πληθωρισμός πάντα θα κάνει την εμφάνιση του.

Πέραν τούτων, οφείλουμε επιτέλους να εγκύψουμε στο δίκτυο παραγωγοί, μεσάζοντες και έμποροι. Στο τρίγωνο αυτό, μέσω του οποίου διακινούνται όλα τα προϊόντα στην Κύπρο, υπάρχουν υψηλές προμήθειες και αμοιβές που επιβαρύνουν τις τιμές των προϊόντων και τον δείκτη του πληθωρισμού. Γνωρίζουμε ότι κατά την εμπορία τόσο των εγχώριων παραγομένων προϊόντων όσο και των εισαγόμενων, υπάρχουν αδικαιολόγητες υπερβάσεις τιμών τις οποίες στο τέλος τις επιβαρύνεται ο καταναλωτής.

Επίσης, στην προσπάθεια αυτή δεν θα πρέπει να ξεχνάμε το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων. Μπορεί η κυβέρνηση να προώθησε τη φορολογική μεταρρύθμιση και να λέει ότι ενισχύει την επιχειρηματικότητα, όμως αύξησε τον εταιρικό φόρο στο15%, φόρτωσε τις επιχειρήσεις με τις συνδρομές του ΓεΣΥ, συντηρεί ένα τεράστιο αριθμό υπαλλήλων, δεν έλυσε τα προβλήματα γραφειοκρατίας, επέκτεινε τον θεσμό της ΑΤΑ, διατηρεί τον ΦΠΑ στις αγοραπωλησίες ακινήτων και γενικά διατηρεί πρακτικές που επιβαρύνουν το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων.

Κοντά σ’ αυτά δεν θα πρέπει να ξεχνάμε και τις συχνές τα τελευταία χρόνια αυξήσεις επιτοκίων που επιβάλλει η ΕΚΤ και επιβαρύνουν το βιοτικό επίπεδο των πολιτών.

Κατά τη γνώμη μας, το πρόβλημα του πληθωρισμού δεν επιλύεται ούτε με επιδοτήσεις στο ηλεκτρικό ρεύμα, ούτε με μειώσεις φόρων στα καύσιμα, ούτε με σκόρπια μέτρα για ενίσχυση της αγοραστικής δυνατότητας των πολιτών.

Απαιτείται μια σε βάθος μελέτη για τα αίτια που προκαλούν αυξήσεις στον πληθωρισμό και μια ολιστική αντιμετώπιση του προβλήματος σε όλα τα μέτωπα. Και αυτό, όχι για να εξαλείψουμε εντελώς τις πληθωριστικές τάσεις (κάτι αδύνατο), αλλά για να περιορίσουμε τις αυξήσεις που προέρχονται κυρίως από το εξωτερικό.