Κύπρος-Ινδία: Πολλαπλή και αμοιβαία επωφελής συνεργασία

Το 2026 κλείνουν 65 χρόνια διπλωματικών σχέσεων Κύπρου-Ινδίας. Η φίλη χώρα από το 1964 υποστηρίζει την Κύπρο στο πολιτικό μας πρόβλημα, σε διεθνή βήματα, Ο.Η.Ε. κ.ά. Τρεις Ινδοί στρατιωτικοί υπηρέτησαν στην Κύπρο ως Διοικητές της ειρηνευτικής δύναμης του Ο.Η.Ε.: ο αντιστράτηγος Πρεμ Σινχ Γκυάνι (1964), ο στρατηγός Τιμάγια (1964-65) και ο στρατηγός Ντεβάν Πρεμ Τσαντ (1969-1976). Η φιλία ενισχύθηκε με επισκέψεις στις δυο χώρες των ηγετών τους- του Αρχ. Μακάριου (1962 και αρχές 1974), της Ιντίρα Γκάντι (1983), του Σπ. Κυπριανού (1983), του Γ. Βασιλείου (1989), του Ν. Αναστασιάδη (2017), του Ν. Χριστοδουλίδη (2026), του Ναρέντρα Μόντι (2026).

Φέτος είναι η πρώτη φορά που έχουμε τεράστια ευκαιρία για μια σε βάθος συνεργασία, βασισμένη σε αξίες, ειρήνη και αμοιβαία κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη.

1. Οι 2 χώρες συμφωνούν να εδραιώσουν Αμυντική και Θαλάσσια Συνεργασία. Η βάση στο Μαρί ενδιαφέρει την Ινδία και θα αξιοποιηθεί σταδιακά μέχρι το 2031. Στο θέμα «θαλάσσια ασφάλεια» η Ινδία μπορεί να υποστηρίξει το κυπριακό Ναυτικό σε θέματα εκπαίδευσης προσωπικού, τεχνικής βοήθειας, επιχειρησιακών δυνατοτήτων αλλά και εξοπλισμού. Η διμερής σχέση θα έχει Οδικό Χάρτη Αμυντικής Συνεργασίας, 2026-2031.

Τα περιθώρια μας είναι ευρύτερα, γιατί η Ινδία ενδιαφέρεται έντονα για τις γεωπολιτικές εξελίξεις στην Ανατ. Μεσόγειο και στη Δυτική Ασία. Η Κύπρος έχει γεωγραφικό πλεονέκτημα έναντι όλων των άλλων 26 μελών της Ε.Ε. Γι’ αυτό μπορεί, και πρέπει πρώτη ν’ αδράξει την ευκαιρία της Εταιρικής Σχέσης Ασφάλειας και Άμυνας ΕΕ-Ινδίας.

2. O Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης/ IMEC είναι σχέδιο στρατηγικό για συνδεσιμότητα και εμπόριο, που επαναπροωθείται ενεργά από φέτος, με διάλογο υψηλού επιπέδου ΕΕ-Ινδίας. Η Κύπρος πρέπει να είναι παρούσα και να επιστρατεύσει Καθηγητές Πανεπιστημίων. Ήδη το Πανεπ. Frederick παρουσιάζει μελέτη για την ηλεκτρική διασύνδεση του Διαδρόμου IMEC. Η μελέτη δείχνει πώς μπορεί να είναι ισχύος 5GW βοηθώντας την Ε.Ε. να μειώσει τις εκπομπές ρύπων και να παράγει μεγάλες ποσότητες ‘πράσινου υδρογόνου’ με τη χρήση καθαρής εισαγόμενης ενέργειας.

Η ηλεκτρική διασύνδεση θα συνδέει μεγάλα συστήματα ηλιακής και αιολικής ενέργειας στην Ινδία, στα Ην. Αραβικά Εμιράτα και στη Σαουδική Αραβία. Μέσω Ισραήλ, Κύπρου και Ελλάδας, θα φτάνουν στην αγορά ηλεκτρισμού της Ε.Ε. Η ηλεκτρική διασύνδεση είναι εφικτή και συμφέρουσα (19.9 TWh ενέργειας τον χρόνο, από τα οποία τα 13.4 TWh θα διοχετεύονται στην Ε.Ε. σε μέση τιμή 44 δολάρια ανά MWh). Το έργο, μήκους 3.730 χλμ. θα έχει αξία άνω των 31 δισ. δολαρίων συνολικά και θα ανοίξει 16.500 θέσεις εργασίας, από τις οποίες περίπου 3.500 μόνιμες. Θα βελτιώσει πολύ την ασφάλεια και ποιότητα ενέργειας στην ΕΕ. Η Κύπρος κερδίζει, αν συνεργαστεί μεθοδικά με την Ινδία. Έτσι, θα καθιερωθεί ως κόμβος παγκόσμιας ενεργειακής μετάβασης!

3. Κυβερνοασφάλεια και Τεχνολογία: Η Κύπρος ας μη χρονοτριβήσει να προωθήσει μια αξιόπιστη σύμπραξη με την Ινδία σε νέες/ αναδυόμενες τεχνολογίες που αφορούν το διάστημα και την κυβερνοασφάλεια, σε πολιτικό και αμυντικό επίπεδο. Σύμφωνα με ειδικούς, η Κύπρος μπορεί ακόμα να στηρίξει τη στρατηγική ασφάλειας της Ινδίας μέσω βιομηχανικών έργων, συνεργασίας στην κυβερνοασφάλεια και στις 2 ναυτικές δυνάμεις.

Όμως, οι συμφωνίες απαιτούν άμεση εφαρμογή στον ορίζοντα 2026-2031 και σύνδεση των οργανισμών αμυντικής βιομηχανίας/ τεχνολογίας των δύο χωρών σε συνεχή δράση.
Τομείς συνεργασίας θα μπορούσαν να είναι π.χ. τα συστήματα αντιμετώπισης drones, η επιτήρηση ακτών, οι ασφαλείς επικοινωνίες και η προστασία από κυβερνοαπειλές κ.ά.
Μικρό σε μέγεθός αλλά ικανή η Κύπρος, μπορεί να παρέχει εξειδικευμένα λογισμικά και αισθητήρες, ειδική τεχνογνωσία (για δοκιμές, ενσωματώσεις), ελεγκτικές υπηρεσίες κ.ά.

4. Εμπορικές και Επενδυτικές Σχέσεις: Η Κύπρος συμμετείχε στην έκθεση τροφίμων και ποτών ANUGA Select India 2026 (Μουμπάι) για προώθηση των κυπριακών τροφίμων, ποτών, χαλλουμιού ΠΟΠ στην Ινδία. Το Cyprus-India Business Association ας επενδύει πιο αποφασιστικά στη σχέση αν ζητάμε να προωθήσουμε στην Ινδία όλα τα πιο πάνω!
5. Διπλωματία και Πολιτιστική Συνεργασία. Η Ύπατη Αρμοστεία της Κύπρου στο Νέο Δελχί και αυτή της Ινδίας στη Λευκωσία προωθούν διπλωματικές και πολιτιστικές δράσεις, με νέο ξεκίνημα το 2026, 65 χρόνια απ’ την εκκίνηση της σχέσης των 2 χωρών.

*Πρώην πρόεδρος Ακαδημίας Επιστημών Κύπρου, Οικονομολόγος, Στατιστικός