Το πιο βασικό ερώτημα που αιωρείται όποτε ανοίξει πολιτική συζήτηση για το Κυπριακό έχει να κάνει με το «ποια λύση θέλουμε». Γιατί, όσο και αν φαίνεται παράξενο, ακόμα και σήμερα ύστερα από δεκαετίες διαπραγματεύσεων και συζητήσεων, δεν υπάρχει σαφής και ξεκάθαρη απάντηση ως προς το «ποια είναι η λύση που θέλουμε».
Ως απλοί πολίτες μπορεί να συζητάμε για ώρες, για ημέρες, και να μην καταλήγουμε για το εάν είναι καλύτερα να έχουμε ομοσπονδία, ή να έχουμε ένα ενιαίο κράτος ή ένα κανονικό κράτος. Και εύλογα ο καθένας μπορεί να πιστεύει ότι εκεί στα κόμματα έχουν πιο καθαρή εικόνα ως προς το Κυπριακό… ότι τελικά οδηγηθήκαμε σε μια μορφή λύσης ως ανάγκη συμβιβασμού.
Άκουγα προχθές τον Δημήτρη Δημητρίου, στην πρώτη του ουσιαστική ομιλία ως κοινοβουλευτικός Eκπρόσωπος του Δημοκρατικού Συναγερμού, από το βήμα της Βουλής των Αντιπροσώπων να δηλώνει πως, «Η διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία δεν είναι ένας συμβιβασμός»… και συνέχισε: «Δεν είναι υποχώρηση. Είναι η μόνη διεθνώς νομιμοποιημένη, ευρωπαϊκά συμβατή φόρμουλα που τερματίζει την κατοχή, που απελευθερώνει και επανενώνει την πατρίδα. Όλα τα άλλα είναι ευφημισμοί για τη διχότομηση».
Αυτό το… «η διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία δεν είναι ένας συμβιβασμός», κάπως με παραξένεψε. Γιατί εξ όσων θυμάμαι αυτό που έβγαινε διά στόματος αξιωματούχων του Δημοκρατικού Συναγερμού είναι πως η ΔΔΟ δεν είναι παρά ένας συμβιβασμός. Και είπα να πάω λίγο να ψάξω (διαδικτυακά) να δω τι λένε εκεί στον Συναγερμό παλιοί και νέοι.
Να ξεκινήσω από τον Αβέρωφ Νεοφύτου, τον τέως πρόεδρο του ΔΗΣΥ, που οι θέσεις του πολλές φορές για το Κυπριακό είναι τέτοιες που προκαλούν σοκ, ο οποίος σε μια συνέντευξή του έλεγε: «Από μόνο του το γεγονός ότι δεχθήκαμε τη διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία ήταν ένας οδυνηρός, ιστορικός συμβιβασμός». Για να προσθέσει σε άλλο σημείο: «Είμαστε πραγματιστές και κατανοούμε ότι πρέπει να βρούμε έναν ιστορικό συμβιβασμό…».
Πάμε όμως και στον Νίκο Αναστασιάδη, ο οποίος μιλώντας από το βήμα της Βουλής των Αντιπροσώπων κατά την ανάληψη των καθηκόντων του ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας, έλεγε ότι «Ο οδυνηρός συμβιβασμός της Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας…».
Ο πρώην ευρωβουλευτής, Παναγιώτης Δημητρίου, είναι ακόμα ένα άτομο εντός του ΔΗΣΥ που έχει μια πολύ σαφή εικόνα και θέση για το Κυπριακό ο οποίος σε άρθρο του έγραφε χαρακτηριστικά: «Δεν έχουμε, όμως, συνειδητοποιήσει ότι αυτός ο οδυνηρός συμβιβασμός είναι η διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία».
Είναι άραγε ο Δημήτρης Δημητρίου σε ανακολουθία ή μήπως αυτός είναι ο εκφραστής της σημερινής θέσης του κόμματός του;
Η Αννίτα Δημητρίου, σημερινή πρόεδρος του ΔΗΣΥ, τον περασμένο Μάρτιο σε συνέντευξή της έλεγε πως «Η Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία με πολιτική ισότητα, χωρίς κατοχικά στρατεύματα και χωρίς εγγυήσεις, παραμένει η μόνη βάση λύσης που αναγνωρίζεται διεθνώς, εμπεριέχεται στα ψηφίσματα του ΟΗΕ και μπορεί ρεαλιστικά να οδηγήσει στην επανένωση και απελευθέρωση της πατρίδας μας».
Και το χιλιοειπωμένο διά στόματος στελεχών… «Ο Δημοκρατικός Συναγερμός έχει θέσεις» πού να βρίσκεται;
Πάμε στην ιστοσελίδα του κόμματος, ενότητα Κυπριακό: Κάπου εκατόν λέξεις κείμενο… δεν υπάρχει πουθενά η όποια αναφορά στο ποια μορφή θα έχει η λύση του Κυπριακού.
Στην ιστοσελίδα του ΔΗΣΥ υπάρχει και το μανιφέστο του 2022, όπου στο κεφάλαιο «Κυπριακό πρόβλημα» αναφέρει: «Έχουμε συμφωνήσει από το 1976 με μια σειρά διεθνών συμφωνιών στον συμβιβασμό της Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας…».
Το εάν είναι σωστή ή λάθος η θέση που εκφράζει ο Δημοκρατικός Συναγερμός ως προς τη μορφή λύσης του Κυπριακού μπορεί να κριθεί υποκειμενικά και σύμφωνα με τις θέσεις και τις απόψεις ενός εκάστου.
Όμως το ερώτημα που ενδεχομένως πρέπει να απαντηθεί πρώτα και κύρια απ’ όλους, είτε είναι στον Συναγερμό, είτε σε οποιοδήποτε άλλο κόμμα, είναι να μας πουν να καταλάβουμε: είναι τελικά η διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία ένας συμβιβασμός; Κι αν όχι, τότε τι είναι;