Το στρατηγικό πλάνο των κεντρικών επιτελείων της Δεξιάς έχει αρχίσει να ξεδιπλώνεται ενόψει μιας μακράς, και με πολλούς ακόμα σταθμούς, προεκλογικής πορείας προς τις προεδρικές εκλογές του 2028. Ο Χριστοδουλίδης από τη μία και η Αννίτα, ο Αβέρωφ και ο Παμπορίδης από την άλλη αποτελούν αυτή την περίοδο τους τέσσερις βασικούς πόλους γύρω από τους οποίους θα εξελιχθεί και ενδεχομένως θα μετεξελιχθεί το σκηνικό στο στρατόπεδο του ευρύτερου χώρου της Δεξιάς.
Σε αυτή την εξίσωση καθοριστικοί παράγοντες θα είναι το αποτέλεσμα της εσωκομματικής μάχης στον ΔΗΣΥ για το χρίσμα του υποψηφίου, αλλά και το πώς θα είναι εσωκομματικά η κατάσταση και πόσο ενωμένο θα πορευθεί το κόμμα προς τις προεδρικές εκλογές.
Δεύτερο σημείο αναφοράς είναι ασφαλώς η στάση που θα τηρήσει το ΔΗΚΟ και κατά πόσο θα συνεχίσει τη σχέση συνεργασίας του με την Κυβέρνηση, στηρίζοντας τον Νίκο Χριστοδουλίδη για την Προεδρία της Δημοκρατίας και το 2028.
Τρίτος καθοριστικός παράγοντας για τις ισορροπίες του πολιτικού σκηνικού στην πορεία προς τις προεδρικές εκλογές θα είναι ασφαλώς η στάση του ΕΛΑΜ και το κατά πόσο θα κατέλθει στις προεδρικές εκλογές με δικό του υποψήφιο, αλλά και ποιος θα είναι αυτός.
Το πολιτικό σκηνικό φαίνεται να μπαίνει σταδιακά σε μια δυναμική κινητικότητας, με τις εξελίξεις και την επικαιρότητα να διαμορφώνουν και να αναδιαμορφώνουν διαρκώς τα δεδομένα.
Τρεις στην αφετηρία για Πινδάρου – Οι εσωκομματικές
Στην Πινδάρου υπάρχουν ήδη στο τραπέζι τρία ονόματα, μετά και το επίσημο ενδιαφέρον του Γιώργου Παμπορίδη. Η Αννίτα Δημητρίου, με τις κινήσεις και τις μέχρι τώρα δηλώσεις της, προετοιμάζει το έδαφος για να ανακοινώσει και επίσημα το δικό της ενδιαφέρον το επόμενο χρονικό διάστημα.
Οι πληροφορίες γύρω από τη χρονική περίοδο που θα το πράξει αναφέρουν ότι αυτό θα γίνει μετά το καλοκαίρι. Πιθανότατα θα ανακοινώσει το ενδιαφέρον της τον Σεπτέμβριο, προβάλλοντας ως βασική πολιτική της θέση στην εσωκομματική αρένα την ενότητα της παράταξης.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου είναι γνωστό, και πλέον το δηλώνει σε επαφές που πραγματοποιεί με μέλη, στελέχη και παράγοντες του κόμματος, ότι είναι έτοιμος να διεκδικήσει το χρίσμα, προτάσσοντας την εμπειρία αλλά και την πολιτική βαρύτητα που συνοδεύουν τη δική του υποψηφιότητα.
Ο Γιώργος Παμπορίδης ανακοίνωσε το ενδιαφέρον του στο ANT1Live Podcast, στο οποίο ήταν φιλοξενούμενος. Ο βουλευτής του κόμματος προτάσσει τη δική του πολιτική πρόταση, ως μια υποψηφιότητα που έχει απήχηση στην ευρύτερη κοινωνία, πέραν του στενού κομματικού πυρήνα.
Πώς έχουν τα δεδομένα εσωκομματικά στην Πινδάρου
Στο μητρώο μελών του κόμματος είναι γραμμένα γύρω στις 43 χιλιάδες άτομα με δικαίωμα ψήφου. Στις προηγούμενες εκλογές για την εκλογή προέδρου του κόμματος, που έγιναν τον Μάρτιο του 2023, είχαν ψηφίσει γύρω στις 21 χιλιάδες.
Ενδεχομένως, σε μία εκλογική αναμέτρηση για την επιλογή υποψηφίου για τις προεδρικές εκλογές, και με τουλάχιστον τρεις ενδιαφερόμενους, το ενδιαφέρον να είναι αυξημένο. Οι εκτιμήσεις κομματικών παραγόντων, ωστόσο, είναι ότι σίγουρα δεν αναμένεται να ψηφίσουν όλα τα μέλη, καθότι ένας αριθμός εξ αυτών είναι αδρανοποιημένος. Ως εκ τούτου, ένα από τα ζητούμενα είναι η συμμετοχή σε αυτή την εκλογική αναμέτρηση και ποιους έχει τους περισσότερους… «κλειδωμένους» κομματικούς ψήφους.
Ποιος ελέγχει επαρχιακούς και τοπικούς παράγοντες
Σε μια εσωκομματική μάχη, οι πρόεδροι των επαρχιακών επιτροπών των κομμάτων, αλλά και των τοπικών επιτροπών, έχουν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο, καθώς θεωρούνται άτομα που μπορούν να επηρεάσουν τα μέλη του κόμματος και να καθορίσουν το αποτέλεσμα.
Δεδομένο το οποίο δεν περνά απαρατήρητο. Η Αννίτα Δημητρίου, ως πρόεδρος του κόμματος, έχει επαφές και με τις επαρχιακές επιτροπές και με τοπικούς παράγοντες διαφόρων περιοχών, όμως ο Αβέρωφ Νεοφύτου θεωρείται ότι εξακολουθεί να έχει ισχυρούς δεσμούς μαζί τους.
Ο τέως πρόεδρος του κόμματος συνεργάστηκε μαζί τους κατά τη δική του θητεία, κάποιους βοήθησε και συνεχίζει να έχει επικοινωνία μαζί τους. Εδώ και τρία χρόνια, ο Αβέρωφ Νεοφύτου επικοινωνεί με μέλη του κόμματος, είτε έχοντας προσωπική επαφή είτε τηλεφωνικώς, προετοιμάζοντας το έδαφος.
Η πρόεδρος του ΔΗΣΥ, βέβαια, διατηρεί μεγάλη δημοτικότητα εντός του ευρύτερου συναγερμικού ακροατηρίου και, μετά το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών, παρουσιάζεται ιδιαίτερα ενισχυμένη εσωκομματικά. Βέβαια, για το 27,1% που έβγαλε η κάλπη των βουλευτικών εκλογών υπάρχουν διαφορετικές αναγνώσεις. Ωστόσο, μια εκλογική επιτυχία η πρόεδρος του κόμματος δικαιούται να την πιστωθεί, όπως αντίστοιχα θα χρεωνόταν και μια εκλογική αποτυχία.
Απ’ εκεί και πέρα, ο Γιώργος Παμπορίδης είναι μια πολιτική προσωπικότητα εντός του Δημοκρατικού Συναγερμού, με δικό του κοινό, αρκετά δημοφιλής ως βουλευτής στην επαρχία του, όπως καταγράφηκε και στην κάλπη των βουλευτικών εκλογών. Έχει πολιτικό αποτύπωμα από τη θητεία του ως Υπουργός Υγείας, με τη δημιουργία του ΓΕΣΥ, και για ορισμένους θα ήταν μια εναλλακτική επιλογή για τον ΔΗΣΥ.
Στη μάχη της Πινδάρου μπαίνει πλέον και ο παράγοντας «χριστοδουλιδικοί». Η μερίδα εκείνη των μελών του ΔΗΣΥ που στηρίζουν τον Νίκο Χριστοδουλίδη διατηρεί, ως μέλη του κόμματος, το δικαίωμα να ψηφίσει τον υποψήφιο του ΔΗΣΥ. Θα κινηθούν ως ομάδα; Και με ποια κριτήρια; Στοιχείο και αυτό της εξίσωσης.
Αναμένοντας τον ανασχηματισμό
Η μερική αναδόμηση του Υπουργικού Συμβουλίου είναι ένα από τα τελευταία χαρτιά που θα ρίξει στη μάχη ο Νίκος Χριστοδουλίδης ενόψει της διεκδίκησης των προεδρικών εκλογών. Δεν αναμένεται ότι ο ανασχηματισμός θα γίνει εντός των επόμενων ημερών. Ενδεχομένως να πάει προς το τέλος του καλοκαιριού, ούτως ώστε ο Πρόεδρος να εξαντλήσει όλα τα περιθώρια για τους σχεδιασμούς του.
Το ζητούμενο για τον Νίκο Χριστοδουλίδη είναι να βρει το ποσοστό ψήφων που χρειάζεται για να περάσει στον β’ γύρο. Άρα θέλει να διατηρήσει τους συναγερμικούς που δηλώνουν υποστηρικτές του και να πάρει το μάξιμουμ από τα ποσοστά των κομμάτων που τον στηρίζουν.
Η εκτίμηση, με βάση και κάποιες παρασκηνιακές μετρήσεις που έχουν γίνει, είναι ότι συντηρεί ένα ποσοστό λίγο κάτω από το 30% των συναγερμικών ψηφοφόρων ως υποστηρικτών του. Αυτό σημαίνει ότι, υπό τα σημερινά δεδομένα, θέλει να ελπίζει πως μπορεί να πάρει ένα ποσοστό γύρω στο 8% από συναγερμικές ψήφους και να το προσθέσει στα ποσοστά των κομμάτων της συμπολίτευσης. ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ και ΔΗΠΑ στις τελευταίες εκλογές συγκέντρωσαν ένα ποσοστό γύρω στο 16,4%. Θα το πάρει όλο; Όχι. Όσο μικρότερες, όμως, είναι οι απώλειες, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η δυναμική. Απ’ εκεί και πέρα, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από τις κινήσεις του ΕΛΑΜ, αλλά και από ψηφοφόρους που έκαναν άλλες επιλογές.
Όπως, για παράδειγμα, το Κίνημα των Κυνηγών, το οποίο το 2023 στήριξε την υποψηφιότητά του, ή τους Οικολόγους, από τους οποίους εκτιμάται ότι θα πάρει ψήφους.
Με αυτά ως δεδομένα, οι όποιες κινήσεις θα γίνουν στο κυβερνητικό σχήμα θα έχουν ως πρωταρχικό στόχο τη διατήρηση των ισορροπιών μεταξύ των διαφόρων δεξαμενών ψήφων του Νίκου Χριστοδουλίδη.
Συνεπώς, αναμένεται ότι θα ενισχυθεί η παρουσία του ΔΗΚΟ ως μερική ικανοποίηση του αιτήματος του Νικόλα Παπαδόπουλου, αλλά όχι σε βαθμό που αυτό να επηρεάζει τις γενικότερες ισορροπίες του κυβερνητικού σχήματος. ΕΔΕΚ και ΔΗΠΑ θα διατηρήσουν παρουσία στην Κυβέρνηση, ενώ ερωτηματικό παραμένει το πώς θα κινηθεί σε σχέση με άτομα προερχόμενα από τον ΔΗΣΥ. Τις προηγούμενες μέρες έγινε μεγάλη συζήτηση γύρω από διάφορα ονόματα. Η πραγματικότητα είναι ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης θέλει συναγερμικούς στην κυβέρνησή του, δεν θα το κάνει όμως με τρόπο που να προκαλέσει αντιδράσεις ή να φέρει αντίθετα για τον ίδιο αποτελέσματα.
Τα χαρτιά του β’ γύρου για τους εν δυνάμει υποψηφίους
Η προεκλογική περίοδος για τις προεδρικές εκλογές μπορεί να μην έχει ξεκινήσει ακόμα, αλλά στα στρατηγεία των εν δυνάμει υποψηφίων γίνεται ήδη ανάλυση στρατηγικής ενόψει της συνέχειας. Αυτό που αναμένεται να «παίξει» ως ένα από τα βασικά χαρτιά της προεκλογικής, παρόλο που είναι γενικώς αποδεκτό ότι η μεγάλη μάχη θα δοθεί στον πρώτο γύρο, είναι η προοπτική του κάθε υποψηφίου για εκλογή τη δεύτερη Κυριακή. Η ανάγνωση διαφέρει και έχει, σε κάθε περίπτωση, διαφορετική αφετηρία.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης, σε ένα σκηνικό déjà vu του 2023, με τον ίδιο να περνά στον β’ γύρο, θεωρείται ότι έχει ισχυρό προβάδισμα επανεκλογής. Είτε απέναντί του είναι ξανά ο Ανδρέας Μαυρογιάννης είτε οποιοσδήποτε άλλος θα έχει τη στήριξη του ΑΚΕΛ. Σε ένα τέτοιο σενάριο, είναι λογικό και αναμενόμενο ότι οι ψηφοφόροι του ΔΗΣΥ θα κινηθούν προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη, όπως έγινε και το 2023. Εξάλλου, για την Πινδάρου, ένα τέτοιο ενδεχόμενο, το οποίο θα ήταν καταστροφικό για την ίδια, δεν θα άφηνε περιθώρια για να αποφασίσει οτιδήποτε άλλο πέραν της ξεκάθαρης στήριξης του Νίκου Χριστοδουλίδη.
Αυτό είναι ένα επιχείρημα που θα προβάλει έντονα ο Νίκος Χριστοδουλίδης και η ομάδα του κατά τη διάρκεια της προεκλογικής, ως δέλεαρ για να είναι αυτός που θα περάσει στον β’ γύρο. Κουβαλεί, βέβαια, τη φθορά της διακυβέρνησής του, των λαθών και των αστοχιών που έγιναν, αλλά και των «κακοφανισμένων» από τη νομή της εξουσίας, που θα έχει να διαχειριστεί.
Την ίδια ώρα, έχει να προτάξει το κυβερνητικό έργο, τη θετική εικόνα της οικονομίας και τη σταθερότητα της χώρας, την αναγνώριση του έργου στην εξωτερική πολιτική, αλλά και το επιχείρημα μιας κυβέρνησης που, με τα θετικά και τα αρνητικά της, είναι δοκιμασμένη ως λύση.
Από την άλλη, η Αννίτα Δημητρίου προβάλλεται ως η υποψηφιότητα με μεγάλες πιθανότητες να κερδίσει τον Νίκο Χριστοδουλίδη και να περάσει η ίδια στον β’ γύρο. Να κερδίσει, δηλαδή, τη μεγάλη μάχη της πρώτης Κυριακής των εκλογών, που είναι και το μέγα ζητούμενο. Είναι γεγονός ότι έχει απήχηση στον κόσμο του Συναγερμού και μπορεί να πετύχει αρκετά υψηλή συσπείρωση. Αυτό σημαίνει και περιορισμό διαρροών συναγερμικών ψήφων προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη.
Το 27,1%, ανεξάρτητα από την ανάγνωση που γίνεται, είναι μια γερή βάση πάνω στην οποία επενδύει. Απ’ εκεί και πέρα, εάν περάσει στον β’ γύρο, έχει σίγουρα πλεονέκτημα στη διεκδίκηση των ψηφοφόρων του Νίκου Χριστοδουλίδη, ο οποίος και ο ίδιος, σε ένα τέτοιο σενάριο, θα πρέπει να αποφασίσει για τη στάση που θα τηρήσει έναντι των δύο τελικών μονομάχων.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου είχε πάρει στις προηγούμενες προεδρικές εκλογές, ως υποψήφιος, ένα ποσοστό λίγο πάνω από το 26%. Δεν ήταν αρκετό τότε για να τον περάσει στον β’ γύρο, όμως, για τα δεδομένα του 2028, το ποσοστό αυτό αποτελεί ισχυρό επιχείρημα για να προβάλει τη δυναμική της υποψηφιότητάς του. Απ’ εκεί και πέρα, τα δεδομένα σε μια μάχη β’ γύρου με υποψήφιο που θα έχει τη στήριξη του ΑΚΕΛ είναι πάνω-κάτω τα ίδια όπως και στην περίπτωση της Αννίτας.
Υπάρχει πιθανότητα να βρεθούν αντίπαλοι στον β’ γύρο ο Νίκος Χριστοδουλίδης με την Αννίτα Δημητρίου ή τον Αβέρωφ Νεοφύτου; Θεωρείται εξαιρετικά απίθανο, εκτός εάν η επιλογή υποψηφίου από το ΑΚΕΛ είναι τέτοια που δεν θα συσπειρώσει τους ψηφοφόρους της Αριστεράς ή εάν υπάρξει πολυδιάσπαση υποψηφίων από τον χώρο της αντιπολίτευσης. Σε ένα τέτοιο σενάριο, θα είχε ενδιαφέρον το πώς θα κινούνταν οι ψηφοφόροι της Αριστεράς στο δίλημμα που θα είχαν απέναντί τους.
Το πρώτιστο, βέβαια, ζητούμενο για την Αννίτα και τον Αβέρωφ Νεοφύτου είναι ποιος θα επικρατήσει στη μεταξύ τους εσωκομματική μάχη και πώς θα επηρεάσει τις εσωκομματικές ισορροπίες μια υποψηφιότητα Γιώργου Παμπορίδη για το χρίσμα του υποψηφίου.
ΔΗΚΟ: Επόμενα βήματα και μια δημοσκόπηση
Το επόμενο χρονικό διάστημα δεν αναμένονται αποφάσεις για το ΔΗΚΟ σε ό,τι αφορά τις προεδρικές εκλογές. Πληροφορίες κάνουν λόγο για δημοσκόπηση που τρέχει και εξετάζει διάφορα σενάρια προεδρικών εκλογών, με τον Νίκο Χριστοδουλίδη να δοκιμάζεται απέναντι σε διάφορους πιθανούς αντιπάλους.
Οι διορισμοί των Δ.Σ. των ημικρατικών οργανισμών και ο ανασχηματισμός είναι κομβικό σημείο στη σχέση των δύο πλευρών. Σίγουρα, ο Νίκος Χριστοδουλίδης δεν αναμένεται να ανασχηματίσει είτε τον Μάκη Κεραυνό είτε τον Κωνσταντίνο Ιωάννου, απλά και μόνο για να δώσει ένα εκ των δύο υπουργείων στο ΔΗΚΟ, όπως απαιτεί ο Νικόλας Παπαδόπουλος. Ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ έκανε ασκήσεις επί χάρτου και με συγκεκριμένα ονόματα δηκοϊκών στελεχών, ωστόσο το θέμα έμεινε εκεί.
Σίγουρα ούτε ο Νίκος Χριστοδουλίδης θέλει να χάσει τη στήριξη του ΔΗΚΟ, ιδιαίτερα εάν αυτό συνεπάγεται συνεργασία του με τον ΔΗΣΥ. Από την άλλη, για τον Νικόλα Παπαδόπουλο δεν είναι εύκολη η απόφαση αποχώρησης από την Κυβέρνηση, γνωρίζοντας ότι μια σημαντική ομάδα στελεχών του κόμματος αλλά και της βάσης του θέλει τη συνέχιση αυτής της συνεργασίας, ενώ μια άλλη ομάδα είναι αρνητική στο σενάριο στήριξης είτε της Αννίτας Δημητρίου είτε του Αβέρωφ Νεοφύτου.
ΕΛΑΜ: Τα σενάρια για τις προεδρικές εκλογές
Δεν στηρίζουν υποψήφιο που θα στηριχθεί από το ΑΚΕΛ. Όλα τα άλλα είναι υπό συζήτηση στο ΕΛΑΜ σε σχέση με τις προεδρικές εκλογές. Διαπιστώνεται, βέβαια, ένας προβληματισμός γύρω από την περίπτωση της Αννίτας Δημητρίου, εάν και εφόσον τελικά η πρόεδρος του ΔΗΣΥ είναι υποψήφια.
Αφενός, για κάποιους, άλλα ήταν τα δεδομένα αποκλεισμού στήριξής της για την Προεδρία της Βουλής και είχαν να κάνουν καθαρά με το κοινοβουλευτικό έργο. Αφετέρου, όμως, υπάρχει έντονη και η άποψη ότι, όπως είχε αποκλειστεί η στήριξή της για την Προεδρία της Βουλής, θα πρέπει να προαποκλειστεί και το σενάριο στήριξής της για την Προεδρία της Δημοκρατίας.
Στην περίπτωση που την εσωκομματική μάχη στον ΔΗΣΥ κερδίσει ο Αβέρωφ Νεοφύτου, τα δεδομένα είναι διαφορετικά και, από τη στιγμή που όλα τα σενάρια είναι στο τραπέζι, θα μπορούσε να συζητηθεί και αυτό το ενδεχόμενο.
Η συζήτηση, βέβαια, η οποία στην παρούσα φάση είναι καθαρά σε θεωρητικό επίπεδο, έχει βαρύνουσα σημασία σε σχέση με τη στάση που θα τηρήσει το ΕΛΑΜ έναντι του Νίκου Χριστοδουλίδη.
Έχει εδραιωθεί μια περιρρέουσα περί παρασκηνιακής συνεργασίας Προεδρικού – ΕΛΑΜ και ότι το τελευταίο λειτουργεί πολλές φορές ως σκιώδες κυβερνών κόμμα. Η πραγματικότητα είναι ότι, εντός των ψηφοφόρων του ΕΛΑΜ, ο Νίκος Χριστοδουλίδης διατηρεί ισχυρό έρεισμα. Άρα, μια απόφαση για στήριξη της υποψηφιότητάς του είναι πιθανότερη από την απόφαση για στήριξη οποιουδήποτε άλλου υποψηφίου. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν τελικά το ΕΛΑΜ πάρει την απόφαση να προχωρήσει με στήριξη άλλου υποψηφίου, πέραν της αυτόνομης καθόδου, όπως έκανε και το 2023 και το 2018 με τον πρόεδρό του, Χρίστο Χρίστου.
Η απόφαση, βέβαια, για στήριξη υποψηφίου πέραν του χώρου του ΕΛΑΜ δεν είναι εύκολη για το κόμμα. Ωστόσο, διαπιστώνεται ότι πλέον είναι κάτι το οποίο συζητείται στο πλαίσιο και της πολιτικής απόφασης του κόμματος να κινηθεί σε πορεία εξουσίας. Αυτό θα πρέπει να γίνει στο πλαίσιο μιας πολιτικής συνεργασίας και με τα δεδομένα που θα διαμορφωθούν στο ευρύτερο πολιτικό σκηνικό.
Είναι δεδομένο επίσης ότι θα υπάρξει πολιορκία και από τα δύο κέντρα της Δεξιάς προς το ΕΛΑΜ, αλλά καθοριστικός παράγοντας θα είναι και οι γενικότερες εξελίξεις, με επίκεντρο ασφαλώς το Κυπριακό. Όλα αυτά θα καθορίσουν, σε έναν βαθμό, τις όποιες αποφάσεις θα ληφθούν, πιθανότατα από το νέο έτος.
