Την ώρα που στην Κύπρο κάποιοι συνεχίζουν να υπερασπίζονται τον, εκ του αποτελέσματος, αποτυχημένο θεσμό των εξετάσεων τετραμήνων που εντάχθηκε σ’ ένα ήδη παρωχημένο εκπαιδευτικό σύστημα, στην Φινλανδία οι μαθητές άρχισαν να διδάσκονται πως ν’ αναγνωρίζουν τις ψευδείς ειδήσεις και να προφυλάσσονται από την προπαγάνδα.
Αυτό σ’ ένα από τα καλύτερα εκπαιδευτικά συστήματα στον κόσμο, που ανανεώνεται αδιάλειπτα και προσαρμόζεται ανάλογα με τις ανάγκες των παιδιών και της εποχής. Στο νέο μάθημα, που έγινε viral ανά το παγκόσμιο, λόγω ενός άρθρου αρχές Ιανουαρίου του 2023 στην New York Times, οι μαθητές καλούνται να επεξεργαστούν δικά τους βίντεο και φωτογραφίες, ώστε να διαπιστώσουν από μόνα τους πόσο εύκολο είναι να χειραγωγείς τις ειδήσεις. Οι εκπαιδευτικοί στην Φινλανδία, βάζουν τα παιδιά να εξετάσουν και μια σειρά από άρθρα και ν’ απαντούν σε συγκεκριμένα ερωτήματα, προκειμένου ν’ αναπτύξουν κριτική σκέψη και να μπορούν ν’ αντιληφθούν εάν πρόκειται για ψευδή είδηση. Όπως αναφέρεται στο άρθρο, «πρόκειται για μια συντονισμένη προσπάθεια στην Φινλανδία, ώστε να διδάσκονται οι μαθητές για τις ψευδείς ειδήσεις από την προσχολική ηλικία».
Εδώ και χρόνια, εν τω μεταξύ, κάθε μαθητής στη χώρα λαμβάνει από το κράτος ένα δωρεάν tablet και όλα τα εγχειρίδια τοποθετούνται σε αυτό, προκειμένου να μην χρειάζεται να παιδιά να μεταφέρουν βαριές βαλίτσες. Επιπρόσθετα δεν υπάρχει αξιολόγηση από επιθεωρητές αφού θεμέλιο όλου του συστήματος είναι η εμπιστοσύνη, οι εκπαιδευτικοί σχεδιάζουν μόνοι τους τα αναλυτικά προγράμματα, τα παιδιά έχουν δωρεάν γεύμα στα σχολεία με πρόνοιες ακόμα και για τους vegan μαθητές και πολλά άλλα. Βασική ιδέα του φινλανδικού εκπαιδευτικού συστήματος, είναι πως κάθε παιδί είναι μοναδικό και πως το σχολείο πρέπει να εστιάζει στη μάθηση και όχι στα τεστ.
Βλέποντας αυτά που γίνονται σε χώρες όπου τα εκπαιδευτικά αποτελέσματα είναι αξιοζήλευτα, όχι επειδή είναι πιο έξυπνα τα παιδιά, αλλά επειδή τους προσφέρεται αυτό που έχουν ανάγκη, διερωτάται κάποιος φευγαλέα, πώς και δεν έγιναν ενέργειες για να εφαρμοστούν κάποια και στη χώρα μας. Μετά μοιραία κάνει εικόνα της προσπάθειας εφαρμογής τους, ακόμα κι εάν βρισκόταν ένας υπουργός με τσαγανό, που θα τολμούσε να προωθήσει σαρωτικές αλλαγές.
Φανταστείτε, για παράδειγμα, να έπρεπε να περάσει από τη Βουλή αυτό το σπουδαίο μάθημα για τα fake news, όπως έγινε με το δύσμοιρο νομοσχέδιο για τη σεξουαλική διαπαιδαγώγηση. Ναι, αυτήν την Βουλή που ανέχεται ομοφοβικά, σεξιστικά και ρατσιστικά ξεσπάσματα μελών της. Παράλληλα, θα έπρεπε να πεισθούν οι συντεχνίες των εκπαιδευτικών, που δεν θα αποδέχονταν αμαχητί να γίνει εκπαίδευση των μελών τους, αλλά και οι γονείς, που πασκίζουν να ξεκολλήσουν τα παιδιά τους από τα tablets. Στην απίθανη περίπτωση, πάντως, που το μάθημα κατάφερνε να ξεπεράσει όλα αυτά τα εμπόδια θα σκόνταφτε σε μια λεπτομέρεια… Στο ότι δεν υπάρχουν πρόνοιες για ίντερνετ σε όλες τις τάξεις.
Ας ελπίσουμε η νέα Υπουργός Παιδείας, στην οποία ευχόμαστε καλή επιτυχία, να έχει τουλάχιστον τη διάθεση ν’ ακούσει τα ίδια τα παιδιά και να τολμήσει να λάβει αποφάσεις που θα ικανοποιούν τις ανάγκες τους. Αν μη τι άλλο, ο τερματισμός των εξετάσεων τετραμήνων και η καθολική εφαρμογή του ολοήμερου σχολείου, πρέπει να είναι στις προτεραιότητές της.
