Υπάρχει μία παρεξήγησις

Λεφτά με το ελικόπτερο, λεφτά με το ντρόουν, ιτς ρέινιν μάνι. Ίσως, ακόμα, μετά που κάποιοι ιεράρχες αποφάσισαν να κάνουν του κεφαλιού τους, ο Θεός να το εκτίμησε τόσο πολύ που να άρχισε να μας ρίχνει χρήματα ως μάννα εξ ουρανού. 
Τα καλά νέα είναι πως όντως, υπό τις περιστάσεις, βρέχει λεφτά. Τα κακά νέα είναι πως δεν είναι δωρεάν και ανεπιστρεπτί. Θα πρέπει να επιστραφούν. Και όσα δεν θα επιστραφούν θα τα στερηθούμε με κάποιο άλλο τρόπο. 
Οι τράπεζες δεν θα χαρίσουν λεφτά, απλώς θα αναστείλουν την καταβολή δόσεων και τόκων για κάποιο διάστημα. Τα δάνεια με κρατική εγγύηση, δεν είναι δωρεάν. Όσοι θα λάβουν θα πρέπει και να αποπληρώσουν αλλιώς την υποχρέωση θα αναλάβει το κράτος, δηλαδή ο φορολογούμενος. 

Ακόμα και τα λεφτά που θα δοθούν για στήριξη των εργαζομένων και δεν πρέπει να επιστραφούν, ούτε αυτά είναι δωρεάν. Αποτελούν απόθεμα που θα χρησιμοποιούσε το κράτος για αποπληρωμή υποχρεώσεων του, τους επόμενους μήνες. Αποτελούν λεφτά με τα οποία θα πληρώνονταν οι δημόσιοι υπάλληλοι τους επόμενους μήνες. Αποτελούν λεφτά με τα οποία θα μειωνόταν το δημόσιο χρέος και θα μπορούσε το κράτος να δανειστεί με χαμηλότερο κόστος, να έχει μικρότερες υποχρεώσεις και μεγαλύτερα διαθέσιμα για κοινωνικούς λόγους. Κάποια από τα χρήματα θα λειτουργούσαν ως απόθεμα σε περίπτωση που το ΓεΣΥ δεν εξελισσόταν όπως υπολογίστηκε και χρειάζονταν περισσότερα λεφτά. Για να το κάνουμε πιο απλά: σκεφτείτε ότι τα χρήματα που θα διαθέσει αυτή την περίοδο το κράτος είναι τα αντίστοιχα με αυτά που κάθε νοικοκυριό αποταμιεύει σιγά-σιγά για χρόνια για τις σπουδές των παιδιών, τα γηρατειά, για επιπλέον οικονομική ασφάλεια. Και το ζήτημα δεν είναι απλά ότι ξοδεύει από λεφτά που υπάρχουν. Ξοδεύει και από λεφτά που δεν υπάρχουν. Όπως τα δάνεια 2 δισ. που θα εγγυηθεί και τα οποία αν δεν εξυπηρετούνται από τους δανειολήπτες, στο τέλος της μέρας θα πρέπει να τα αποπληρώσει στο 70%.

Παρόμοια και στις τράπεζες. Ακούμε πολλούς, τις τελευταίες μέρες να λένε πως οι δόσεις και οι τόκοι δεν θα έπρεπε να ανασταλούν αλλά να χαριστούν. Να χαριστούν, δηλαδή, ες αεί χρήματα επειδή η οικονομία διέρχεται μία προσωρινή μεγάλη κρίση. Ο σκοπός των μέτρων είναι να δώσουν ανάσα ρευστότητας σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά για όσο το δυνατό περισσότερο, και όχι να χαριστούν δάνεια και δόσεις.

Τα μέτρα που εξαγγέλθηκαν είναι πολύ καλά και προς την ορθή κατεύθυνση και σε μεγάλο βαθμό έγινε ό,τι καλύτερο ήταν εφικτό υπό τις συνθήκες αν και υπάρχουν κι άλλα θέματα που πρέπει να τύχουν περαιτέρω εξέτασης, όπως αυτό των ενοικίων. Τα ενοίκια αποτελούν το μεγαλύτερο σταθερό κόστος για επιχειρήσεις και νοικοκυριά και φρονούμε πως το πάγωμα των εξώσεων από μόνο του δεν είναι αρκετό, ειδικά αν αυτή η κρίση διαρκέσει περισσότερο απ’ ό,τι αναμένουμε. 
Έχοντας καταλήξει στην πλειοψηφία των μέτρων που θα πρέπει να ληφθούν, φρονούμε πως είναι καιρός ο υπουργός Οικονομικών και ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας να αρχίσουν να στέλνουν το μήνυμα πως τα λεφτά που θα δοθούν δεν είναι άνευ επιστροφής και άνευ κόστους. Δυστυχώς δεν βρέχει λεφτά και αν ποτέ βρέξει, θα σημαίνει πως κάτι πάει πολύ λάθος. Ούτε καν στη Νορβηγία με αποθέματα τρισεκατομμυρίων δεν βρέχει λεφτά. Βέβαια, εμείς είμαστε πιο κοντά στις αραβικές χώρες, στις οποίες κάποτε βρέχει λεφτά…