Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Όπως είναι ευρύτερα γνωστό, σε πολλές χώρες εφαρμόζεται η ελαστική ηλικία συνταξιοδότησης. Σε περίπτωση, δηλαδή, που ένας ασφαλισμένος επιλέγει να συνταξιοδοτηθεί σε χρόνο μεταγενέστερο της κανονικής ηλικίας συνταξιοδότησής του, τότε η σύνταξη που του καταβάλλεται είναι αναλογιστικά αυξημένη. Αντίθετα, στην περίπτωση που ο ασφαλισμένος επιλέγει να συνταξιοδοτηθεί σε χρόνο πριν από τη συντάξιμη ηλικία, τότε η σύνταξη που του καταβάλλεται είναι αναλογιστικά μειωμένη. Με τη μέθοδο της εφαρμογής της ελαστικής ηλικίας συνταξιοδότησης επιτυγχάνεται η οικονομική ουδετερότητα για το Ταμείο από το οποίο καταβάλλεται η σύνταξη.
Στην περί κοινωνικών ασφαλίσεων νομοθεσία υπάρχει πρόνοια που δίνει το δικαίωμα στον ασφαλισμένο να αναβάλει τον χρόνο συνταξιοδότησης του μέχρι και το 68ο έτος, από το 65ο που είναι σήμερα η ηλικία συνταξιοδότησης. Ανάλογα με τον χρόνο αναβολής, του καταβάλλεται αναλογιστική αύξηση στη σύνταξη που κανονικά θα έπαιρνε στην ηλικία των 65, ίση με 0.5% για κάθε μήνα αναβολής στη λήψη της σύνταξης.
Αντίθετα, στον περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων Τροποποιητικό Νόμο Αρ. 193(1) του 2012, υπάρχει πρόνοια στην οποία δίδεται το δικαίωμα στον ασφαλισμένο να επιλέξει, κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις, τον χρόνο συνταξιοδότησής του πριν από τη συμπλήρωση της συντάξιμης ηλικίας. Ο ασφαλισμένος μπορεί να επιλέξει τον χρόνο πρόωρης συνταξιοδότησής του, με κλιμακωτή αναλογιστική μείωση από το 65ο έτος της ηλικίας του. Το ποσοστό μείωσης κυμαίνεται από 0.5%, στην περίπτωση που επιλέγει να συνταξιοδοτηθεί ένα μήνα νωρίτερα και αυξάνεται προοδευτικά κατά 0.5% για κάθε πρόσθετο μήνα, μέχρι 12% για επιλογή συνταξιοδότησης στο 63ο έτος της ηλικίας του (24 μήνες νωρίτερα Χ 0.5% το μήνα = 12%).
Η αναλογιστική αυτή μείωση και όχι «Penalty», όπως αρέσκονται πολλοί και ιδιαίτερα οι πολιτικοί να την αποκαλούν, είναι μια πρακτική που εφαρμόζεται σε πολλές χώρες και αποβλέπει, όπως έχω αναφέρει και πιο πάνω, στην οικονομική ουδετερότητα του μέτρου εφαρμογής της ελαστικής ηλικίας συνταξιοδότησης. Η υιοθέτηση της πρακτικής αυτής, της αναλογιστικής μείωσης σε περίπτωση επιλογής από τον ίδιο τον ασφαλισμένο του χρόνου πρόωρης συνταξιοδότησης του, σκοπό έχει την ίση μεταχείριση μεταξύ του ατόμου που επιλέγει να συνταξιοδοτηθεί πρόωρα και του ατόμου που επιλέγει να συνταξιοδοτηθεί στην κανονική ηλικία. Παράλληλα, διασφαλίζεται η μακροχρόνια οικονομική βιωσιμότητα του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
Όλοι όσοι ζητούν την άμεση κατάργηση της αναλογιστικής μείωσης που επιβάλλεται, για τους λόγους που επεξηγήθηκαν πιο πάνω, πρέπει να έχουν υπόψη τους ότι για τη διατήρηση του αναλογιστικού ισοζυγίου του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων, που συχνά επικαλούνται, θα πρέπει – παράλληλα με το αίτημα για κατάργηση της αναλογιστικής μείωσης – να αυξηθούν και οι εισφορές, με όλες τις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις που συνεπάγονται.
Πέραν τούτου, μια πιθανή αποδοχή του αιτήματος για κατάργηση της αναλογιστικής μείωσης, θα είναι αντίθετη με τις διεθνείς πρακτικές, που λόγω των δημογραφικών δεικτών επιβάλλουν τη σταδιακή αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης. Όλες οι χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν θέσει σε εφαρμογή πρόγραμμα που προβλέπει τη σταδιακή αύξηση της συντάξιμης ηλικίας μέσα σε συγκεκριμένα χρονικά πλαίσια, από το 65Ο έτος που ισχύει σήμερα, στο 67ο ή και ακόμη στο 68ο έτος.
Υπενθυμίζω τα πολιτικά κόμματα και άλλες οργανώσεις, που λόγω και των επικείμενων εκλογών επαναφέρουν με ένταση το αίτημά τους, αγνοώντας ότι στον περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων (Τροποποιητικό) Νόμο Αρ. 193(Ι) του 2012, που τα ίδια τα κόμματα ψήφισαν, υπάρχει ειδική πρόνοια που προβλέπει σταδιακή αύξηση της συντάξιμης ηλικίας από το 65ο στο 67ο έτος το 2039, με πρώτη αύξηση κατά 6 μήνες να αρχίζει από την 1η Ιανουαρίου 2023 και με περαιτέρω ανά πενταετία αύξηση κατά 6 μήνες μέχρι το 2039.
* Πρώην ανώτερος λειτουργός του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
