Τάσεις απορρύθμισης του πολιτικού σκηνικού

Διαπιστώνονται ήδη τάσεις απορρύθμισης και κατακερματισμού του πολιτικού σκηνικού ενόψει των προεδρικών εκλογών. Είναι μια πρώτη διαπίστωση που προκύπτει από την καταγραφή κινήσεων, δηλώσεων και προθέσεων από πρόσωπα και κόμματα.

Μέχρι τις προεδρικές εκλογές απομένει, βεβαίως, σημαντικό χρονικό διάστημα και μέχρι τότε τα δεδομένα μπορεί να έχουν αλλάξει σημαντικά. Παρ’ όλα αυτά, είναι γεγονός ότι το πολιτικό σκηνικό, μετά τις βουλευτικές εκλογές, εισέρχεται εκ νέου σε φάση αναδιάταξης.

Η αναδιάταξη αυτή δεν αποτελεί κατ’ ανάγκη άμεση συνέπεια του εκλογικού αποτελέσματος ή των κοινωνικών πιέσεων. Σε σημαντικό βαθμό συνδέεται με προσωπικές φιλοδοξίες, διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις και τις εσωκομματικές τάσεις που ήδη εκδηλώνονται.

Αυτό, ασφαλώς, δεν σημαίνει ότι η σημερινή εικόνα θα αποτυπωθεί και στην κάλπη των προεδρικών εκλογών. Είναι ακόμη νωρίς και το σκηνικό παραμένει ανοικτό. Δεν έχει ξεκαθαρίσει ούτε ως προς τα πρόσωπα ούτε ως προς τις συμμαχίες και τις ενδεχόμενες συνεργασίες.

Τη δεδομένη, ωστόσο, χρονική στιγμή, αυτό που διαμορφώνεται είναι μια πρόωρη μάχη επιρροής και εξουσίας σε όλα τα επίπεδα: στα πρόσωπα, στα κόμματα, στις εσωκομματικές ισορροπίες και στις πιθανές συμμαχίες.

Επιχειρώντας μια πολιτική αποτύπωση του σκηνικού, με βάση τις μέχρι σήμερα δηλώσεις, κινήσεις και προθέσεις προσώπων και κομμάτων, προκύπτουν τα εξής:

Πρώτον: Ο Νίκος Χριστοδουλίδης δεν έχει ανακοινώσει την υποψηφιότητά του, αλλά όλα δείχνουν ότι θα διεκδικήσει δεύτερη θητεία. Η προεκλογική του στρατηγική αναμένεται να κινηθεί σε μεγάλο βαθμό στο μοντέλο του 2023, με βασικό αυτή τη φορά όπλο το έργο της διακυβέρνησής του. Την ίδια ώρα, όμως, θα έχει να διαχειριστεί και τη φυσιολογική πολιτική φθορά της πρώτης πενταετίας.

Δεύτερον: Στον Δημοκρατικό Συναγερμό το κλίμα είναι ήδη προεκλογικό. Παρότι, μέχρι στιγμής, δεν έχουν εκφραστεί επίσημα πολλές υποψηφιότητες, πέραν της πρόθεσης του Γιώργου Παμπορίδη, ο τέως πρόεδρος του κόμματος Αβέρωφ Νεοφύτου παραμένει εν δυνάμει υποψήφιος και φαίνεται αποφασισμένος να διεκδικήσει μέχρι τέλους.

Η Αννίτα Δημητρίου, δηλώνει ότι δεν έχει λάβει τις αποφάσεις της. Η ίδια συνδέει την απόφασή της με την ανάγκη διασφάλισης της ενότητας του κόμματος. Ωστόσο, οι κινήσεις της, αλλά και το κλίμα που επικρατεί στην Πινδάρου, αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο να διεκδικήσει το χρίσμα.

Το βασικό ζητούμενο για τον ΔΗΣΥ είναι αν θα μπορέσει να διαχειριστεί τις διαφορετικές επιδιώξεις χωρίς να οδηγηθεί σε νέα εσωκομματική σύγκρουση.

Η Πινδάρου έχει, συνεπώς, να διαχειριστεί ταυτόχρονα δύο μέτωπα: τις εσωκομματικές ισορροπίες και τις συνεχιζόμενες διαρροές ψηφοφόρων προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη.

Τρίτον: ΔΗΚΟ – ΕΔΕΚ – ΔΗΠΑ: Στο ΔΗΚΟ παραμένουν ανοικτά ζητήματα, ενώ κατά καιρούς καταγράφονται διαφορετικές προσεγγίσεις και αναζητήσεις προς άλλες κατευθύνσεις. Μετά, ωστόσο, και τον τελευταίο ανασχηματισμό, δύσκολα φαίνεται να διαμορφώνεται διαφορετικός δρόμος για τις προεδρικές εκλογές πέραν της στήριξης του Νίκου Χριστοδουλίδη.

Η ΕΔΕΚ βρίσκεται από την άλλη σε μεταβατική περίοδο. Η νέα ηγεσία επιχειρεί να εκπέμψει μήνυμα ανανέωσης και μιας νέας σελίδας, χωρίς μέχρι στιγμής να διαφαίνεται πρόθεση να ανοίξει το κεφάλαιο των προεδρικών εκλογών.

Σε σταυροδρόμι βρίσκεται και η ΔΗΠΑ, μετά τις βουλευτικές εκλογές και τη μη εξασφάλιση κοινοβουλευτικής παρουσίας. Ο Μαρίνος Κλεάνθους εμφανίζεται ιδιαίτερα επικριτικός απέναντι στον Νίκο Χριστοδουλίδη, την ίδια ώρα που Πάλμπας και Μουσιούττας συμμετέχουν στην κυβέρνηση ως υπουργοί.

Τέταρτον: Ο Στέφανος Στεφάνου επιχειρεί να οικοδομήσει γέφυρες τόσο με την ΕΔΕΚ όσο και με τη ΔΗΠΑ. Αντίστοιχες κινήσεις καταγράφονται και από την Αννίτα Δημητρίου και τον Αβέρωφ Νεοφύτου, με στόχο τη διερεύνηση μιας ενδεχόμενης συνεργασίας ενόψει των προεδρικών εκλογών.

Ο Νικόλας Παπαδόπουλος έχει μιλήσει για πρωτοβουλία συνένωσης ή συνεργασίας των τριών κομμάτων, προσθέτοντας ακόμη μία παράμετρο στη συζήτηση για τον σχηματισμό πιθανών εκλογικών συνεργασιών.

Πέμπτον: Ο Ανδρέας Μαυρογιάννης βρίσκεται ήδη σε προεκλογική τροχιά, ενώ το ΑΚΕΛ δηλώνει ότι δεν έχει ακόμη εισέλθει στα βαθιά της σχετικής συζήτησης. Είναι, ωστόσο, γνωστό ότι στο εσωτερικό του κόμματος καταγράφονται διαφορετικές τάσεις και προσεγγίσεις, οι οποίες αναμένεται να επηρεάσουν και τις τελικές αποφάσεις.

Έκτον: Ο Οδυσσέας Μιχαηλίδης, από την άλλη, ουσιαστικά προδιέγραψε για το ΑΛΜΑ αυτόνομη κάθοδο στις προεδρικές εκλογές, με τον ίδιο πιθανότατα ως υποψήφιο.

Έβδομον: Στην εξίσωση μπαίνουν, τέλος, και άλλα σενάρια υποψηφιοτήτων, όπως αυτά του Κυριάκου Κενεβέζου και του Τζων Χριστοδούλου, χωρίς να μπορεί να αποκλειστεί η εμφάνιση και άλλων προσώπων στην πορεία.

Το κοινό στοιχείο όλων αυτών είναι ότι, πολύ πριν ανοίξει επισήμως η προεκλογική περίοδος, έχει ήδη αρχίσει η μάχη για τη διαμόρφωση των συσχετισμών.

Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο ποιοι θα είναι τελικά οι υποψήφιοι. Είναι και ποια κόμματα θα μπορέσουν να συγκροτήσουν αξιόπιστους πολιτικούς άξονες, ποιοι θα επιλέξουν τη σύγκλιση και ποιοι την αυτόνομη πορεία και, κυρίως, αν οι σημερινές φυγόκεντρες τάσεις θα οδηγήσουν σε έναν ευρύτερο κατακερματισμό ή θα ανακοπούν μέσα από νέες συμφωνίες.