Κλειδώνει σήμερα το ενδιαφέρον εργολάβων για το τερματικό στο Βασιλικό – Σε δύο μήνες αρχίζουν τα έργα για τον «Κρόνο»

Το ρολόι μετρά αντίστροφα για το Βασιλικό, με τη σημερινή ημέρα να κλείνει τον πρώτο κύκλο ενδιαφέροντος από εταιρείες που θα μπορούσαν να αναλάβουν την ολοκλήρωση του πολύπαθου τερματικού φυσικού αερίου.

Μέχρι τη Δευτέρα, η Κυβέρνηση θα γνωρίζει ποιοι επενδυτές πέρασαν τελικά το κατώφλι της διαδικασίας και ποιο είναι το πραγματικό ενδιαφέρον για ένα έργο που, μετά την αποχώρηση της κινεζικής κοινοπραξίας, παραμένει εγκλωβισμένο ανάμεσα σε διαιτησίες, νέες προσφορές και μεγάλες καθυστερήσεις.

Ο υπουργός Ενέργειας Μιχάλης Δαμιανός, μιλώντας χθες στο Vidcast «Οικονομία» του Philenews, επιβεβαίωσε ότι αρκετές εταιρείες έχουν ήδη ζητήσει διευκρινίσεις επί των όρων, γεγονός που δημιουργεί ενδείξεις ενδιαφέροντος. Από τη Δευτέρα, ωστόσο, αρχίζει το δύσκολο μέρος της διαδρομής, καθώς θα ακολουθήσει η αξιολόγηση του προκαταρκτικού ενδιαφέροντος και θα προωθηθεί από την ΕΤΥΦΑ η διαδικασία προσφορών, η οποία θα χρειαστεί μήνες μέχρι να ολοκληρωθεί.

Ο κ. Δαμιανός ευελπιστεί να αποφευχθούν ενδεχόμενες ιεραρχικές προσφυγές, οι οποίες θα μπορούσαν να τραβήξουν ακόμη περισσότερο το χρονοδιάγραμμα. Από τη στιγμή, πάντως, που θα δοθεί το πράσινο φως στον νέο εργολάβο, εκτιμά ότι θα απαιτηθούν περίπου 18 μήνες για να ολοκληρωθεί το έργο.

«Έχουμε δρόμο μπροστά μας», παραδέχθηκε, υποδεικνύοντας ότι αυτή τη φορά το έργο πρέπει να γίνει σωστά. Γιατί, όπως ξεκαθάρισε, η μεγαλύτερη ζημιά από την αποχώρηση της κινεζικής κοινοπραξίας δεν είναι μόνο η δικαστική διαμάχη στο Λονδίνο, αλλά το κόστος που πληρώνει σήμερα η οικονομία από την καθυστέρηση στην έλευση του φυσικού αερίου.

Μονόδρομος το φυσικό αέριο

Μονόδρομο χαρακτηρίζει ο υπουργός Ενέργειας την έλευση του φυσικού αερίου, υποδεικνύοντας ότι δεν υπάρχει άλλος τρόπος να μειωθεί ουσιαστικά το κόστος παραγωγής ηλεκτρισμού.
Η ηλεκτρική διασύνδεση, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και οι νέες γεννήτριες της ΑΗΚ αποτελούν -όπως εξηγεί- κομμάτια του ίδιου παζλ, όχι όμως υποκατάστατα του φυσικού αερίου.

Η ουσιαστική αποκλιμάκωση των τιμών περνά μέσα από την εγκατάλειψη του μαζούτ και τη μετάβαση σε φθηνότερο καύσιμο παραγωγής, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία η γεωπολιτική αναταραχή διατηρεί το ενεργειακό κόστος στα ύψη.

NAVTEX εντός Οκτωβρίου

Για τον GSI, ο Μιχάλης Δαμιανός έβαλε για πρώτη φορά πιο συγκεκριμένο χρονικό ορόσημο.
Η Ελλάδα αναμένεται να εκδώσει NAVTEX εντός Οκτωβρίου, περί τα τέλη του μήνα, ώστε να επαναρχίσει η διαδικασία των βυθομετρήσεων. Το θέμα συζητήθηκε στη συνάντηση που είχε προχθές στην Αθήνα με τον Έλληνα υπουργό Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου.

Ο υπουργός αποτιμά την ηλεκτρική διασύνδεση ως έργο ενεργειακής επάρκειας, σημαντικής γεωπολιτικής αξίας και κόστους, επιμένοντας ότι σε βάθος 10, 20 και 30 χρόνων η Κύπρος δεν μπορεί να παραμένει το μοναδικό κράτος μέλος της ΕΕ σε ηλεκτρική απομόνωση.

Στο γεωπολιτικό σκέλος, όμως, δεν μάσησε τα λόγια του. Η Τουρκία, όπως είπε, ήταν εξαρχής «ο ελέφαντας στο δωμάτιο», ενώ η εμπλοκή γαλλικών συμφερόντων μέσω Meridiam και Nexans προσδίδει πρόσθετο γεωπολιτικό βάρος στο έργο.
Με την έκδοση της NAVTEX ανοίγει ταυτόχρονα και ο λογαριασμός. Τα πρώτα €25 εκατ. θα καταβληθούν στον ΑΔΜΗΕ μέσω της διατίμησης του ηλεκτρικού ρεύματος (σ.σ. χωρίς να επιβαρυνθούν οι καταναλωτές άμεσα, αφού τα λεφτά θα καταβληθούν από το κρατικό ταμείο), ενώ η ΡΑΕΚ έχει ήδη αναγνωρίσει €82 εκατ. από τα €302 εκατ. δαπανών που έχει ζητήσει ο Διαχειριστής.
Ο Μιχάλης Δαμιανός ήταν σαφής ότι τα €82 εκατ. θα πληρωθούν αργότερα από τον Κύπριο καταναλωτή, από τη στιγμή που έχουν αναγνωριστεί από τη ΡΑΕΚ.

Τέλος του χρόνου ο… λογαριασμός

Μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται και η επικαιροποιημένη μελέτη της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων για την ηλεκτρική διασύνδεση. «Εάν τα μαθηματικά του έργου δεν βγαίνουν», είπε, «ο δρόμος θα οδηγήσει αναγκαστικά στην αναζήτηση νέων επενδυτών ή και πρόσθετων χορηγιών».

Πρώτο αέριο το 2028

Για την κυπριακή ΑΟΖ, ο «Κρόνος» προηγείται της κούρσας. Τα κατασκευαστικά έργα αρχίζουν σε δύο μήνες και ο στόχος παραμένει το πρώτο κυπριακό φυσικό αέριο να φτάσει στην αγορά μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2028.

Τα αρχικά έσοδα για την Κυπριακή Δημοκρατία θα είναι μικρά, ωστόσο οι συνέργειες με το αιγυπτιακό «Ζορ», τις εγκαταστάσεις της Eni στη Damietta και την κρατική εταιρεία της Αιγύπτου καθιστούν την ανάπτυξη οικονομικά βιώσιμη.
Στον ορίζοντα ακολουθούν «Γλαύκος» και «Πήγασος» της ExxonMobil και QatarEnergy, με χρονικό ορίζοντα το 2033, ενώ μέχρι τότε ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει και φυσικό αέριο από την «Αφροδίτη».

Νέα κίνηση ετοιμάζεται και για το Τεμάχιο 4. Η Κυβέρνηση βρίσκεται σε συζητήσεις με ExxonMobil και QatarEnergy για παραχώρησή του στην κοινοπραξία, με τον Μιχάλη Δαμιανό να προαναγγέλλει ανακοινώσεις πριν από το τέλος του χρόνου.
Η είσοδος της Κύπρου στην πραγματική παραγωγή φυσικού αερίου μπορεί να ξεκινήσει με μικρά έσοδα, αλλά αλλάζει το παιχνίδι. Από χώρα με ανακαλύψεις και σχεδιασμούς, μετατρέπεται για πρώτη φορά σε χώρα που βάζει το δικό της φυσικό αέριο στην αγορά.