Την περασμένη Πέμπτη, λίγα 24ωρα πριν από τις εκλογές, η εφημερίδα «Τα Νέα» είχε πρωτοσέλιδο τίτλο «Επάγγελμα Τσίπρας». Ένας χαρακτηρισμός που χρησιμοποιήθηκε από τον Ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ, Στέλιο Κούλογλου, σε δήλωσή του ότι «ο Τσίπρας είναι πιο προχωρημένος από αυτούς που έχουν επάγγελμα Τσίπρα». Με αυτό, στοχοποίησε ευθέως το περιβάλλον του προέδρου του κόμματος, αφήνοντας, ταυτόχρονα, αιχμές για τον ίδιο προσωπικά και τις επιλογές του.
Οι άνθρωποι που βρίσκονται κοντά στον εκάστοτε πρόεδρο, παίζουν σημαντικό και καθοριστικό ρόλο, τόσο ως προς την έξω εικόνα του, αλλά κυρίως στο να είναι κοντά του, με τη δική τους ματιά, με τον δικό τους εσωτερικό πλούτο. Να τον ενισχύουν, να τον στηρίζουν, να του λένε καθαρά και όχι κολακευτικά τη γνώμη τους.
Από την άλλη, το κακό ή και το μέτριο προεδρικό περιβάλλον αποτελείται συνήθως από μη ικανούς, πολύ μέτριους, κόλακες και χωρίς κανένα πνευματικό επίπεδο.
Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είναι ένα εξαιρετικό case-study ως προς αυτό το θέμα. Δεν είχε ποτέ τη φήμη του κουλτουριάρη, όπως λέμε. Αντίθετα, πολλοί τον έλεγαν και «χωριάτη». Δεν ήταν άνθρωπος των γραμμάτων και των τεχνών όμως, όπως έλεγε χθες ο συνάδελφός μου, Θάνος Σιαφάκας, με μεγάλη εμπειρία στο πολιτικό ρεπορτάζ στην Ελλάδα, στο θέμα αυτό, δηλαδή του προεδρικού περιβάλλοντος, «ο Καραμανλής έκανε έργο».
Δηλαδή: Είχε δίπλα του φανταστικούς ανθρώπους. Ένας κι ένας όλοι τους: Κωνσταντίνος Τσάτσος. Μάνος Χατζιδάκις. Αλέξης Μινωτής. Δημήτρης (Τάκης) Χορν. Ελένη Γλύκατζη Αρβελέρ. Τάκης Λαμπρίας. Ελένη Βλάχου. (Μια αναζήτηση στο Google θα βοηθήσει εύκολα όσους τυχόν δεν γνωρίζουν κάποιο από αυτά τα πρόσωπα) .
Όλοι αυτοί, λοιπόν, ήταν φίλοι του. Ήταν οι άνθρωποί του. Αυτοί με τους οποίους θα έλεγε μια κουβέντα παραπάνω. Συνήθως, τα μεσημέρια της Κυριακής γύρω από ένα παραδοσιακό και λιτό ελληνικό γεύμα.
Όλοι τους, όμως, λέει ο Σιαφάκας, είχαν ένα σοβαρό, υψηλό επίπεδο. Και πάνω απ’ όλα, τους ένωνε, πέραν από την αλληλοεκτίμηση, μια κοινή αγάπη τους για την τέχνη και τα γράμματα – όχι για τα πλούτη, την κοσμικότητα και τα μπουζούκια.
Στο ίδιο πλαίσιο γνωρίζω ότι κινείται και η τωρινή Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου. Ο δικός της κύκλος, είναι άνθρωποι που δίνουν και παίρνουν ό,τι έχουν αποκτήσει από τις επιστήμες, τις τέχνες, τη σφαιρική αντίληψη των δυνάμεων που κινούν και βοηθούν μια κοινωνία να πάει μπροστά. Έτυχε να γνωρίσω έναν από τους πιο ισχυρούς κρίκους αυτού του κύκλου, που ήταν ο αείμνηστος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου, Σταύρος Τσακυράκης. Πίστευε αταλάντευτα στις ιδέες της δικαιοσύνης και της ελευθερίας, χωρίς ποτέ να τις προσεγγίσει με την έπαρση των …γνωστικών.
Κάποτε, γνώρισα από κοντά τον καθηγητή Ιατρικής, Κωνσταντίνο Γαρδίκα, που ήταν ο άνθρωπος που αναμόρφωσε στα βρετανικά πρότυπα (αφού και εκεί σπούδασε) το Παθολογικό Τμήμα στο Νοσοκομείο «Ευαγγελισμός». Του πήρα μια συνέντευξη που διήρκησε 5 ώρες και έκτοτε, για όσα χρόνια, όχι πολλά δυστυχώς, που του χάρισε ο Θεός, περνούσα από το σπίτι του και κουβεντιάζαμε.
Φίλος του ήταν και ο Δημήτρης Χορν, που τον γνώρισε και στον Καραμανλή. Και στο βιβλίο του «Το Χρονικό Ενός Αγιάτρευτου Γιατρού» (Εκδόσεις Παριζάνος) εξιστορεί πως αυτοί όλοι, οι άνθρωποι του προέδρου, βοήθησαν «να γίνουν τότε πολλά, μικρά και μεγάλα θαύματα στην Ελλάδα». Μπορεί ο ίδιος ο τότε πρωθυπουργός να μην είχε ειδικές γνώσεις σε αυτά τα θέματα, αλλά εμπιστευόταν τους ανθρώπους του.
Στην Κύπρο, νομίζω πως είναι κάπως διαφορετικά τα πράγματα ως προς τους ανθρώπους των Προέδρων και την ποιότητά τους. Και αυτό, όταν θα γραφτεί κάποτε αντικειμενικά η Ιστορία, νομίζω πως θα ανακύψει, αλλά όχι με πολύ ευχάριστο τρόπο…
(*) Από την ταινία «All The President’s Men». Πολιτικό θρίλερ του 1976, σε σκηνοθεσία Άλαν Τζέι Πακούλα, βασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο των δημοσιογράφων Καρλ Μπέρνσταϊν (Ντάστιν Χόφμαν, στον ρόλο) και Μπομπ Γούντγουορντ (Ρόμπερτ Ρέντφορντ), φωτό, που πραγματεύεται τις έρευνες πάνω στο Σκάνδαλο Γουότεργκεϊτ. Που τελικά έριξε τον Πρόεδρο Νίξον.
