Ο Τάσος Καρτέρης γράφει τραγούδια για να καταλάβει τι του συμβαίνει και εξηγεί γιατί δεν ανήκουν ποτέ πραγματικά στον δημιουργό τους.
Τα πρώτα χρόνια της πορείας του επέλεξε να κρατήσει κρυφή την πραγματική του ταυτότητα, αφήνοντας το Παιδί Τραύμα να μιλήσει μόνο μέσα από τα τραγούδια του. Σήμερα, ο Τάσος Καρτέρης δεν «κρύβεται» πλέον πίσω από την περσόνα που δημιούργησε, παραμένοντας ωστόσο μία από τις πιο ιδιαίτερες παρουσίες της σύγχρονης ελληνικής τραγουδοποιίας. Μουσικός και ψυχολόγος, με στίχους που ισορροπούν ανάμεσα στο προσωπικό βίωμα και την υπαρξιακή αναζήτηση, εμφανίζεται για πρώτη φορά στην Κύπρο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Φέγγαρος και είναι γοητευμένος από την προοπτική αυτής της πρώτης συνάντησης με το κυπριακό κοινό. Στη συνέντευξη που ακολουθεί διατυπώνει την άποψη ότι τα τραγούδια έχουν δική τους οντότητα και αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίο αποκτούν τη δική τους ζωή μέσα από τους ακροατές τους. Παράλληλα, μιλά για τη δημιουργία, το τραύμα, την επούλωση, τη σχέση με την ψυχολογία και την αναζήτηση μιας αυθεντικής ζωής.
–Με ποιες σκέψεις ετοιμάζεσαι να συναντήσεις το κοινό στο Φεστιβάλ Φέγγαρος; Θα επισκεφθώ πρώτη φορά στη ζωή μου την Κύπρο κι αυτό από μόνο του με γοητεύει. Πόσω μάλλον όταν θα έχουμε την τιμή να παίξουμε σ’ ένα τόσο ωραίο φεστιβάλ σαν το Φέγγαρο. Θα ήθελα στα live μας να καταφέρουμε να δημιουργήσουμε έναν κοινό χώρο. Μια συναυλία για μένα δεν είναι παρουσίαση τραγουδιών. Είναι περισσότερο μια κοινότητα ανθρώπων που συμφωνούν ν’ αφήσουν για λίγο έξω τον θόρυβο. Μ’ ενδιαφέρει αυτή η στιγμή που το κοινό σταματά να είναι κοινό και γίνεται μέρος του ίδιου του έργου.
–Πώς γεννιέται ένα τραγούδι; Τι αναζητάς πιο επίμονα όταν γράφεις; Ξεκινά από μια αίσθηση που δεν μπορώ να εξηγήσω. Συνήθως εμφανίζεται όταν κάτι επιμένει να μη χωρέσει στην καθημερινότητα. Δεν γράφω σώνει και καλά για να πω μια ιστορία και να εκφραστώ. Γράφω για να πλησιάσω κάτι που δεν μπορώ ακόμη να ονομάσω. Γράφω για να καταλάβω τι μου συμβαίνει, όχι επειδή το έχω ήδη καταλάβει.
–Υπάρχει κάποια στιγμή στη διαδικασία που αισθάνεσαι ότι ένα τραγούδι σου δεν σου ανήκει πια; Νομίζω ότι ποτέ δεν μου ανήκε πραγματικά. Απλώς ήμουν ο πρώτος άνθρωπος που το άκουσε. Από τη στιγμή που θα το ακούσει κάποιος άλλος, θα το ολοκληρώσει μ’ έναν τρόπο που εγώ δεν θα μπορούσα ποτέ. Τα τραγούδια έχουν δική τους οντότητα. Δεν ανήκουν σε κανέναν.
–Ακούγοντας τη δισκογραφία σου, έχει κανείς την αίσθηση ότι κάθε καινούργια δουλειά συνομιλεί με την προηγούμενη, αλλά και την αμφισβητεί. Ποια αισθάνεσαι σήμερα πιο μακρινή από εσένα; Καμία δεν μου φαίνεται μακρινή. Μου φαίνονται όλες σαν διαφορετικές όψεις του ίδιου ανθρώπου. Δεν θα ήθελα να αποκηρύξω καμία. Αν κάτι αλλάζει, δεν είναι οι ερωτήσεις, αλλά ο τρόπος που τις κοιτάζω. Σαν τις παλιές μας φωτογραφίες: δεν είσαι πια αυτός στη φωτογραφία αλλά δεν θα υπήρχες χωρίς αυτόν.
-Πόσο σ’ ενδιαφέρει η ερμηνεία που δίνουν οι άλλοι στα τραγούδια σου; Μ’ ενδιαφέρει περισσότερο από τη δική μου. Το τραγούδι ολοκληρώνεται στον ακροατή, όχι στον δημιουργό. Αυτή είναι η φυσική εξέλιξη ενός έργου. Άλλωστε, αν υπήρχε μόνο μία σωστή ερμηνεία, τα τραγούδια θα είχαν ημερομηνία λήξης.
–Πού τελειώνει η ψυχολογία και πού αρχίζει το τραγούδι; Δεν πιστεύω ότι υπάρχει σύνορο. Και τα δύο είναι τρόποι να πλησιάσεις τον άνθρωπο. Η διαφορά είναι ότι η ψυχολογία προσπαθεί να ερμηνεύσει την εμπειρία, ενώ το τραγούδι να την κάνει βιώσιμη. Δεν είναι ψυχολογία απέναντι στην τέχνη. Είναι η ιδέα ότι η τέχνη είναι ένας τρόπος να αντέξεις την ύπαρξη.
–Τι σου επέτρεψε η ψευδωνυμία που δεν σου επιτρέπει η αναγνωρισιμότητα; Μερικές φορές νομίζω ότι στην αρχή ενδόμυχα επέλεξα να κρυφτώ για να μπορέσω να εκτεθώ περισσότερο. Η αναγνωρισιμότητα έχει μια παράξενη παγίδα: αρχίζεις να βλέπεις τον εαυτό σου μέσα από τα μάτια των άλλων. Αυτός ο ετεροπροσδιορισμός είναι κάτι που αντιμετωπίζω συνεχώς από μικρός και παλεύω να βάλω όρια.
–Πότε διαφωνούν ο Τάσος Καρτέρης και το Παιδί Τραύμα; Παλιά έπαιζαν ξύλο διαρκώς. Τώρα πια δε διαφωνούν σχεδόν ποτέ. Έχουν συμφιλιωθεί μεταξύ τους και κάνουν παρέα με τους φίλους τους όλοι μαζί αγαπημένοι.
–Υπάρχει μέσα σου η προοπτική της επούλωσης; Ναι, αλλά όχι όπως τη φανταζόμαστε συνήθως. Δεν πιστεύω ότι θεραπεία σημαίνει να εξαφανιστεί ό,τι μας πλήγωσε. Ίσως σημαίνει να πάψει να ορίζει όλες τις αποφάσεις μας. Να μπορείς να κουβαλάς κάτι χωρίς να σε κουβαλάει εκείνο.
–Θα έλεγες ότι υπάρχουν πληγές που αξίζει να μείνουν ανοιχτές; Μπορεί ένας άνθρωπος να υπάρξει χωρίς τα τραύματά του; Υπάρχουν πληγές που δεν κλείνουν επειδή έχουν γίνει μέρος του εαυτού μας, μέρος της ιστορίας μας. Δεν είναι όλες οι ουλές αποτυχίες. Είναι εκεί για να μας θυμίζουν ότι κάποτε πιστέψαμε, ρισκάραμε, προσπαθήσαμε.
–Τι σημαίνει για σένα να ζεις μια αυθεντική ζωή; Να μην πολυσκέφτομαι τι θ’ απαντήσω σ’ αυτή τη συνέντευξη, να ξυπνάω το πρωί μ’ ένα αίσθημα ανακούφισης και καθαρό κεφάλι, να συζητάω με τους ανθρώπους που αγαπάω, να μην τα αναλύω όλα, να σταματήσω να κρίνω ό,τι δε μου μοιάζει και να πιστέψω στ’ αλήθεια ότι όλοι μας έχουμε καλή πρόθεση και κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε με τα εφόδια που έχουμε. Αυτό μάλλον.
- INFO 14o Φεστιβάλ Φέγγαρος, 30/7- 1/8, Petrides Farm Park στο Μαρκί. Το Παιδί Τραύμα εμφανίζεται την Παρασκευή 31 Ιουλίου στις 10.40μ.μ. στο Village Stage. fengaros.com
